Σοβαρές ενδείξεις ότι η Τουρκία έχει αρχίσει γεώτρηση με τον «Πορθητή», στην κυπριακή ΑΟΖ, δυτικά του νησιού, έχει η Κυπριακή Δημοκρατία. Οι ενδείξεις αφορούν τη μεταφορά από τουρκικά πλοία τσιμέντου και λάσπης, υλικά που χρησιμοποιούνται για σκοπούς της γεώτρησης.
Η κίνηση αυτή, όπως και η κάθοδος εντός Ιουλίου του δεύτερου γεωτρύπανου, του «Γιαβούζ», στον κόλπο της κατεχόμενης Καρπασίας, δείχνουν πως οι τουρκικοί σχεδιασμοί όχι μόνο βρίσκονται σε εξέλιξη αλλά θα φθάσουν μέχρι τέλους, εκτός κι εάν έχουν κόστος.
Είναι σαφές πως στην περίπτωση κατά την οποία η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν προχωρήσει σε απόφαση που θα περιλαμβάνει κυρώσεις, έστω και κλιμακωτές, τότε η Άγκυρα θα αποθρασυνθεί και θα είναι εκτός ελέγχου.
Η Τουρκία, έχοντας στήριξη από το Λονδίνο, αξιοποιεί όπως πληροφορούμαστε την ιδιότητά της ως κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ. Παρεμβαίνει προς κράτη της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας που έχουν και καθεστώς μέλους της Ε.Ε. και διαμηνύει ότι εάν συναινέσουν σε μέτρα στη Σύνοδο Κορυφής για το ζήτημα της κυπριακής ΑΟΖ, τότε η Άγκυρα «θα ενεργήσει ανάλογα» στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ.
Ως αποτέλεσμα, η αποστολή της Λευκωσίας καθίσταται ακόμη δυσκολότερη, τόσο στο επίπεδο των ΥΠΕΞ αύριο και μεθαύριο στο Λουξεμβούργο, όσο και στη Σύνοδο Κορυφής, την Πέμπτη και την Παρασκευή, στις Βρυξέλλες. Πόσο μάλλον αν συνυπολογιστεί ότι η λήψη μέτρων κατά της Τουρκίας απαιτεί ομόφωνη απόφαση των 28 κρατών-μελών, αναφέρει ο Φιλελεύθρος της Κύπρου.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Βουλγαρίας, η οποία βρίσκεται στην ίδια γραμμή με τη Βρετανία και διαμηνύει ότι ναι μεν πρέπει να επιδειχθεί αλληλεγγύη προς την Κύπρο, αλλά δεν πρέπει σε καμιά περίπτωση να προκληθεί ζημιά στις ευρωτουρκικές σχέσεις και στη συνεργασία σε θέματα ενέργειας και μεταφορών.
Παρόμοια θέση διατυπώνει και η Ουγγαρία, η οποία εμφανίζεται ως να αντιλαμβάνεται τις θέσεις της Λευκωσίας, αλλά την ίδια ώρα σημειώνει ότι δεν πρέπει να διαταραχθούν οι σχέσεις και η συνεργασία με την Τουρκία.
Στάση ανοχής προς την ίδια κατεύθυνση τηρεί η ρουμανική προεδρία, ενώ το κοκτέιλ στήριξης της Άγκυρας συμπληρώνουν δύο επιχειρήματα που «παπαγαλίζουν» κάποια κράτη-μέλη:
Όπως πληροφορούμαστε, συγκεκριμένα κράτη-μέλη θεωρούν ότι δεν είναι δυνατόν να τεθεί θέμα λήψης μέτρων κατά της Τουρκίας από την ΕΕ, στη Σύνοδο Κορυφής στις 20-21 Ιουνίου, υποδεικνύοντας ότι 48 ώρες αργότερα θα λάβουν χώρα οι επαναληπτικές εκλογές για την ανάδειξη δημάρχου στην Κωνσταντινούπολη, τις οποίες ο Ερντογάν εκλαμβάνει εν πολλοίς ως δημοψήφισμα. Σύμφωνα με την επιχειρηματολογία που προσχηματικά αναπτύσσεται από τα εν λόγω κράτη της ΕΕ, εάν τεθεί θέμα λήψης μέτρων κατά της Τουρκίας, τότε ο Ερντογάν ενδέχεται να τινάξει τις γέφυρες με την ΕΕ, με ό,τι αυτό συνεπάγεται και για την ευρωτουρκική συμφωνία στο Προσφυγικό.
Παράλληλα, η Τουρκία, έχοντας ισχυρή χείρα βοηθείας από το Λονδίνο, αξιοποιεί όπως πληροφορούμαστε την ιδιότητά της ως κράτους-μέλους του ΝΑΤΟ. Παρεμβαίνει προς κράτη της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας που έχουν και καθεστώς μέλους της ΕΕ και διαμηνύει ότι εάν συναινέσουν σε μέτρα στη Σύνοδο Κορυφής για το ζήτημα της κυπριακής ΑΟΖ, τότε η Άγκυρα «θα ενεργήσει ανάλογα» στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ. Θέση η οποία κινείται μεταξύ προειδοποίησης και απειλής…
Με βάση τα υφιστάμενα δεδομένα, όλα σχεδόν τα κράτη-μέλη κατανοούν την ανάγκη να υπάρξει «φραστική κλιμάκωση» προς την κατεύθυνση στήριξης της Κυπριακής Δημοκρατίας, αλλά καμιά χώρα δεν μιλά για μέτρα. Τα πλείστα κράτη της Ένωσης παραπέμπουν σε ένα λεκτικό που να αντανακλά, αφενός, την ετοιμότητα της ΕΕ να απαντήσει κατάλληλα προς την Τουρκία και, αφετέρου, τη δέσμευση των «28» να παρακολουθούν την κατάσταση, θέσεις πάντως οι οποίες έχουν ήδη διατυπωθεί από την Κοινότητα και σε καμιά περίπτωση δεν περνούν από τη θεωρία στην πράξη.
Η κυπριακή Κυβέρνηση, παρά το δύσβατο πολιτικό περιβάλλον που επικρατεί, αναμένεται να δώσει μάχη τόσο σε επίπεδο ΥΠΕΞ αύριο στο Λουξεμβούργο, όσο και στη Σύνοδο Κορυφής, προκειμένου να εξασφαλίσει ένα πλαίσιο μέτρων κατά της Άγκυρας (βλέπε άλλη στήλη). Τόσο για διασύνδεση της προώθησης των πάγιων τουρκικών αιτημάτων στην Ε.Ε. (αναβάθμιση Τελωνειακής Ένωσης, ελευθέρωση θεωρήσεων διαβατηρίων και προώθηση διαπραγματευτικών κεφαλαίων) με το ζήτημα της κυπριακής ΑΟΖ. Όσο και για επιβολή μέτρων κατά εταιρειών ή/και προσώπων που ενέχονται στη διαδικασία γεωτρήσεων.
Αύριο Δευτέρα, το ζήτημα των τουρκικών προκλήσεων θα τεθεί στο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων, όπου ο Νίκος Χριστοδουλίδης αναμένεται να ζητήσει από την ΕΕ να «επικαιροποιήσει» τη θέση της και να υλοποιήσει τη δέσμευσή της για κατάλληλη απάντηση προς την Τουρκία. Υπό το φως και των δημοσίων τοποθετήσεων Τούρκων αξιωματούχων που δηλώνουν ότι έχουν προχωρήσει στην υλοποίηση του σχεδιασμού για γεωτρήσεις στην κυπριακή ΑΟΖ, αλλά και της εξαγγελίας αποστολής στην περιοχή και δεύτερου γεωτρύπανου.
