του Πάνου Σπαγόπουλου
Ο εφιάλτης του Λεκανοπεδίου, δεν είναι το μικρό ρήγμα της Πάρνηθας που έδωσε τον σεισμο 5,9 Ρίχτερ του Σεπτεμβρίου του 1999, αλλά το ρήγμα των Αλκυονίδων στον Κορινθιακό Κόλπο που δείχνει διάθεση να “ξυπνήσει” εσχάτως”.
Ο ισχυρός σεισμός 6,7 Ρίχτερ της 24ης Φεβρουαρίου 1981 με επίκεντρο της Αλκυονίδες, καθώς και ο μεγαλύτερος του μετασεισμός της 4ης Μαρτίου 6,4 Ρίχτερ, προκάλεσαν καταστροφές σε Κορινθία, Βοιωτία, Αττική, Εύβοια και Φωκίδα.
Το Λουτράκι, τα χωριά Περαχώρα, Πίσια, Πρόδρομος των Γερανείων έπαθαν μεγάλες ζημιές από τον κύριο σεισμό ενώ τα χωριά Πλαταιές και Καπαρέλι στην Βοιωτία από το μετασεισμό.
Κατέρρευσαν δεκάδες κτίρια, το Λουτράκι τουριστικά πήγε 20 χρόνια πίσω και ποτέ δεν ανέκτησε τον προηγούμενο χαρακτήρα του, σκοτώθηκαν 20 άνθρωποι και τραυματίστηκαν δεκάδες. 85.000 κτίρια περίπου υπέστησαν βλάβες (22.554 κτίρια μη επισκευάσιμα).
Παρατηρήθηκαν σε διάφορα μέρη φαινόμενα ρευστοποίησης, πτώσεις βράχων καθώς και ασθενές θαλάσσιο κύμα βαρύτητας.
Κατά μήκος των νοτίων ακτών του κόλπου (περιοχή Περαχώρας) εντοπίστηκε μετά τον κύριο σεισμό επιφανειακή εκδήλωση του σεισμογόνου ρήγματος, μήκους 15km.
Μετά το μετασεισμό της 4ης Μαρτίου παρατηρήθηκε επιφανειακή εκδήλωση του σεισμογόνου ρήγματος κοντά στις βορειοανατολικές ακτές του κόλπου, μήκους 15km και μέσης πτώσης 60cm.
Ιδιοκτήτης περιστεριών από τη Δωρίδα δήλωσε ότι, ενώ τα περιστέρια μαζεύονταν συνήθως στη στέγη τους κάθε σούρουπο, εκείνη την ημέρα δεν έμπαιναν στη στέγη τους και άρχισε ο ίδιος στις 9 το βράδυ να τα βάζει στις φωλιές τους και 2 ώρες αργότερα έγινε ο σεισμός.
Στο Λουτράκι και την Περαχώρα τα σκυλιά αλυχτούσαν δύο ώρες πριν τον σεισμό. Μια τεράστια λάμψη βγήκε από τα Γεράνεια στη νότια άκρη τους, σύμφωνα με αυτόπτες μάρτυρες κατά την διάρκεια του σεισμού.
Από τότε οι Αλκυονίδες “στοιχειώνουν” την Αττική. Υπολογίζεται ότι η περιοχή δίνει έναν μεγάλο σεισμό κάθε 30-40 χρόνια.
Ύστερα από δεκαπέντε χρόνια από το φονικό σεισμό της Αθήνας που άφησε πίσω του 143 νεκρούς, 1600 τραυματίες και περισσότερους από 50.000 άστεγους η επιστημονική γνώση που πήραν οι σεισμολόγοι και οι ειδικοί τόσο σε επίπεδο αντισεισμικού σχεδιασμού όσο και σε επίπεδο γνώσης ήταν σημαντική αλλά αυτά που έπραξαν πολύ λίγα ώστε να περιοριστεί ο σεισμικός κίνδυνος της χώρας.
Περιοχές όπως είναι ο Κορινθιακός κόλπος με το ρήγμα των Αλκυονίδων ή το ρήγμα της Αταλάντης στη Θήβα, μπορούν να δώσουν ανά πάσα στιγμή κάποιο ισχυρό σεισμό, αλλά και περιοχές στη χώρα όπου το μέγεθος που μπορούν να δώσουν φτάνει ακόμη και τα 6 ή 6,5 Ρίχτερ, όπως είναι το Ιόνιο και συγκεκριμένα από το νότιο τμήμα της Κέρκυρας μέχρι νοτίως της Κεφαλονιάς, εκεί δηλαδή που εκτείνεται το επονομαζόμενο «Ελληνικό τόξο».
Εκεί που δίνουν μεγάλη προσοχή οι επιστήμονες είναι στο σεισμικό τόξο που εκτείνεται από τις Αλκυονίδες στον Κορινθιακό κόλπο, πηγαίνει προς τη Θήβα και καταλήγει στο νότιο Ευβοϊκό.
Ο σεισμός του 1999 εντάσσεται στο τεκτονικό σύστημα που περιλαμβάνει τον Κορινθιακό κόλπο και την προς την Αττική επέκτασή του.
Δέκα ισχυροί σεισμοί έγιναν στο σύστημα αυτό στα τελευταία 100 χρόνια που από δυτικά προς ανατολικά είναι: 1909 και 1995 Αίγιο, 1965 Ερατινή, 1992 Γαλαξίδι, 1970 Ιτέα, 1981 Αλκυονίδες, 1928 Κόρινθος, 1914 Θήβα, 1999 Πάρνηθα, 1938 Ωρωπός.
Η μετασεισμική επιφάνεια του 1999 καλύπτει τις δυτικές και νότιες συνοικίες του πολεοδομικού συγκροτήματος των Αθηνών και γι’ αυτό οι μετασεισμοί γινόντουσαν αισθητοί κυρίως σ’ αυτές τις περιοχές.
Υπάρχει ένα σεισμικό το τόξο από τις Αλκυονίδες που πηγαίνει προς τη Θήβα και φθάνει μέχρι τον Ωρωπό το νότιο Ευβοϊκό. Αυτό το τόξο που έχει μήκος περίπου 60 χλμ και οριοθετεί προς τα βόρεια και βορειοδυτικά την Αττική έχει δώσει κατ’επανάληψη σεισμούς στην Αττική.
Αυτό το σεισμικό τόξο είναι που κατά τη γνώμη μου πρέπει να μελετηθεί περισσότερο. Δεν έχουμε ενδείξεις ότι θα δώσει σεισμό δεν υπάρχει καμία ένδειξη τώρα αλλά χρειάζεται περισσότερη έρευνα και μελέτη για να δούμε ακριβώς τις ιδιότητες των σεισμών που έχει δώσει στο παρελθόν.
Από εκείνο το τόξο μπορούμε να έχουμε σεισμούς μέχρι 6,7 και 6,8 Ρίχτερ όπως το 1981.
Τι σημαίνουν όλα αυτά: ;Eχει περάσει αρκετός καιρός και έχει συσσωρευθεί τεράστια ενέργεια στον Κορινθιακό. Και θα πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι για όλα…
