Πιθανό προτού καθιερωθεί η γιορτή αυτή, να ξεχάστηκε ακόμη και από τους τιμώμενους. Δεν μας ξέχασαν όμως τα παιδιά μας. Μάλλον δεν μας θυμήθηκαν την 20η Ιουνίου 2021.
Κανονικά πρέπει να γράψουμε για σεβασμό στον πατέρα την <<κολώνα>> του σπιτιού, αλλά πόσο άλλαξαν όμως οι εποχές. Μήπως αυτός ο κουβαλητής, η συμβολική κεφαλή, ο Αρχηγός που έπαιρνε αποφάσεις, έχασε τον παραδοσιακό του ρόλο; Σήμερα μπορούμε να πούμε ότι δίνεται ολόψυχα στην ευθύνη που ανέλαβε φέροντας τα παιδιά του στον κόσμο. Μπαίνει στον καινούργιο του ρόλο με την ίδια ζεστασιά και έγνοια που στο παρελθόν φαινόταν φυσική μόνο για τις μητέρες. Η πατρότητα παίρνει άλλο νόημα πλέον μέσα στην οικογένεια. Γίνεται φίλος με τα παιδιά του, συμμετέχει στα παιχνίδια τους, ακούει τα προβλήματα τους. Δεν είναι εκείνος ο άλλοτε αυστηρός, αυταρχικός, σοβαρός και σκληρός πατέρας που προκαλούσε φόβο και ήταν απλησίαστος.
Δεν ξέρω πόσο θα πετύχει ο σύγχρονος πατέρας, ο παραδοσιακός όμως και όπως τον ξέραμε εμείς οι μεγαλύτεροι παρά την αυταρχική του συμπεριφορά είχε πετύχει να παρουσιάζεται ως πρότυπο για τα παιδιά του. Ήταν ο Άρχοντας, ο Πατριάρχης μιας μεγάλης οικογένειας, αλλά και ο βιοπαλαιστής που έχαιρε σεβασμού και εκτιμήσεως κι έδειχνε διαφορετικά την πατρική στοργή. Ο Μόζαρτ έλεγε: <<Αμέσως ύστερα από τον Θεό έρχεται ο πατέρας>>, ενώ ο Δημόκριτος έλεγε με νόημα: <<πατρός σωφροσύνη μέγιστον τέκνοις παράγγελμα>>Δηλ. ο Θεός πατέρας κυριαρχούσε στην μνήμη των παιδιών>> Στις Ινδίες έχουν ακόμη και εικόνισμα στον πατέρα.
Ακόμη ακούμε τους παλαιοτέρους να αναφέρονται με σεβασμό και δέος προς τον πατέρα τους: Αυτό έλεγε ο πατέρας μου, εκείνο έλεγε ο πατέρας μου! Τα λόγια του ήταν αξίωμα, γινόταν συμβουλή, δεν χωρούσε ποτέ αμφισβήτηση.
Ο φιλόσοφος Κλεόβουλος ο Ρόδιος έλεγε συνεχώς: <<Πατέρα δει αιδείσθαι>>,πρέπει να έχουμε σεβασμό προς τον πατέρα μας. Και βέβαια αυτόν τον σεβασμό προς τον πατέρα τον κτίζει σιγά σιγά στις καρδιές των παιδιών κυρίως η μητέρα, κάτι που υποτιμήθηκε σφόδρα στην εποχή μας για διάφορους λόγους: Όπως η ισότητα των δύο φίλων,οι εργασιακές σχέσεις και εν τέλει η μετατροπή της πατριαρχικής οικογένειας σε πυρηνική, με το ένα ή δύο παιδιά. Και εδώ βλέπουμε τους δύο γονείς να αναλαμβάνουν την ευθύνη της ανατροφής των παιδιών, της μόρφωσής τους με όλες τις σύγχρονες αντιλήψεις και πάντα με περισσότερα οικονομικά βάρη. Και ότι θέλει ο γυιός ο <<μπούλης>>, που αντί να γίνει νουνεχής και δημοκράτης, γίνεται σιγά σιγά ο τύραννος και αρχηγός της οικογένειας, χαρακτηρίζοντας πολλές φορές αναχρονιστικό τον <<γέρο του πατέρα>>, τον χρηματοδότη του, με κίνδυνο να καταντήσει ακόμη και <<συνταξιούχος νεανίας>> και να αποκοπεί πρόωρα από την πατρική κηδεμονία ανακαλύπτοντας τον <<παράδεισο και την ευτυχία>> των ναρκωτικών και όχι τον αστερισμό της προκοπής και της δημιουργίας.
Βέβαια σε αυτά τα σοβαρά κοινωνικά θέματα τον πρώτο λόγο έχουν οι κοινωνιολόγοι και οι ψυχολόγοι, γιατί ουσιαστικά οι παιδαγωγοί απέτυχαν, όπως και σύγχρονοι γονείς, που σήμερα δεν έχουν ούτε χρήμα, ούτε χρόνο διαθέσιμο για το παιδί.
Σήμερα ο πατέρας ασχολείται ποικιλοτρόπως με τα παιδιά του, με το να είναι τροφός, να τα ντύνει να τα διδάσκει, να τα συμβουλεύει, να τα παιδαγωγεί. Σήμερα εξέλιπε εκείνο το χάσμα και η απόσταση που χώριζε κατά το παρελθόν τον πατέρα από τα παιδιά του. Μόνο που τις περισσότερες φορές δεν αποδέχεται τον καινούργιο του ρόλο. Ενδόμυχα πιστεύει ακόμη πως αυτές οι δουλειές είναι για την μητέρα. Η ανδροκρατική στάση του πολλές φορές αποτελεί απορριπτέο μοντέλο. Τις περισσότερες φορές τα παιδιά βλέπουν τον πατέρα τους, μέσα από τα μάτια της μητέρας τους, γιατί η κορώνα της μητέρας τους είναι ο άντρας της. Η μητέρα χτίζει τον πατέρα στην ψυχή του παιδιού, ιδιαίτερα του ναυτικού και του ξενιτεμένου πατέρα. Τότε η μητέρα κρατάει ζωντανή την παρουσία του, έστω και αν απουσιάζει. Τέλειος πατέρας δεν υπάρχει. Είναι απλώς άνθρωπος με τα δικά του δυνατά και αδύνατα σημεία, ούτε τέλειος, ούτε αλάνθαστος. Μπορεί να βρισκόμαστε σε μια μεταβατική περίοδο και να γκρεμίστηκε η αυθεντία του πατέρα. Δεν παύει όμως παρά την κρίση της οικογένειας να παίζει ακόμη σπουδαίο ρόλο στην κοινωνικοποίηση του παιδιού, σε μια καταναλωτική κοινωνία με υποβαθμισμένες τις αξίες.
Ο Καρειγουινφρέι έλεγε: << εκείνο που τα παιδιά ζητούν από τον πατέρα τους, είναι το ενδιαφέρον, η αγάπη του και όταν φτάσουν στην ηλικία της κατανόησης, την κατανόηση του>>.Και ο πατέρας τι ζητά, λίγο σεβασμό και να μην τον ξεχάσουν στα γηρατειά του…
Κατά συνέπεια ο καλύτερος ρόλος του πατέρα, είναι το παράδειγμά του, με τον τρόπο ζωής του, αυτό θα εμπνεύσει σεβασμό στα παιδιά του. O πατέρας σκιαγραφείται από τα παιδιά ως ένα πρόσωπο ηρωικό, προστατευτικό, ως ένα σύμβολο άτρωτο και παντοδύναμο. Η δύναμη αυτής της πατρικής φιγούρας συντελεί στη δόμηση της προσωπικότητας του παιδιού. Οι επιτυχημένες σχέσεις πατέρα – παιδιού ή παιδιών – γονέων εξαρτώνται από την σχέση και των δύο συζύγων. Εάν ο ένας ομιλεί στον άλλο με όμορφα λόγια, τότε και το παιδί θα ζωγραφίσει τα πρόσωπά τους με χρώματα φωτεινά μέσα και έξω από την καρδιά του.
Αλήθεια τι σκέπτονται τα παιδιά σε κάθε ηλικία τους για τον πατέρα:
Εξι χρονών: Ο πατέρας τα ξέρει όλα.
Δέκα χρονών: Ο πατέρας ξέρει πολλά.
Δεκαπέντε χρονών: Ο πατέρας δεν ξέρει τίποτα.
Είκοσι χρονών: Ο πατέρας ξέρει αρκετά.
Τριάντα χρονών: Μπορούμε να ζητήσουμε τη γνώμη του πατέρα.
Σαράντα χρονών: Παρ΄όλα αυτά ο πατέρας κάτι ξέρει περισσότερα.
Πενήντα χρονών: Ο πατέρας τα ξέρει όλα.
Εξήντα χρονών: Αχ! και να ζούσε ο πατέρας και να ζητούσαμε τη γνώμη του.
Τα παραπάνω τα εκτιμούν περισσότερο αυτοί που έχασαν από μικρoi τονπατέρα τους. Αυτοί ξέρουν την απουσία του και τις συνέπειές της. Γενικά τα παιδιά απέναντι σε μια σκληρή εικόνα του πατέρα, χωρίς τρυφερότητα και γλυκύτητα, μπλοκάρουν την ψυχούλα τους και δεν μπορούν να λειτουργήσουν παραγωγικά. Εδώ τα παιδιά θα συνηθίσουν να ζουν με ένα διαρκή εσωτερικό φόβο που προέρχεται από την επιβλητική εικόνα του πατέρα. Ένα αγόρι που μεγαλώνει χωρίς πατέρα μυείται στο ανδρικό πρότυπο με ρόλους στείρους και κλειστούς. Εδώ στη προκειμένη περίπτωση αυτά τα παιδιά και ειδικά τα αγόρια μπορεί να αναπτύξουν συμπεριφορες βίας και επιθετικότητας στις σχέσεις τους με τους άλλους.Δεν θα μπορούσε να λείψει και η σκέψη του εθνικού μας ποιητή Κ. Παλαμά για την αγάπη του πατέρα:<< Είμαι του ήλιου θυγατέρα/ η πιο απ΄όλες ζηλευτή/ χρόνια η αγάπη του πατέρα/ σ΄αυτό τον κόσμο με κρατεί./ Όσο να γείρω νεκρωμένη/ αυτόν το μάτι μου ζητεί>>.
Θεία θύμηση για τον σεβασμό προς τον πατέρα, αποτελεί τότε την αρχαία εποχή που στην Αρχαία Ολυμπία τα παιδιά του ημίθεου πυγμάχου Διαγόρα που είχε νικήσει χωρίς ποτέ να χάσει αγώνα, στα Νέμεα, τα Πύθια, τα Ίσθμια και τα Ολύμπια στεφανωμένα με τον κότινο της ελιάς, νικητές και αυτά, κρατούσαν στους ώμους τους τον γέροντα πατέρα τους, τον ανίκητο Ρόδιο πυγμάχο με ύψος κατά τον Πίνδαρο πάνω από 2,20 μέτρα και μπροστά σε 36.000 θεατές το 448 π.χ. τον περιέφεραν μέσα στο Στάδιο με τον κόσμο να φωνάζει:<< Κάτθανε Διαγόρα, κάτθανε Διαγόρα, ουκ ες εις όλυμπον Αναβήση…>> Δηλαδή:
Είναι ώρα και στιγμή να πεθάνεις θείε και ωραίε Διαγόρα, μη θέλεις να γίνεις και θεός. και αυτός ξεψύχησε ευτυχισμένος και δακρυσμένος στα χέρια των παιδιών του μπροστά στους χιλιάδες θεατές, γεμάτος δόξα και περηφάνεια.
Πατεράδες, μη ξεχνάμε ότι αποτελούμε τον καθρέφτη των παιδιών μας. Γι ΄αυτό επιβάλλονται μακριά από τα καθημερινά προβλήματά μας, τα πολλά χαμόγελα, που κάθε μέρα να γίνονται και πιο λαμπερά και πιο πραγματικά. Αξίζει ένα τριαντάφυλλο και ένα πλατύ χαμόγελο σεβασμού στον αγωνιστή πατέρα.-
Ιούνιος 2021. Ιωάννης Καλάκος
