του Aref Alobeid*
Η μεσογειακή Συρία ήταν βασικό μέρος του ιστορικού εμπορικού δρόμου του Μεταξιού και σήμερα αποτελεί στρατηγικό επικοινωνιακό κόμβο μεταξύ τριών ηπείρων (Ασία, Αφρική και Ευρώπη). Επιπλέον, η Συρία ήταν η γενέτειρα του αραβικού εθνικισμού από την οθωμανική εποχή μέχρι πρόσφατα. Για τους Σύριους, η Ελλάδα αποτελεί λίκνο πολιτισμού και έμπνευσης των λαών της Μέσης Ανατολής.
Από την ανεξαρτησία της Συρίας εκ των Γάλλων το 1946 διδάσκεται στα συριακά σχολεία το μάθημα της πολιτικής κοινωνιολογίας στις θεωρητικές και θετικές επιστήμες. Είναι ένα μάθημα που αναφέρεται στα έργα των Ελλήνων φιλοσόφων όπως Πλάτωνα και Αριστοτέλη, έτσι κανένας Σύριος μαθητής δεν μπαίνει πανεπιστήμιο αν δεν δώσει το μάθημα αυτό. Σε γενικές γραμμές, οι Σύριοι είναι ποτισμένοι από τις αρχές της δημοκρατίας, της ελευθερίας και της δικαιοσύνης του ελληνισμού με αποτέλεσμα να μη δέχονται εύκολα τα απολυταρχικά και τα φονταμενταλιστικά καθεστώτα.
Αν και η Συρία περνάει μια δύσκολη στιγμή, ωστόσο, πολλοί είναι οι παράγοντες που επιβάλλουν στα κέντρα λήψης αποφάσεων στην Ελλάδα και στην Κύπρο να δώσουν μεγαλύτερη έμφαση στις εξελίξεις στην αραβική Συρία.
Πρώτον, εκτιμάται το κόστος ανέγερσης της χώρας εκ νέου σε 250 δις $. Ο όγκος της καταστροφής είναι τεράστιος και οι υποδομές της χώρας υπέστησαν μεγάλη ζημιά. Η κατασκευή τριών εκατομμυρίων σπιτιών, δρόμων, σχολίων, πανεπιστημίων, νοσοκομείων μας δείχνει ότι η Ελλάδα, που περνάει μια οικονομική κρίση, θα μπορούσε να παίξει ένα σημαντικό ρόλο στην ανοικοδόμησης της Συρίας, χάρη στο κατασκευαστικό διεθνή τομέα που διαθέτει.
Δεύτερον, υπάρχει θέμα Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ) μεταξύ Συρίας και Κύπρου. Ητυχόν ανάληψη της εξουσίας στη Δαμασκό στη μετά Άσαντ εποχή από κυβέρνηση μη φιλική προς την Ελλάδα θα μπορούσε να δυσκολεύει τη διαδικασία της οριστικής οριοθέτησης της (ΑΟΖ).
Τρίτον, η Συρία του μέλλοντος στο θέμα του εξοπλισμού και της εκπαίδευσης του νέου εθνικού της στρατού θα επιθυμούσε να έχει και άλλους προσανατολισμούς, εκτός τη Ρωσίας. Η Ελλάδα λόγω των σχέσεων εμπιστοσύνης που έχει αναπτύξει στην περιοχή, ιστορικά, και του «καθαρού ποινικού μητρώου της» καθώς και του στρατού της, ο οποίος πληροί προδιαγραφές χωρών του ΝΑΤΟ, θα μπορούσε να συνδράμει, σημαντικά, στο θέμα επανίδρυσης του συριακού στρατού, των στρατιωτικών σχολών και των δυνάμεων αστυνομίας και ασφάλειας, σύμφωνα με τις δυτικές προδιαγραφές, που είναι επιθυμία πολλών Σύριων.
Τέταρτον, η εδαφική ενότητα και ακεραιότητα των συριακών εδαφών αποτελούν σημαντικό σημείο για την Κύπρου στο θέμα της ενέργειας. Η προσπάθεια των ελληνικών κυβερνήσεων σε ευρωπαϊκό πλαίσιο θα μπορούσε να χαρίσει στην Κύπρο, ως ευρωπαϊκή περιφέρεια, τη δυνατότητα αποδοχής της εκβολής τουλάχιστον τεσσάρων αγωγών ενέργειας από το σύνολο των επτά που θα μπορούσαν να περάσουν από το συριακό έδαφος προς τη Μεσόγειο.
Τέλος, τα αρχαία ευρήματα της Συρίας έχουν υποστεί σημαντική ζημιά λόγω του πολέμου, έτσι, στην μετά Ασαντ εποχή, η χώρα θα είχε ανάγκη από την αναστήλωση των καταστραμμένων αρχαίων και η Ελλάδα θα μπορούσε να διαδραματίσει εξαιρετικό ρόλο στην εκπλήρωση αυτού του έργου λόγω σχετικής εμπειρίας.
*Kαθηγητής γεωστρατηγικής της Μέσης Ανατολής
