Γράφει ο Γκλεν Ντίζεν
Ο John Mearsheimer υποστηρίζει ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία θα κριθεί στο πεδίο της μάχης και όχι μέσω της διπλωματίας, με αποτέλεσμα μια άσχημη Ρωσική νίκη, μια κατεστραμμένη Ουκρανία και μια βαθιά αποδυναμωμένη Ευρώπη. Η επέκταση του ΝΑΤΟ δημιούργησε τις συνθήκες για αυτήν την καταστροφή, ενώ οι Δυτικοί ηγέτες παραμένουν απρόθυμοι να αναγνωρίσουν τις συνέπειες των στρατηγικών τους λαθών.
Γιατί η Διπλωματία δεν Μπορεί να Τερματίσει τον Πόλεμο
Το θεμελιώδες εμπόδιο στις διαπραγματεύσεις είναι ότι οι Ρωσικές απαιτήσεις είναι ασυμβίβαστες με εκείνες της Ουκρανίας και των Δυτικών υποστηρικτών της. Η Ρωσία απαιτεί μια ουδέτερη Ουκρανία, αποκλεισμένη από το ΝΑΤΟ και χωρίς ουσιαστικές δυτικές εγγυήσεις ασφάλειας. Η Ουκρανία και η Ευρώπη επιμένουν ακριβώς σε αυτές τις εγγυήσεις.
Οι πρόσφατες διαπραγματεύσεις στο Άμπου Ντάμπι απέφεραν ελάχιστα πέρα από την προοπτική μιας περιορισμένης ανταλλαγής κρατουμένων. Δεν υπάρχει διαπραγματευτικό περιθώριο για μια συνολική διευθέτηση, εκτός εάν η Ουκρανία και οι Ευρωπαίοι υποστηρικτές της αποδεχτούν σημαντικές παραχωρήσεις.
Η Ρωσία δεν θα μπορέσει να επιτύχει μια αποφασιστική νίκη συγκρίσιμη με την ήττα της Σοβιετικής Ένωσης επί της Ναζιστικής Γερμανίας το 1945. Αντίθετα, θα καταφέρει να πετύχει μια άσχημη νίκη, μια «Πύρρεια νίκη» αφήνοντας πίσω της ένα δυσλειτουργικό ουκρανικό απομεινάρι. Οι διαπραγματεύσεις τελικά θα οδηγήσουν σε μια ανακωχή ή σε μια παγωμένη σύγκρουση, που θα μοιάζει περισσότερο με το τέλος του Πολέμου της Κορέας παρά με μια πραγματική ειρηνευτική συμφωνία.
Η Ουκρανία καταστρέφεται
Οι συνέπειες για την Ουκρανία είναι καταστροφικές. Η χώρα αντιμετωπίζει μια δημογραφική καταστροφή, με τέσσερις φορές περισσότερους θανάτους από ό,τι γεννήσεις και ποσοστό γονιμότητας περίπου 0,7 παιδιά ανά γυναίκα. Εκατομμύρια Ουκρανοί έχουν φύγει, σημαντικά εδάφη έχουν χαθεί και ο υπόλοιπος πληθυσμός είναι ολοένα και πιο ηλικιωμένος.
Η Ρωσία καταστρέφει συστηματικά τις ενεργειακές υποδομές, τα δίκτυα μεταφορών, τα κέντρα εφοδιασμού και τα οικονομικά θεμέλια της Ουκρανίας. Αυτές οι επιθέσεις υπονομεύουν την ικανότητα της χώρας να λειτουργεί ως κοινωνία.
Η συνέχιση του πολέμου υπό αυτές τις συνθήκες ισοδυναμεί με εθνική αυτοκτονία. Οι Δυτικοί ηγέτες επιμένουν ότι η Ουκρανία πρέπει να επικρατήσει, αλλά δεν προσφέρουν καμία πειστική εξήγηση για το πώς μπορεί να αντιστραφεί η επιδεινούμενη στρατιωτική, οικονομική και δημογραφική της θέση.
Η φαινομενική δυτική στρατηγική της χρήσης της Ουκρανίας ως πολιορκητικού κριού για την αποδυνάμωση της Ρωσίας έχει επίσης αποτύχει. Ο Ρωσικός στρατός είναι σημαντικά ισχυρότερος από ό,τι τον Φεβρουάριο του 2022, ενώ η οικονομία της έχει επιδείξει απροσδόκητη ανθεκτικότητα.
Η Επέκταση του ΝΑΤΟ ήταν ένα Καταστροφικό Λάθος
Η απόφαση του Απριλίου 2008 να ενταχθεί η Ουκρανία στο ΝΑΤΟ ήταν ένα καταστροφικό στρατηγικό λάθος. Η Άνγκελα Μέρκελ κατάλαβε ότι η Ρωσία θα το θεωρούσε αυτό ως κήρυξη πολέμου.
Σε αντίθεση με το επικρατούν δυτικό επιχείρημα, η Ρωσία δεν διέθετε τις απαραίτητες στρατιωτικές δυνατότητες για να κατακτήσει την Ουκρανία το 2022, πόσο μάλλον να κυριαρχήσει στην Ευρώπη. Η δύναμη εισβολής της ήταν πολύ μικρή και ο στρατός της ήταν δομημένος κυρίως για άμυνα.
Η Ρωσία επιδίωξε διαπραγματεύσεις πριν από την εισβολή και συμμετείχε σε διπλωματικές πρωτοβουλίες μετά, συμπεριλαμβανομένων των συνομιλιών στην Κωνσταντινούπολη. Οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Βρετανία ενθάρρυναν την Ουκρανία να εγκαταλείψει τη διαδικασία των διαπραγματεύσεων, πιστεύοντας ότι η στρατιωτική πίεση σε συνδυασμό με τις καταστροφικές οικονομικές κυρώσεις θα μπορούσαν να νικήσουν τη Ρωσία.
Αυτή η στρατηγική απέτυχε. Οι κυρώσεις δεν κατέρρευσαν τη Ρωσική οικονομία, ενώ η Ρωσία κινητοποίησε τα βιομηχανικά και δημογραφικά της πλεονεκτήματα για να μεταμορφώσει την ισορροπία στο πεδίο της μάχης.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες, ωστόσο, συνεχίζουν να παρουσιάζουν τη Ρωσία ως υπαρξιακή απειλή συγκρίσιμη με τη ναζιστική Γερμανία. Αυτή η εκτίμηση είναι ασυμβίβαστη με την αποδεδειγμένη δυσκολία της Ρωσίας να κατακτήσει ακόμη και την ανατολική Ουκρανία.
Η Στρατηγική και Ηθική Αποτυχία της Ευρώπης
Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις ακολουθούν μια πολιτική που είναι ταυτόχρονα στρατηγικά ανόητη και ηθικά χρεοκοπημένη. Η επιμονή τους στη συνέχιση του πολέμου επιταχύνει την καταστροφή της Ουκρανίας χωρίς να παρέχει μια αξιόπιστη οδό προς τη νίκη.
Οι ισχυρισμοί τους για ηθική ανωτερότητα είναι ιδιαίτερα κούφια υποκριτικά λόγια δεδομένης της συνενοχής τους στη γενοκτονία της Γάζας. Οι Ευρωπαίοι ηγέτες επικαλούνται το διεθνές δίκαιο και τα ανθρώπινα δικαιώματα, ενώ παράλληλα υποστηρίζουν το Ισραήλ και ταυτόχρονα ενθαρρύνουν την Ουκρανία να συνεχίσει έναν καταστροφικό πόλεμο.
Μια Αποδυναμωμένη και Διχασμένη Ευρώπη
Η Ευρώπη θα αντιμετωπίσει δύο διαρκείς συνέπειες: τις δηλητηριώδεις σχέσεις με τη Ρωσία και την αποδυνάμωση του ΝΑΤΟ καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες μειώνουν τη στρατιωτική τους παρουσία.
Η Αμερικανική στρατιωτική ισχύς ιστορικά χρησίμευε ως ειρηνευτικός παράγοντας μεταξύ των ευρωπαϊκών κρατών. Χωρίς αυτή τη σταθεροποιητική επιρροή, τα ανταγωνιστικά εθνικά συμφέροντα της Ευρώπης θα υπονομεύουν ολοένα και περισσότερο την πολιτική συνοχή.
Αντί να ενθαρρύνει την ευρωπαϊκή ενότητα, η αμερικανική αποδέσμευση είναι πιθανό να απελευθερώσει φυγόκεντρες δυνάμεις. Η δημογραφική παρακμή και η αυξανόμενη εξάρτηση από τη μετανάστευση θα επιδεινώσουν αυτές τις δυσκολίες.
Η τραγωδία είναι ότι οι Ευρωπαίοι ηγέτες έχουν επενδύσει τόσο πολύ στην αντιμετώπιση της Ρωσίας που δεν μπορούν να αποδεχτούν τις παραχωρήσεις που είναι απαραίτητες για τον τερματισμό του πολέμου.
Το ευρύτερο μάθημα ισχύει εξίσου και για την αντιπαράθεση της Αμερικής με το Ιράν: Η είσοδος σε πολέμους είναι εύκολη, αλλά η διαφυγή από αυτούς μπορεί να είναι εξαιρετικά δύσκολη. Ακόμη και οι στρατιωτικές νίκες συχνά προκαλούν τεράστιο κόστος και διαρκείς στρατηγικές συνέπειες.
ΔΕΙΤΕ το ΒΙΝΤΕΟ: «Καθηγητής Τζον Μιρσάιμερ: Η Ευρώπη Θυσιάζει την Ουκρανία — και τον Εαυτό της»
