EPA, JIM LO SCALZO
Του ΜΙΧΑΛΗ ΙΓΝΑΤΙΟΥ
Τις τελευταίες ώρες όλες οι πληροφορίες συγκλίνουν ότι ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ σκέφτεται σοβαρά το ενδεχόμενο της επίσκεψης του στην Άγκυρα, στο πλαίσιο της ύστατης προσπάθειας που επιθυμεί να καταβάλει για να κερδίσει την Τουρκία από τον πρόεδρο της Ρωσίας, Βλαντιμίρ Πούτιν.
Αυτή είναι η επίσημη δικαιολογία που προβάλλεται από τον ίδιο τον κ. Τραμπ.
Οι πληροφορίες των τουρκικών μέσων ενημέρωσης δεν επιβεβαιώθηκαν ακόμα από την Ουάσιγκτον, αλλά σοβαρή διπλωματική πηγή μας είπε ότι ο πρόεδρος Τραμπ πιστεύει πως εάν πραγματοποιήσει την επίσκεψη, αυτή θα λειτουργήσει ως καταλύτης για να επιλυθεί το πρόβλημα που δημιούργησε η απόφαση του κ. Ερντογάν να αγοράσει το ρωσικό αντιπυραυλικό σύστημα S-400.
Είναι αξιοσημείωτο πάντως και πρέπει να υπογραμμιστεί ότι η πλειοψηφία των συνεργατών του δεν συμφωνούν με αυτή την κίνηση, καθώς ζητούν χειροπιαστές διαβεβαιώσεις ότι ο πρόεδρος της Τουρκίας δεν θα κοροϊδέψει τον Αμερικανό ομόλογό του. Συγκεκριμένα, εκφράζουν σοβαρούς φόβους επειδή η τουρκική πλευρά αφήνει να εννοηθεί ότι η παραγγελία των S-400 θα μπορούσε να ακυρωθεί μετά από μία τετ-α-τετ συνομιλία των δύο ηγετών. Αλλά τίθεται επιτακτικά το βασικό ερώτημα: Θα αντέξει την οργή της Μόσχας, η οποία θα θεωρήσει ορθά ότι χρησιμοποιήθηκε από τον κ. Ερντογάν;
Η πηγή είπε ότι οι Τούρκοι δίνουν αυτή την εικόνα, που όμως δεν είναι καθαρή, στις επικοινωνίες τους με διάφορα κανάλια στο Λευκό Οίκο. Ένα από αυτά τα κανάλια, είναι αυτό που «άνοιξαν» οι γαμπροί των κ. Τραμπ και Ερντογάν, Τζάρεντ Κούσνερ και Μπεράτ Αλμπαϊράκ.
Ο πρόεδρος της Τουρκίας έχει μιλήσει επανειλημμένα για το «βαθύ κράτος» της Ουάσιγκτον που εμπόδιζε την επικοινωνία του με τον Ντόναλντ Τραμπ. Ένας ισχυρισμός που δεν ισχύει αν γνωρίζει κάποιος τον τρόπο δράσης και αντίδρασης του Αμερικανού προέδρου. Πάντως, στην αμερικανική πρωτεύουσα εξακολουθούν να δίνουν σημασία στη τελευταία δημόσια δήλωση του κ. Ερντογάν ότι εκτός της αγοράς των S-400 έχει συμφωνήσει με τον κ. Πούτιν και για την συμπαραγωγή των S-400 που θεωρείται το μυστικό υπερόπλο της Ρωσίας.
Τη στιγμή που γράφονται αυτές οι γραμμές η κατάσταση είναι μπερδεμένη διότι η πλειοψηφία των Αμερικανών διπλωματών πιστεύει ότι πρόκειται για παγίδα της Τουρκίας και ότι στο σημείο που έχει φέρει τα πράγματα ο κ. Ερντογάν, δεν μπορεί να υποχωρήσει από τη συμφωνία του με τον κ. Πούτιν για την προμήθεια των S-400.
Οι βουλευτές και γερουσιαστές, που στην πλειονότητά τους είναι εκνευρισμένοι με τη συμπεριφορά του κ. Ερντογάν, κατέθεσανν και άλλες τροπολογίες σε διάφορα σχέδια νόμου, όπως αυτό που αναφέρεται στον προϋπολογισμό του Πενταγώνου, για να δέσουν τα χέρια του κ. Τραμπ, ώστε στην περίπτωση που πειστεί από τον Τούρκο ομόλογό του ότι οι S-400 δεν αποτελούν απειλή, να μην μπορεί να δράσει και να παραβεί τους νόμους.
Σε συνεννόηση με τον υπουργό Εξωτερικών Μάικ Πομπέο, τον σύμβουλο Εθνικής Ασφάλειας Τζον Μπόλτον και τους στρατηγούς του υπουργείου Άμυνας, οι βουλευτές και οι γερουσιαστές έχουν εισαγάγει τροπολογία, που απαιτεί την γραπτή επιβεβαίωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ και του Πενταγώνου ότι οι S-400 είναι «μία νεκρή υπόθεση» και η Τουρκία δεν θα τους παραλάβει ποτέ.
Η πρόβλεψη στα σχέδια νόμου είναι ότι θα ακυρωθεί η μεταφορά των μαχητικών αεροσκαφών F-35 και η Τουρκία θα εκδιωχθεί από το πρόγραμμα παραγωγής τους εάν υλοποιήσει την απειλή της και πάρει τους S-400. Η πιθανή μετάβαση του κ. Τραμπ στην Άγκυρα, εφόσον επιμένει να πραγματοποιήσει την επίσκεψη, τον Ιούνιο ή τον Ιούλιο, θα συμπέσει με την παραλαβή των S-400.
Εάν συμβεί μάλιστα αυτό ενόσω ο κ. Τραμπ θα βρίσκεται στην Τουρκία, θα αποτελέσει ηχηρό χαστούκι για τον Αμερικανό πλανητάρχη, ο οποίος έχει την τάση να μην ακούει τους συνεργάτες του. Ανέφεραν ως χαρακτηριστική περίπτωση «ανυπακοής» τις συναντήσεις του με τον ηγέτη της Βόρειας Κορέας, οι οποίες παρά τους πανηγυρισμούς κατέληξαν σε διαφωνία, με αποτέλεσμα ο κ. Τραμπ να έχει υποστεί πλήγμα στην αξιοπιστία του.
Αυτή η αποτυχία τον πείσμωσε και ετοιμάζεται και για νέα συνάντηση κορυφής με τον Κιμ Γιόνγκ Ουν, μέσα στο καλοκαίρι. Σε όλο αυτό το σκηνικό, παίζει ρόλο ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπέντζαμιν Νετανιάχου. Είναι ο μόνος που θα μπορούσε να μεταπείσει τον κ. Τραμπ, όπως συνέβη και στην περίπτωση της ανακοίνωσης αποχώρησης των αμερικανικών στρατευμάτων από τη Βόρεια Συρία. Ως γνωστό, μετά την παρέμβαση του κ. Νετανιάχου ο πρόεδρος των ΗΠΑ άλλαξε γνώμη… Σημειώνουμε ότι οι συχνές συνομιλίες του κ. Τραμπ με τον πρωθυπουργό του Ισραήλ, εσχάτως δεν ανακοινώνονται καν.
Ο κ. Νετανιάχου έχει υποσχεθεί στους εταίρους του στην ανατολική Μεσόγειο ότι θα ασκήσει όλη την επιρροή του για να μεταπείσει τον Αμερικανό πρόεδρο και να αποτρέψει μετάβασή του στην Τουρκία. Μέχρι της στιγμής που γράφονται αυτές οι γραμμές, ο κ. Τραμπ είναι αμετάπειστος.
Οι επόμενες λίγες μέρες είναι κρίσιμες για τις σχέσεις της Αμερικής και της Τουρκίας και πιστεύεται ότι εάν υποχωρήσει ο κ. Τραμπ θα βρεθεί αντιμέτωπος και με τους συνεργάτες του, αλλά το κυριότερο θα βρεθεί ενώπιον ενός νέου κινδύνου να εξεταστούν οι σχέσεις του ιδίου και του γαμπρού του από το Κογκρέσο, ακόμα και από τη Δικαιοσύνη καθώς ο πρώην σύμβουλός του.Μαικλ Φλιν έχει παραδεχθεί ήδη τις στενές σχέσεις του με το τουρκικό καθεστώς έναντι αμοιβής και ενώ εργαζόταν για την προεκλογική εκστρατεία του κ. Τραμπ.
Πάντως, η διπλωματική πηγή επιβεβαίωσε στην ιστοσελίδα μας ότι οι αμερικανικές συμμαχίες της Αμερικής με το Ισραήλ, την Αίγυπτο, την Ελλάδα και την Κύπρο ΔΕΝ κινδυνεύουν. Αντίθετα θα τονιστεί ότι μέσω αυτών εξυπηρετούνται τα στρατηγικά συμφέροντα των Ηνωμένων Πολιτειών.
