Εδώ και χιλιάδες χρόνια οι βρώσιμες ρίζες συνιστούν μια από τις πιο νόστιμες, οικονομικές και υγιεινές επιλογές διατροφής. Στην πραγματικότητα, πρόκειται για μέρη φυτών τα οποία αναπτύσσονται υπόγεια. Ο πιο γνωστός ρόλος τους είναι η συμβολή στην ανάπτυξη του φυτού, όμως η σπουδαιότητα τους δεν περιορίζεται αποκλειστικά σε αυτό, καθώς υπάρχουν φυτά που έχουν και εδώδιμες (βρώσιμες) ρίζες.
Κύριο χαρακτηριστικό, που τις καθιστά τόσο υγιεινές, είναι το γεγονός πως αναπτύσσονται υπόγεια και το χώμα τις προστατεύει από τους περιβαλλοντικούς ρύπους. Παράλληλα, «κλειδώνουν» και διατηρούν
αναλλοίωτα στη σύνθεση τους, πολύτιμα θρεπτικά συστατικά, όπως βιταμίνες Α και C, φυτικές ίνες κ.α.
Τα καρότα, οι πατάτες, τα παντζάρια είναι μερικές από τις δημοφιλείς και πιο θρεπτικές φαγώσιμες ρίζες. Όμως στη φύση, υπάρχουν και αρκετές ακόμη βρώσιμες ρίζες που πιθανότατα δεν γνωρίζουμε!
Ήρθε λοιπόν η στιγμή να μάθουμε περισσότερα και να αρχίσουμε να ανακαλύπτουμε λεπτομερώς, τον σπουδαίο ρόλο που διαδραματίζουν στη διατροφή μας.
Βρώσιμες ρίζες
Μερικές από τις πιο υγιεινές βρώσιμες ρίζες που μπορούμε να συμπεριλάβουμε στη διατροφή:
Γογγύλια
Το γογγύλι είναι ένα υπέροχο λαχανικό που καλλιεργείται σε εύκρατες περιοχές από τον 15 π.Χ. αιώνα. Ωστόσο, η εξάπλωση σε όλα τα μήκη και πλάτη της γης, έγινε κατά τη διάρκεια της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας.
Σήμερα, η βρώσιμη ρίζα μπορεί να καταναλωθεί ωμή ή να προστεθεί βραστή ή ψητή στη σχάρα, σε σαλάτες, σούπες και σάντουιτς. Επιπροσθέτως, αποτελεί βασικό συστατικό σε πολλά πιάτα της Ινδίας, του Πακιστάν και της Ιαπωνίας, ενώ στην Τουρκία συνιστά την βάση ενός δημοφιλούς ποτού λαχανικών γνωστό ως Σαλγκάμ.
Έχουν εντυπωσιακό, θρεπτικό προφίλ, που αποτελείται από χαμηλά επίπεδα θερμίδων και υψηλά ποσοστά βιταμίνη C, φυτικών ινών, μαγγανίου και καλίου, ενώ περιέχουν και αξιοσημείωτες ποσότητες ασβεστίου, μαγνησίου, φωσφόρου και φυλλικού οξέος.
Η προσθήκη βιταμίνης C στη διατροφή μας, μπορεί να βοηθήσει στην ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος, στην αποτελεσματική αντιμετώπιση συμπτωμάτων από λοιμώξεις του ανώτερου αναπνευστικού, συμπεριλαμβανομένου του κοινού κρυολογήματος.
Άλλα οφέλη που αντλούνται από τα πολύτιμα θρεπτικά συστατικά που υπάρχουν στα γογγύλια, περιλαμβάνουν την ενίσχυση της καρδιαγγειακής υγείας και την απώλεια κιλών.
Αποτελέσματα ερευνών υποστηρίζουν πως η τακτική κατανάλωση γογγυλιού, έχει συνδεθεί με μειωμένο κίνδυνο αρκετών μορφών καρκίνου, όπως ο καρκίνος στο στομάχι, του μαστού και των πνευμόνων.
Τζίντζερ
Το τζίντζερ είναι ένα φυτό που αρχικά αναπτύχθηκε στην Κίνα. Ωστόσο, καλλιέργειες θα εντοπίσουμε στην Ινδία, την Αυστραλία και τα νησιά Φίτζι.
Η επιστημονική κοινότητα το έχει χαρακτηρίσει ως ένα από τα πιο θρεπτικά και πιο υγιεινά μπαχαρικά παγκοσμίως, καθώς εφαρμόζεται τόσο για μαγειρικούς, όσο και για θεραπευτικούς και φαρμακευτικούς σκοπούς.
Είναι φορτωμένο με αντιοξειδωτικά, φυτικές ίνες, σίδηρο, νάτριο, κάλιο και βιταμίνες Β2, Β3, Β6 και Β9, που παρέχουν στον οργανισμό αμέτρητα οφέλη, μεταξύ των οποίων η αποτελεσματική αντιμετώπιση της ναυτίας και της πρωινής αδιαθεσίας. Το τζίντζερ φαίνεται επίσης πως μπορεί να συμβάλλει στην άμεση ανακούφιση της δυσμηνόρροιας και των συμπτωμάτων της οστεοαρθρίτιδας.
Πολύτιμη και ιδιαίτερα ευεργετική, φαίνεται να είναι και η συμβολή του στην εξισορρόπηση του σακχάρου και της χοληστερόλης, στο αίμα. Μπορεί επίσης να βοηθήσει στην καταπολέμηση της χρόνιας δυσπεψίας και σε λοιμώξεις του αναπνευστικού.
Παράλληλα, οι ισχυρές αντικαρκινικές του δράσεις που αποδίδονται στην 6-gingerol, δημιουργούν ένα πέπλο προστασίας ενάντια στον καρκίνο του μαστού, των ωοθηκών και του παγκρέατος.
Το τζίντζερ συνιστά μία εξαιρετική προσθήκη σε ζεστά ροφήματα, σούπες και smoothies. Ενώ, η φρέσκια ή αποξηραμένη ρίζα, μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως ενισχυτικό γεύσης σε σαλάτες και πιάτα με ψάρια.
Κουρκουμάς
Ο κουρκουμάς είναι ένας τύπος βρώσιμης ρίζας που ανήκει στην ίδια οικογένεια με το τζίντζερ και το κάρδαμο. Ο κουρκουμάς είναι ένα μπαχαρικό που χρησιμοποιείται σε αρκετές συνταγές για να ενισχύσει το άρωμα, το χρώμα και την διατροφική αξία του πιάτου.
Η κουρκουμίνη, το κύριο δραστικό συστατικό της ρίζας, είναι η πηγή όλων σχεδόν των θεραπευτικών ιδιοτήτων της. Έτσι, η τακτική κατανάλωση εμποδίζει τον σχηματισμό θρόμβων αίματος, εξισορροπεί τα επίπεδα χοληστερόλης και μειώνει τη φλεγμονή.
Άλλες μελέτες έχουν δείξει πως η πολύτιμη ουσία, μπορεί να ανακουφίσει τον πόνο στις αρθρώσεις, να εξισορροπήσει τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα και να μειώσει τα συμπτώματα της κατάθλιψης.
Στην κουζίνα, ο κουρκουμάς χρησιμοποιείται τόσο σε αλμυρές όσο και σε γλυκές παρασκευές. Επίσης, μπορεί να συμπεριληφθεί σε ποτά και ζεστά ή κρύα ροφήματα.
Γουλί
Το γουλί είναι ένα λαχανικό που καλλιεργείται τόσο για τις βρώσιμες ρίζες, όσο και για τα φύλλα του.
Περιέχει υψηλά ποσοστά βιταμίνης C, καλίου, μαγγάνιου και αντιοξειδωτικών, τα οποία προάγουν την υγεία του ανοσοποιητικού συστήματος. Παράλληλα, αποτελούν καλή πηγή φυτικών ινών. Πρόκειται για ενώσεις που υποστηρίζουν την πεπτική υγεία και ταυτόχρονα μειώνουν τα επίπεδα υψηλής αρτηριακής πίεσης και «κακής» (LDL) χοληστερόλης.
Στο γουλί περιέχονται επίσης και γλυκοσινολάτες. Ουσίες που περιέχουν θείο και απαντώνται συνήθως στα σταυρανθή λαχανικά. Οι γλυκοσινολάτες διακρίνονται για τις ισχυρές αντικαρκινικές τους ιδιότητες.
Το γουλί μπορεί να καταναλωθεί ωμό, είτε να μαγειρευτεί και να προστεθεί σε σούπες, σαλάτες, χυλοπίτες ακόμη και επιδόρπια.
Φινόκιο
Είναι ευρέως γνωστό ως αρωματικό του δημοφιλούς ποτού σαμπούκα. Οι παλαιότεροι ίσως το αναγνωρίζουν ως έναν αποτελεσματικό και φυσικό τρόπο αντιμετώπισης της δυσπεψίας και των αερίων στο στομάχι.
Ο βολβός της ρίζας περιέχει μια σειρά φαινολικών ενώσεων, συμπεριλαμβανομένου των βιοφλαβονοειδών, των φαινολικών οξέων, των τανινών, των κουμαρινών και των υδροξυκινναμικών οξέων.
Οι σπόροι του είναι πλούσιοι σε αντιοξειδωτικά και φλαβονοειδή. ενώ συνιστούν και καλή πηγή μικροθρεπτικών συστατικών.
Συνεπώς, η κατανάλωση φινόκιο, βοηθά στην ενίσχυση της υγείας των οστών. Βελτιώνει την υγεία του δέρματος. Μειώνει την αρτηριακή πίεση. Προάγει την υγεία του πεπτικού συστήματος, των ματιών και της καρδιάς, ενώ επιδρά ευεργετικά στους παιδικούς κολικούς και στην εμμηνόπαυση.
Η γεύση του μοιάζει με αυτή της γλυκόριζας και του γλυκάνισου. Ως εκ τούτου, αποτελεί εξαιρετική προσθήκη σε οποιοδήποτε πιάτο του χειμώνα όπως ζεστές σούπες κ.α.
