Το Bloomberg δημοσίευσε μια άκρως ενδιαφέρουσα πληροφορία σύμφωνα με την οποία η Εσθονία (μια χώρα που δεν διαθέτει διυλιστήρια πετρελαίου) και η Αίγυπτος, είναι πλέον οι μεγαλύτεροι προμηθευτές αργού πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας. Η έκπληξη βέβαια δεν αφορά στο γεγονός ότι μια από τις μεγαλύτερες πετρελαιοπαραγωγούς εισάγει αργό -όπως εξηγείται παρακάτω-, αλλά εστιάζεται κυρίως στην προέλευση αυτού του πετρελαίου. Την απάντηση δίνει ο Jonathan Leitch, στο Bloomberg ο οποίος αποφαίνεται ότι είναι ρωσικό(!).
Υπενθυμίζεται ότι η Σ. Αραβία από τα τέλη του 2021 αρνούνταν να υποχωρήσει στις έντονες πιέσεις των ΗΠΑ για την αύξηση παραγωγής πετρελαίου, ενώ μόλις τον Ιούνιο του 2022 συμφώνησε, και αυτό αφού αποφασίστηκε η επίσκεψη Μπάιντεν στο βασίλειο.
Η στάση της κυβέρνησης Μπάιντεν έναντι της Σ. Αραβίας έκανε στροφή 180 μοιρών μετά την εισβολή στην Ουκρανία στις 24 Φεβρουαρίου, παρότι ο ίδιος ο πρόεδρος της Αμερικής είχε υποσχεθεί προεκλογικά ότι θα καθιστούσε “παρία” την Σ. Αραβία, λόγω της δολοφονίας του αντιφρονούντα δημοσιογράφου Τζαμάλ Κασόγκι. Ειρήσθω εν παρόδω, ας μην ξεχνάμε ότι παρόμοιες δηλώσεις είχε κάνει και για τον Ταγίπ Ερντογάν…
Μάλιστα, η κυβέρνηση Μπάιντεν, ρίχνοντας τροχιοδεικτικές για να καλλιεργήσει το κατάλληλο κλίμα λίγο πριν την επίσκεψη του Αμερικανού προέδρου στο Ριάντ, “διέρρευσε” ότι συζητά την άρση απαγόρευσης πώλησης “επιθετικών όπλων” στο βασίλειο, η οποία είχε σαν αποτέλεσμα να ψυχρανθούν αισθητά οι σχέσεις των άλλοτε στενών συμμάχων.
Επανερχόμενοι στο ζήτημα του ρωσικού πετρελαίου όμως, το ερώτημα είναι γιατί μια από τις τρείς μεγαλύτερες πετρελαιοπαραγωγούς παγκοσμίως εισάγει τόσο μεγάλες ποσότητες αργού από την Ρωσία μέσω Αιγύπτου-Εσθονίας; Είναι ζήτημα διαχείρισης των σαουδαραβικών αποθεμάτων ώστε να τα εξάγουν όταν η ζήτηση θα αυξηθεί (και δεδομένου ότι η τιμή του ρωσικού πετρελαίου είναι η χαμηλότερη που μπορεί να εισάγει η Σ. Αραβία επί της παρούσης), ή μήπως η πετρομοναρχία της Αραβικής χερσονήσου στρίβει το τιμόνι προς την Ρωσία, ή και τα δύο μαζί;
Είναι αλήθεια ότι η Ρωσία επείγεται να αντικαταστήσει τους πελάτες της και σίγουρα δεν θα ξεχάσει όποιον της τείνει χέρι βοηθείας -ή τουλάχιστον διατηρεί ουδέτερη στάση– στην παρούσα φάση. Ενώ λοιπόν οι ηγέτες της ΕΕ συμφώνησαν να απαγορεύσουν την εισαγωγή του 90% του ρωσικού αργού μέχρι το τέλος του 2022, ως μέρος του έκτου πακέτου κυρώσεων στη Ρωσία, η τελευταία συνεχίζει να βρίσκει αγοραστές, τη στιγμή που η ΕΕ βρίσκεται αντιμέτωπη με χειρότερη ενεργειακή κρίση από εκείνη που προκάλεσε το σοκ των τιμών του πετρελαίου το 1973.
Δεν είναι τυχαίο ότι τον Αύγουστο του 2021 ο υφυπουργός Άμυνας της Σαουδικής Αραβίας, Πρίγκιπας Χαλίντ μπιν Σαλμάν, παρευρέθηκε σε έκθεση όπλων της Μόσχας όπου υπέγραψε συμφωνία στρατιωτικής συνεργασίας. Σημαντικό είναι επίσης ότι ο ελεγχόμενος σαουδαραβικός τύπος άσκησε δριμεία κριτική στις ΗΠΑ όταν ζητήθηκε η αύξηση της παραγωγής πετρελαίου από την χώρα. Συγκεκριμένα, η εφημερίδα Al-Riyadh έγραψε τότε: “η παλιά παγκόσμια τάξη πραγμάτων που εμφανίστηκε μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο ήταν διπολική, στη συνέχεια έγινε μονοπολική μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης. Σήμερα γινόμαστε μάρτυρες της αρχής μιας στροφής προς ένα πολυπολικό σύστημα”. Και πρόσθεσε με νόημα ότι, “η θέση ορισμένων χωρών σε αυτόν τον πόλεμο δεν επιδιώκει να υπερασπιστεί τις αρχές της ελευθερίας και της δημοκρατίας αλλά τα συμφέροντά τους στη διατήρηση της υπάρχουσας παγκόσμιας τάξης”. Παράλληλα, το δημοσίευμα της Wall Street Journal τον Μάρτιο του 2022 σύμφωνα με το οποίο η Σαουδική Αραβία είχε συνομιλίες με το Πεκίνο με σκοπό να τιμολογήσει ένα μέρος των πωλήσεων του πετρελαίου της σε γουάν (κατά παράβαση της συμφωνίας που σύναψε το 1974 με τις Ηνωμένες Πολιτείες), προκάλεσε παγκόσμιες σεισμικές δονήσεις αλλά ήταν ενδεικτικό της κυοφορούμενης τάσης για αποδολαριοποίηση και την διαφαινόμενη στροφή των -πρώην;- (πετρο)μοναρχιών προς την Ευρασία.
Το μόνο σίγουρο είναι ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει πυροδοτήσει τεκτονικές γεωπολιτικές/γεωοικονομικές αλλαγές σε παγκόσμιο επίπεδο και απ’ ότι φαίνεται η Μέση Ανατολή δεν αποτελεί εξαίρεση. Φανταστείτε όμως εάν εκτός του πολέμου στην Ουκρανία ανοίξει το Ισραήλ “προληπτικό” μέτωπο με το Ιράν. Ο “μαύρος χρυσός” ίσως τότε να αγγίξει την τιμή του χρυσού των άλλων αποχρώσεων με ότι αυτό συνεπάγεται…
