Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ μιλά με τους δημοσιογράφους πριν αναχωρήσει για τη Βιρτζίνια, στο Λευκό Οίκο. EPA, PETE MAROVICH
Του ΜΙΧΑΛΗ ΙΓΝΑΤΙΟΥ
Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ συνεχίζει να πιστεύει ότι η επιβολή κυρώσεων εναντίον της Τουρκίας, δεν εξυπηρετεί τα στρατηγικά συμφέροντα της αμερικανικής υπερδύναμης.
Με τη θέση αυτή δεν συμφωνούν σημαντικά στελέχη της κυβέρνησης του κ. Τραμπ, όμως προς το παρόν επικρατεί η άποψη του Αμερικανού Προέδρου, ο οποίος φέρεται ακόμα να πιστεύει ότι μπορεί σε προσωπικό επίπεδο να μεταπείσει τον Τούρκο ομόλογό του, Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος ως γνωστό τον εκμεταλλεύεται για να «περάσει» τη δική του ατζέντα, η οποία ταυτίζεται τούτη τη στιγμή με τα συμφέροντα του προέδρου της Ρωσίας, Βλαντιμίρ Πούτιν.
Οι συμβουλές των συνεργατών του είναι ο κ. Τραμπ να επιβάλει κυρώσεις προς «γνώση και συμμόρφωση» διότι αν δεν τιμωρηθεί η Τουρκία θα δοθεί η ευκαιρία και σε άλλους συμμάχους να αγοράσουν ρωσικό οπλισμό. Στην πιθανή αυτή περίπτωση, η κατάσταση θα είναι ανεξέλεγκτη και η Αμερική δεν θα μπορέσει να επιβάλει ξανά την άποψη της στους συμμάχους της.
Παρά την απόρριψη από τον Ταγίπ Ερντογάν της αμερικανικής πρότασης, που μεταφέρθηκε μέσω του γερουσιαστή Λίντσεϊ Γκράχαμ, για να μην λειτουργήσει το σύστημα S-400 και να αντικατασταθεί από τους Patriot, ο κ. Τραμπ φέρεται να πιστεύει ότι θα μπορούσε ο ίδιος να διαπραγματευθεί με τον κ. Ερντογάν.
Έτσι η εντολή που έδωσε είναι να συνεχιστούν οι συζητήσεις μεταξύ των υπουργών Άμυνας, Μακ Έσπερ και Χουλουσί Ακάρ. Οι δύο άνδρες μίλησαν τηλεφωνικά τη Δευτέρα, αλλά ο κ. Ακάρ φέρεται να ήταν άκαμπτος και δεν έδειξε διάθεση για την παραμικρή υποχώρηση. Αντίθετα έθεσε το θέμα της ακύρωσης της συνεργασίας για τα μαχητικά F-35 και φέρεται να είπε ότι η συμφωνία για την συμπαραγωγή δεν ακυρώνεται νομικά.
Οι Αμερικανοί έχουν διαφορετική θέση και ήδη την επέβαλαν μέσω των γνωστών ανακοινώσεων του Πενταγώνου. «Είμαστε και πελάτες και παραγωγοί του F-35», είπε ο κ. Ακάρ, ο οποίος έθεσε και το θέμα της ζώνης ασφαλείας στη Βόρεια Συρία και των Κούρδων μαχητών του YPG, απαιτώντας άμεσα από τις ΗΠΑ τη διακοπή κάθε συνεργασίας μαζί τους. Ο κ. Έσπερ και όλοι οι αξιωματούχοι της κυβέρνησης του κ. Τραμπ θεωρούν τους Κούρδους τους πιο σημαντικούς συμμάχους τους στην περιοχή.
Ο Τούρκος υπουργός Άμυνας τόνισε ότι αν δεν υπάρξει συμφωνία με τους Αμερικανούς η Τουρκία θα επιβάλει τη ζώνη ασφαλείας στη Συρία με τη δύναμη των όπλων. Το θέμα αυτό είναι άλλο ένα αγκάθι στις σχέσεις των ΗΠΑ και της Τουρκίας, που βρίσκονται στο χείριστο σημείο από το 2003 όταν δημιουργήθηκε η κρίση μετά την άρνηση του Ερντογάν να επιτρέψει κτύπημα εναντίον του Σαντάμ Χουσείν από τη νότια Τουρκία.
Ο κ. Τραμπ είναι ενθαρρυμένος με τη νίκη του στη Γερουσία για το θέμα του εξοπλισμού της Σαουδικής Αραβίας, όμως είναι γεγονός ότι στο Κογκρέσο κυριαρχεί η οργή για την Τουρκία, παρά για το βασίλειο του Ριάντ.
Οι βουλευτές και οι γερουσιαστές επιθυμούν σκληρή τιμωρία του Ερντογάν επειδή το θέμα αφορά την αγορά ρωσικού οπλικού συστήματος. Η λέξη Ρωσία αποτελεί ύβρη για το Κογκρέσο. Τα αντιρωσικά αισθήματα είναι στο ζενίθ και είναι βέβαιο ότι η σύγκρουση με τον κ. Τραμπ θα ενταθεί μετά το Σεπτέμβριο όταν επιστρέψουν τα μέλη του Κογκρέσου από τις διακοπές.
Οι Αμερικανοί νομοθέτες που ηγήθηκαν των προσπαθειών για τη ψήφιση των νομοσχεδίων που αφορούν την Τουρκία, μέτρησαν εσχάτως τις δυνάμεις τους και με ικανοποίηση διαπίστωσαν ότι «λάκισαν» ελάχιστοι συνάδελφοι τους μετά τη συνάντηση των Ρεπουμπλικάνων γερουσιαστών με τον κ. Τραμπ.
Η συζήτηση εκείνη σε μερικές στιγμές ήταν θυελλώδης με τον Αμερικανό πρόεδρο να υπερασπίζεται τον αυταρχικό ηγέτη της Τουρκίας, γεγονός που προκάλεσε οργή. Τα γεγονότα ξεκαθαρισμένα και επιβεβαιωμένα έχουν ως εξής:
Ο Πρόεδρος Τραμπ δεν πείστηκε ακόμα για την ανάγκη επιβολής των κυρώσεων, αν και σε δύο περιπτώσεις φέρεται να λύγισε και να συμφώνησε, αλλά άλλαξε ξανά γνώμη. Οι βασικοί συνεργάτες του και η πλειοψηφία των μελών του Κογκρέσου επιμένουν στην ανάγκη να τιμωρηθεί η Τουρκία στη βάση του νόμου CAATSA, έχοντας αποδεχθεί την απομάκρυνσή της προς τη Ρωσία.
Ποιος θα νικήσει είναι δύσκολο να προβλεφθεί αυτή τη στιγμή. Γεγονός είναι ότι και το θέμα της Σαουδικής Αραβίας, αλλά περισσότερο της Τουρκίας, θα αναδειχθούν στην προεκλογική περίοδο. Και εκεί ο κ. Τραμπ θα μετρήσει τις πραγματικές του δυνάμεις…
