Ευθύμιος Λάζος
Αφορμή για το παρόν άρθρο είναι η είδηση ότι η Φινλανδία παρέλαβε την τελευταία παρτίδα των 100 αναβαθμισμένων ολλανδικών Leopard-2A6. Η συγκεκριμένη είδηση «συνδέεται» με την Ελλάδα, λόγω της ευκαιρίας που παρουσιάζει η συγκεκριμένη επιλογή της Φιλανδίας, ως προς τα 93 διαθέσιμα Leopard-2A4. Η απόφαση της Φινλανδίας να προμηθευτεί 100 μεταχειρισμένα Leopard-2A6 από την Ολλανδία ανακοινώθηκε τον Ιανουάριο του 2014. Το κόστος της προμήθειας ανήλθε στα € 200 εκατομμυρίων (για τα άρματα μάχης, ποσότητα ανταλλακτικών και υλικά και υπηρεσίες υποστήριξης και εκπαίδευσης).
Δυστυχώς η Ελλάδα δεν αξιολόγησε σωστά και δεν εκμεταλλεύτηκε την απόφαση της Ολλανδίας, τον Απρίλιο του 2011, να αποσύρει και να διαθέσει προς πώληση 170 από τα 188 Leopard-2A6 που είχε στο οπλοστάσιο της (για λόγους μείωσης των αμυντικών δαπανών). Έτσι χάσαμε μια πραγματικά μεγάλη ευκαιρία να αποκτήσουμε 170 Leopard-2A6, ανάλογων δυνατοτήτων με τα ελληνικά Leopard-2HEL. Αντίθετα αυτή τη μοναδική ευκαιρία έσπευσαν και εκμεταλλεύτηκαν άλλες χώρες: Ο Καναδάς, που αγόρασε 20 άρματα, η Πορτογαλία, που αγόρασε 37 άρματα και η Φινλανδία.
Σε φινλανδική υπηρεσία τα 100 ολλανδικά Leopard-2A6 αντικατέστησαν ισάριθμα Leopard-2A4. Το 2003 η Φιλανδία προμηθεύτηκε 124 μεταχειρισμένα Leopard-2A4 από τη Γερμανία. Εξ αυτών τα 12 μετατράπηκαν σε γεφυροφόρα οχήματα και 12 χρησιμοποιήθηκαν για άντληση ανταλλακτικών, μαζί με άλλα 15 που αγοράστηκαν από τη Γερμανία το 2009 για τον ίδιο λόγο. Από τα 100 φινλανδικά Leopard-2A4 που αντικαταστάθηκαν τα επτά (7) έχουν ήδη μετατραπεί σε συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας πολύ μικρού βεληνεκούς (Marksman), εκ των οποίων έξι (6) επιχειρησιακά και ένα (1) εκπαιδευτικό, ενώ τα υπόλοιπα 93 βρίσκονται σε καθεστώς αποθήκευσης και προς πώληση.
Πιστεύουμε ότι είναι μια καλή ευκαιρία για την Ελλάδα, μια από τις τελευταίες που υπάρχουν για άρματα μάχης Leopard-2, να αποκτήσει 93 πολύτιμα άρματα μάχης, ο αριθμός των οποίων είναι επαρκής για τον εξοπλισμό δύο (2) επιπλέων Επιλαρχιών με άρματα μάχης με πυροβόλο των 120 χιλιοστών. Στο άρθρο μας «Μεταχειρισμένα οπλικά συστήματα για τον ΕΣ: Υπάρχουν ευκαιρίες;» (9 Νοεμβρίου του 2018), σχετικά με τις δυνητικές ευκαιρίες που υπάρχουν για απόκτηση μεταχειρισμένων οπλικών συστημάτων, εκτός από την περίπτωση των φινλανδικών Leopard-2A4 είχαμε σημειώσει και αυτή των 108 ισπανικών Leopard-2A4, για τα οποία όμως οι εξελίξεις του 2019 δεν είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικές.
Σήμερα ο Ισπανικός Στρατός διατηρεί σε υπηρεσία 219 Leopard-2E και 108 Leopard-2A4. Το 1995 η Ισπανία αποφάσισε την προμήθεια 308 νέων Leopard-2A6 (Leopard-2E). Στο πλαίσιο της συμφωνίας απόκτησε (με καθεστώς μίσθωσης πέντε ετών) 108 μεταχειρισμένα Leopard-2A4 από τη Γερμανία, για εκπαίδευση. Ωστόσο, το 1998 η Ισπανία αποφάσισε, για λόγους μείωσης του κόστους, να αγοράσει τα 108 Leopard-2A4 (με κόστος € 16,9 εκατομμύρια) και παράλληλα να μειώσει σε 219 την αρχική πρόθεση προμήθειας 308 νέων Leopard-2Ε (οι παραδόσεις των Leopard-2E ξεκίνησαν το 2003 και ολοκληρώθηκαν το 2008).
Ο Ισπανικός Στρατός έχει αποφασίσει να στηριχτεί αποκλειστικά στη χρήση των 219 Leopard-2E, στο πλαίσιο αναδιοργάνωσης. Έτσι, από τα 108 Leopard-2A4, τα 54 τέθηκαν σε καθεστώς αποθήκευσης και αναζητήθηκαν αγοραστές, ενώ, σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό θα ακολουθούσαν και τα υπόλοιπα 54 Leopard-2A4. Για τα 54 ισπανικά Leopard-2A4 ενδιαφέρον έδειξε το Περού και το Μπαχρέιν. Συγκεκριμένα, το 2013 το Περού εκδήλωσε ενδιαφέρον για τα ισπανικά Leopard-2A4, αλλά το Σεπτέμβριο του ίδιου έτους τα απέρριψε με την αιτιολογία ότι η συντήρηση τους ήταν ακριβή για τα οικονομικά δεδομένα της χώρας. Τον Απρίλιο του 2015 ενδιαφέρον για τα ισπανικά Leopard-2A4 εξέφρασε και το Μπαχρέιν, αλλά δεν υπήρξε συνέχεια, για άγνωστους λόγους.
Τον Απρίλιο του 2019 η Ισπανία ανακοίνωσε ότι από τα 54 Leopard-2A4, τα 30 θα μετατραπούν σε οχήματα μηχανικού και θα επανενταχθούν σε υπηρεσία από τον Ισπανικό Στρατό. Από την άλλη, τον Ιούνιο του 2019, ανακοινώθηκε ότι τα 54 Leopard-2A4, που παραμένουν στην ενεργό υπηρεσία, δεν θα αποσυρθούν άμεσα, αλλά σε ύστερο χρόνο, μετά το 2025. Μάλιστα θα υποβληθούν και σε ένα μικρό πρόγραμμα αναβάθμισης των ηλεκτρονικών συστημάτων και των αισθητήρων τους. Έτσι λοιπόν φαίνεται ότι η ευκαιρία των 108 ισπανικών Leopard-2A4 μάλλον έχει χαθεί.
