Η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι εκφωνεί ομιλία στο Μιλάνο, Ιταλία, την 1η Οκτωβρίου 2022. (Piero Cruciatti/AFP via Getty Images)
Η κυβέρνηση της Ιταλίας ενέκρινε την Τρίτη ένα νομοσχέδιο που απαγορεύει την παραγωγή και τη χρήση τροφίμων και ζωοτροφών που παρασκευάζονται στο εργαστήριο, καθώς η χώρα προσπαθεί να διατηρήσει την ιταλική διατροφική κληρονομιά και να απομακρυνθεί από τις συνθετικές επιλογές.
«Μια μάχη των πολιτισμών. Για την υπεράσπιση της υγείας των πολιτών, του παραγωγικού μας μοντέλου, της ποιότητάς μας, του πολιτισμού μας, πολύ απλά της διατροφικής μας κυριαρχίας», ανέφερε ο Ιταλός υπουργός Γεωργίας Φραντσέσκο Λολομπρίτζιτα σε ένα tweet την Τετάρτη, προσθέτοντας: «Η Ιταλία είναι το πρώτο έθνος στον κόσμο που λέει όχι στα συνθετικά τρόφιμα». Θα επιβληθούν πρόστιμα έως 60.000 ευρώ για τη μη συμμόρφωση. Εάν το κοινοβούλιο εγκρίνει την πρόταση, τα τρόφιμα που παράγονται από καλλιέργειες κυττάρων ή ιστούς που προέρχονται από σπονδυλωτά ζώα δεν θα επιτρέπονται στη χώρα.
«Τα εργαστηριακά προϊόντα κατά τη γνώμη μας δεν εγγυώνται την ποιότητα, την ευημερία και την προστασία του πολιτισμού μας, της παράδοσής μας», δήλωσε ο Λολομπρίτζιτα, μέλος του δεξιού κόμματος Αδέλφια της Ιταλίας της πρωθυπουργού Τζόρτζια Μελόνι, σε συνέντευξη Τύπου στις 28 Μαρτίου.
Η πρωθυπουργός Μελόνι είχε αλλάξει πέρυσι την ονομασία του υπουργείου Γεωργίας σε υπουργείο Γεωργίας και διατροφικής κυριαρχίας, ενώ ο Λολομπρίτζιτα είναι ανοιχτός επικριτής των διατροφικών προγραμμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το γεωργικό λόμπι Coldiretti υποστήριξε την τελευταία κίνηση για την απαγόρευση των συνθετικών τροφίμων και υποστήριξε ότι το νομοσχέδιο ήταν απαραίτητο για την προστασία της τοπικής βιομηχανίας από τις πολυεθνικές εταιρείες. Μαζί με τα πρόστιμα, η πρόταση επιδιώκει να κλείσει τους παραγωγούς που παραβιάζουν το νόμο και να τους περιορίσει από τη λήψη δημόσιας χρηματοδότησης για έως και τρία χρόνια.
Αντιδράσεις από ΜΚΟ
Το νομοσχέδιο έχει δεχθεί αντιδράσεις από αρκετούς υποστηρικτές των αγροτικών προϊόντων με βάση τα κύτταρα, καθώς και από οργανώσεις για τα δικαιώματα των ζώων.
«Η ψήφιση ενός τέτοιου νόμου θα έκλεινε τις οικονομικές δυνατότητες αυτού του εκκολαπτόμενου τομέα στην Ιταλία, καθυστερώντας την επιστημονική πρόοδο και τις προσπάθειες μετριασμού του κλίματος και περιορίζοντας τις επιλογές των καταναλωτών», δήλωσε η Άλις Ράβενσκροφτ, επικεφαλής πολιτικής του Good Food Institute (GFI) Europe, μιας διεθνούς μη κυβερνητικής οργάνωσης που προωθεί το κρέας φυτικής προέλευσης και καλλιέργειας.
«Η Ιταλία θα μείνει πίσω, καθώς η υπόλοιπη Ευρώπη και ο κόσμος προοδεύει προς ένα πιο βιώσιμο και ασφαλές σύστημα τροφίμων. Και το 54% των Ιταλών που θέλουν ήδη να δοκιμάσουν το καλλιεργημένο κρέας θα απαγορευόταν να το κάνουν.
«Η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει ήδη μια ισχυρή ρυθμιστική διαδικασία για την επιβεβαίωση της ασφάλειας νέων τροφίμων, όπως το καλλιεργημένο κρέας, και οι ρυθμιστικές αρχές στις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Σιγκαπούρη το έχουν ήδη κρίνει ασφαλές. Η κυβέρνηση θα πρέπει να αφήσει τους Ιταλούς να αποφασίσουν μόνοι τους για το τι θέλουν να τρώνε, αντί να καταπνίγει την ελευθερία των καταναλωτών».
Η GFI επικαλέστηκε έρευνες που έχουν αξιολογηθεί από ομότιμους όταν είπε ότι το καλλιεργημένο κρέας μειώνει τις εκπομπές ρύπων κατά 92% σε σύγκριση με το συμβατικό βοδινό κρέας, μειώνει την ατμοσφαιρική ρύπανση που σχετίζεται με την παραγωγή κρέατος κατά 94% και καταναλώνει έως και 90% λιγότερη γεωργική γη.
Το νομοσχέδιο έφερε την Ιταλία σε αντίθεση με άλλα ευρωπαϊκά έθνη, όπως η Ολλανδία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ισπανία, όπου η κυβέρνηση χορηγεί εκατομμύρια ευρώ για τη χρηματοδότηση του καλλιεργούμενου κρέατος, δήλωσε η GFI.
Η ομάδα κατά της ζωοτομίας LAV δήλωσε ότι η πολιτική αυτή είναι «μια ιδεολογική, αντιεπιστημονική σταυροφορία κατά της προόδου», ενώ η Διεθνής Οργάνωση για την Προστασία των Ζώων δήλωσε ότι το καλλιεργημένο κρέας είναι μια «ηθική εναλλακτική λύση» που δεν βλάπτει τα ζώα και προστατεύει το περιβάλλον.
Η Cellular Agriculture Europe κατήγγειλε ότι η Ιταλία περιορίζει τις επιλογές των καταναλωτών που ενδιαφέρονται για την καλή διαβίωση των ζώων και το περιβάλλον.
Οι επικριτές υποστηρίζουν ότι ο νέος νόμος δεν θα έχει σημαντικές επιπτώσεις στην ιταλική οικονομία λόγω της ελεύθερης κυκλοφορίας προϊόντων και υπηρεσιών σε όλο το μπλοκ.
Κατανάλωση εντόμων
Η διοίκηση Μελόνι είναι επίσης αντίθετη με την προώθηση των εντόμων ως κατάλληλης εναλλακτικής διατροφής -μια τάση που έχει υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση και υποστηρίζεται από οργανισμούς της ελίτ, όπως το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ. Τον Ιανουάριο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε δύο ακόμη είδη εντόμων για ανθρώπινη κατανάλωση στην περιοχή, ακόμη και αφού αναγνώρισε ανησυχίες σχετικά με την πρόκληση αλλεργιών από τα έντομα.
Την περασμένη εβδομάδα, η Μελόνι δήλωσε ότι η κυβέρνηση ετοιμάζει πολιτικές που θα απαιτούν από τις εταιρείες να επισημαίνουν τα προϊόντα που περιέχουν ή προέρχονται από έντομα, μετά από μια συζήτηση σχετικά με τη χρήση αλεύρου με βάση τον γρύλο.
«Η κυβέρνηση έχει παρουσιάσει τέσσερα διυπουργικά διατάγματα που θα εισάγουν πληροφοριακές ετικέτες για τα προϊόντα που περιέχουν ή προέρχονται από έντομα», έγραψε η Μελόνι στο Twitter. «Οι πολίτες πρέπει να μπορούν να επιλέγουν συνειδητά και να ενημερώνονται από κάθε άποψη».
Η κυβέρνηση φέρεται επίσης να εξετάζει το ενδεχόμενο να συμπεριλάβει την ιταλική κουζίνα στον κατάλογο άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO.
