EPA, JIM LO SCALZO
Του ΜΙΧΑΛΗ ΙΓΝΑΤΙΟΥ
Οι αναλυτές, οι διπλωμάτες και οι δημοσιογράφοι, που παρακολουθούν και ασχολούνται με την οξύτατη κρίση στις σχέσεις των Ηνωμένων Πολιτειών και της Τουρκίας, έχουν βρεθεί ενώπιον αδιεξόδου.
Αδυνατούν να προβλέψουν την τελική εξέλιξη, διότι κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι ούτε ο ίδιος ο Ταγίπ Ερντογάν γνωρίζει το τέλος αυτής της ιστορίας. Φαίνεται ότι έχει υποσχεθεί και στον Ντόναλντ Τραμπ και στον Βλαντιμίρ Πούτιν την θετική κατάληξη της υπόθεσης, μόνο που τα αμερικανικά και τα ρωσικά συμφέροντα συγκρούονται στο θέμα της αγοράς από την Τουρκία των S-400. Και η δικαιολογία είναι γνωστή και έχει πολυδημοσιευθεί στα αμερικανικά μέσα ενημέρωσης: ότι τα αμερικανικά μαχητικά F-35 κινδυνεύουν να απωλέσουν την απόρρητη τεχνολογία τους από τους Ρώσους. Και επίσης ότι οι S-400 δεν είναι συμβατοί με τα δυτικά οπλικά συστήματα.
Χθες ο πρόεδρος της Αμερικής Ντόναλντ Τραμπ διαφήμισε την αποφυλάκιση του Τουρκοαμερικανού επιστήμονα της NASA, που φαίνεται πως είναι μέρος μίας συμφωνίας με τον κ. Ερντογάν, αλλά την ίδια στιγμή και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ και το Πενταγώνου ομιλούσαν για ισχυρές και πολύ αρνητικές συνέπειες για την Τουρκία, εάν επιμείνει στη θέση της για εγκατάσταση στο έδαφος της του ρωσικού αντιπυραυλικού συστήματος S-400, που -όπως προαναφέραμε- αποτελεί απειλή για τα αμερικανικά μαχητικά αεροπλάνα S-400.
Ο κ. Τραμπ από την πλευρά του προσπαθεί να κατεβάσει, θα έλεγα, τους τόνους με την Τουρκία, και είναι χαρακτηριστικό ότι ενώ τα βάζει με τον κάθε …πικραμένο, το τελευταίο διάστημα αποφεύγει να κτυπήσει στα ίσια τον Ερντογάν, ο οποίος αντιστρατεύεται τα συμφέροντα της Αμερικής και πολλές φορές έχει επιτεθεί στις ΗΠΑ με ανήκουστο τρόπο.
Να θυμίσουμε ότι σε ένα από τα τηλεφωνήματά τους, ο κ. Τραμπ κατηγόρησε τον κ. Ερντογάν για αντιαμερικανισμό. Είτε δεν συνεννοούνται μεταξύ τους, ο Λευκός Οίκος, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ και το Πεντάγωνο. Είτε παίζουν τον ρόλο του «καλού» και του «κακού», σε ένα διπλωματικό παιγνίδι που δεν γνωρίζουν ούτε οι ίδιοι πως θα καταλήξει.
Αλλά σίγουρα ξέρουν πως θα ήθελαν να τελειώσει. Με την επιστροφή της Τουρκίας στη Δύση. Τα περιθώρια στενεύουν και είναι αλήθεια ότι οι Αμερικανοί έστειλαν το τελεσίγραφο, το οποίο είχε αποκαλύψει το τηλεοπτικό δίκτυο CNBC, με το οποίο το Στέιτ Ντιπάρτμεντ καλούσε την Άγκυρα να ξεχάσει τους S-400 και να αγοράσει τους Patriot. Η εκπρόσωπος του αμερικανικού υπουργείου δεν διέψευσε την πληροφορία και άφησε τη σχετική ερώτηση να …πέσει χάμω.
Τις τελευταίες ώρες πηγές ομιλούν για ένα συμβιβασμό, στον οποίο μετέχει και η Ρωσία, η οποία υποτίθεται ότι δεν θα ενοχληθεί και πολύ εάν ακυρωθεί η συμφωνία για τους S-400. Όμως την ίδια στιγμή δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η Ρωσία νοιάζεται περισσότερο για τα στρατηγικά της συμφέροντα, που εξυπηρετούνται περισσότερο με την ενέργεια παρά με ένα σύστημα, όπως οι S-400. Οπότε, εάν ο Ερντογάν αναγκαστεί υπό την αμερικανική πίεση να ακυρώσει την αγορά, η Άγκυρα και η Μόσχα δεν θα οδηγηθούν σε κρίση, υποστηρίζουν οι αναλυτές.
Τι περιμένουν στην Ουάσιγκτον; ότι ο πρόεδρος της Τουρκίας δεν θα βιαστεί να απαντήσει στους Αμερικανούς, ούτε και θα παραλάβει το ρωσικό σύστημα μέσα στον Ιούνιο, όπως κόμπαζε μέχρι τώρα. Έχει ενώπιον του δύο «σταθμούς» και θα αποφύγει οτιδήποτε έχει σχέση με τους S-400:
Είναι η κρίσιμη εκλογική αναμέτρηση για την Κωνσταντινούπολη, που μέχρι τότε τον βολεύει να ισχυρίζεται ότι τα βάζει με τους Αμερικανούς για να ξυπνά τα αντιδυτικά αισθήματα του εκλογικού ακροατηρίου του, και Στις 28 ή 29 Ιουνίου θα συναντηθεί με τον κ. Τραμπ στην Ιαπωνία.
Πως θα πραγματοποιηθεί αυτό το τετ-α-τετ αν στο μεταξύ έχουν φτάσει οι S-400 στην Τουρκία; Επίσης: Σύμφωνα με τα νομοσχέδια που έχουν ψηφιστεί από το Κογκρέσο, η άφιξη του ρωσικού συστήματος ενεργοποιεί αμέσως το σύστημα των αμερικανικών κυρώσεων.
Όπως υποστηρίζουν οι ειδικοί, εάν ενεργοποιηθούν οι κυρώσεις θα αρχίσει η πρώτη φάση της κατάρρευσης της τουρκικής οικονομίας… Οι Αμερικανοί είπαν στον κ. Ερντογάν ότι είναι έτοιμοι για συνομιλίες, αλλά προφανώς το κατάλαβε διαφορετικά. Σύμφωνα με αξιωματούχους οι συνομιλίες αυτές θα αφορούν αποκλειστικά την ακύρωση της αγοράς των S-400 και την αντικατάστασή τους από τους Patriot.
Όπως είπε η εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, «ο υπουργός Εξωτερικών Μάικ Πομπέο είναι πρόθυμος να συζητήσει με την τουρκική κυβέρνηση αλλά η θέση μας παραμένει η ίδια: ότι η Τουρκία θα αντιμετωπίσει πολύ πραγματικές και πολύ αρνητικές συνέπειες εάν ολοκληρωθεί η παράδοση των S-400». «Αυτές», όπως είπε, «περιλαμβάνουν την αναστολή της προμήθειας και της συμμετοχής της (τουρκικής) βιομηχανίας στο πρόγραμμα F-35 και επίσης, λόγω του νόμου CAATSA, την επιβολή κυρώσεων.
Αυτά είναι πολύ σοβαρά, αυτά είναι πολύ αληθινά (βήματα) και νομίζω ότι η θέση μας παραμένει αρκετά συνεπής σε αυτό», τόνισε η εκπρόσωπος. Αυτή είναι η στρατηγική των Ηνωμένων Πολιτειών και εάν πιστέψουμε την εκπρόσωπο του Στέιτ Ντιπάρτμεντ τα πράγματα μετά την παραλαβή των S-400 θα είναι τουλάχιστον καταθλιπτικά για την Τουρκία και τον Ταγίπ Ερντογάν…
