Στο Αιγαίο πέλαγος υπάρχουν 3-4 νησιά τα οποία ξεχωρίζουν λόγω της θέσης τους, καθώς το καθένα από αυτά είτε ελέγχει σημαντικά περάσματα, είτε προστατεύει εξόδους κόλπων ή έχει εξαιρετικό πεδίο γύρω του για εκμετάλλευση. Ένα τέτοιο νησί είναι η Σκύρος.
Βρίσκεται στο κέντρο του Αιγαίου, αρκετά κοντά στην Εύβοια και στην έξοδο των Σποράδων, ενώ ανατολικά του και τα βόρειά του απλώνεται η ανοιχτή θάλασσα του Αιγαίου. Στο νότο βλέπει τις θαλάσσιες διόδους των βόρειων νήσων των Κυκλάδων. Τα ανοιχτά πεδία ανατολικά και βόρεια του νησιού επιτρέπουν την εύκολη παρακολούθησή τους, μέσω ραντάρ, ενώ το δυτικό μέρος του νησιού έχει φυσικό λιμάνι όπου πλοία μπορούν να ναυλοχήσουν με ασφάλεια.
Η αεροπορική βάση που είναι εγκατεστημένη στο βόρειο τμήμα του νησιού είναι ίσως και ο μεγαλύτερος πολλαπλασιαστής ισχύος για το νησί, αφού η Αεροπορία έχει επενδύσει σε αυτή αρκετά έχοντας καταφύγια μαχητικών αεροσκαφών και πλήρεις εγκαταστάσεις για την εξυπηρέτηση αρκετών μαχητικών αεροσκαφών. Από το κέντρο του Αιγαίου, τα αεροσκάφη μπορούν να βρεθούν σε μόλις λίγα λεπτά στις ακτές της Μικράς Ασίας, καλυπτόμενα πίσω από τους όγκους της Χίου και της Λέσβου, ενώ μπορούν από εκεί να συνδράμουν σχεδόν σε όλο το Αιγαίο.
Ένας ακόμα παράγοντας που ανεβάζει την αξία του νησιού του κεντρικού Αιγαίου είναι η ύπαρξη πλέον σε αυτό των ισραηλινής σχεδίασης και κατασκευής UAV, Heron. Τα ισραηλινά αυτά συστήματα ενοικιάστηκαν από το Ισραήλ με επιλογή αγοράς τους από την Ελλάδα, εφόσον η τελευταία το επιθυμεί. Τα Μ.Ε.Α. αυτά έχουν μήκος 14 μέτρα, άνοιγμα πτερύγων 26 και κινούνται από έναν κινητήρα Turbo Prop PT6 των 1.200 ίππων. Η αυτονομία του αεροχήματος είναι πάνω από 30 ώρες συνεχούς πτήσεις με την εμβέλειά του να υπερβαίνει τα 1.000 χλμ. .
Από πλευράς εξοπλισμού, τα αεροχήματα αυτά μπορούν να μεταφέρουν ένα φορτίο 2.7 τόνων με το φορτίο του να αποτελείται από πλειάδα αισθητήρων και ηλεκτρονικών συστημάτων όπως ESM/ELINT, COMINT (-HF, VHF,UHF/DF ), ένα ραντάρ SAR, σύστημα IFF και TCAS καθώς επίσης και αρκετά datalinks ( ATC, LOS, SATCOM, ADR και GDR).
Τα συγκεκριμένα UAVs μπορούν να φτάσουν με ευκολία στα απέναντι Μικρασιατικά παράλια και ακόμα βαθύτερα στη Μικρασιατική ενδοχώρα όπου μπορούν να παρακολουθήσουν εχθρικές κινήσεις, τις αεροπορικές βάσεις, να δίνουν δεδομένα σε πραγματικό χρόνο ώστε να κατευθυνθούν πυρά και βήματα, να παρακολουθήσουν στόχους υψηλής τακτικής αξίας και άλλα. Σε γενικές γραμμές, μπορούν να πετάξουν εκεί που είναι επικίνδυνο ή πολύ αδύνατο να σταλεί επανδρωμένο μαχητικό αεροσκάφος και να διακινδυνευθεί η απώλειά του. Για παράδειγμα, είναι ευκολότερο να σταλεί ένα UAV να παρακολουθεί και να στέλνει εικόνα από την Αεροπορική Βάση του Παλαιόκαστρου ( Balikesir ) από οποιοδήποτε άλλο αεροπορικό μέσο, ενώ ο δορυφόρος θα έχει καθυστέρηση. Επομένως, η χρήση τους επιβάλλεται και είναι ενδεδειγμένη.
Η επιλογή του ΓΕΑ να τοποθετήσει τα αεροχήματα στη Σκύρο ήταν αναμενόμενη αλλά και επιβεβλημένη, αφού η θέση της αεροπορικής βάσης της νήσου επιτρέπει στα αεροχήματα αυτά να βρεθούν αρκετά γρήγορα σε όλο το Αιγαίο και τα μικρασιατικά παράλια. Για να δώσουμε μία σαφή εικόνα του ρόλου που διαδραματίζει το νησί σε επιχειρήσεις, δείτε τον παρακάτω χάρτη:
Mε κόκκινο σημειώσαμε τη θέση της νήσου όπου φαίνεται ο έλεγχος που ασκεί ακριβώς στο κέντρο του Αιγαίου, στην έξοδο του βόρειου Ευβοϊκού και του Παγασητικού κόλπου, την κατεύθυνση προς τον Ελλήσποντο και τις Κυκλάδες ενώ μεγάλο κομμάτι θάλασσας το χωρίζει προς τα ανατολικά από τα μεγάλα νησιά της Χίου, Λέσβου και Λήμνου.
Ο μαύρος κύκλος υποδηλώνει μία τυχαία εμβέλεια 300 χλμ. προς όλες τις κατευθύνσεις για τα UAV που εδράζονται στη Σκύρο. Με κύκλους είναι σημειωμένα στη Μικρά Ασία σημαντικές αεροπορικές, Ναυτικές βάσεις και το πληθυσμιακό κέντρο της Σμύρνης, όλα μέσα στο 1/3 της εμβέλειας των συγκεκριμένων UAV. Με μέγιστη εμβέλεια τα 1.000 χλμ, τα αεροχήματα μπορούν να φτάσουν ακόμα πιο μέσα στη μικρασιατική ενδοχώρα. Η τοποθέτησή τους στη Σκύρο και όχι στην Τανάγρα ή τη Λάρισσα, δίνει στα αεροχήματα πολύτιμα επιπλέον χλμ. προς τα Ανατολικά αλλά και τα τοποθετεί εντός του Αιγαίου.
Λόγω όλων των παραπάνω γεγονότων προκλήθηκε και η αντίδραση των Τούρκων στην τοποθέτηση των UAV στο νησί όπως γράψαμε εδώ. Το ότι οι Τούρκοι απειλούν πλέον σχεδόν για το οτιδήποτε , με πόλεμο, προκαλούν μόνο κύμα γέλωτα και κακώς λαμβάνονται σοβαρά υπόψη, αν λαμβάνονται. Ούτως ή άλλως οι Τούρκοι έχουν εντός των βασικών τους στόχων το νησί και την αεροπορική του βάση. Θυμίζουμε το σχέδιο Sugla που είχαν εκπονήσει τη δεκαετία του 2000′ οι Τούρκοι Στρατηγοί και συνδυαζόταν με πραξικόπημα στο εσωτερικό της Τουρκία και κατάληψης της νήσου με αερομεταφερόμενες δυνάμεις. Τα σχέδια πάντα βέβαια επιβιώνουν μέχρι την πρώτη επαφή με τον εχθρό.
Η Ελλάδα μπήκε στο χορό των UAVs λίγο αργά με την ενοικίαση των Heron, την αναβάθμιση των Sperwer και τη συνεργασία με το Ισραήλ για συστήματα αντί-UAV. Κάλλιο αργά όμως παρά ποτέ! Το οπλοστάσιο των UAVs χαρακτηρίζεται μικρό για τις ανάγκες που υπάρχουν αλλά και για τη χρησιμότητά τους σε όλους τους κλάδους των Ενόπλων Δυνάμεων. Θα χρειαστεί εγχώρια ανάπτυξη συστημάτων ( ήδη συμβαίνει αυτό ) και με ιδιωτική αλλά και κρατική πρωτοβουλία, ώστε να πληθύνει ο αριθμός των UAVs παντός είδους και μεγέθους. Μη λησμονούμε τα αποτελέσματα επί του πεδίου της μάχης στον πρόσφατο πόλεμο Αρμενίας-Αζερμπαϊτζάν.
Τα συστήματα από μόνα τους φυσικά δε φέρνουν τη νίκη αλλά η σωστή τοποθέτησή τους, εν προκειμένω, στη Σκύρο των Heron, και η ορθή τακτική χρησιμοποίησή τους κατά τη διάρκεια των επιχειρήσεων ασκούν πίεση στον εχθρό.
