H Τουρκία του Ερντογάν μετέφερε, πρόσφατα, μέρος του αποθέματος χρυσού του της από την αμερικανική Federal Reserve Bank της Νέας Υόρκης λόγω της υπόθεσης Ζαράμπ, αλλά και Συρίας. Η τουρκική απόφαση επαναπατρισμού του τουρκικού χρυσού από τις ΗΠΑ έχει μάλλον σχέση με τον φόβο κυρώσεων μετά την υπόθεση Ζαράμπ και την αντιπαλότητα Τουρκίας και ΗΠΑ στην Συρία, δηλώνει ο Τούρκος οικονομολόγος Μουσταφά Σονμέζ.
«Η Κεντρική Τράπεζα της Τουρκίας τηρούσε μέρος των αποθεμάτων χρυσού της στο Federal Reserve System των ΗΠΑ, στην Τράπεζα της Αγγλίας και στην Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών. Ωστόσο έγινε γνωστό ότι η Τουρκία μετέφερε περίπου 30 τόνους χρυσού από τις ΗΠΑ, το 2017, και τους μετέφερε αλλού. Και δεν μεταφέρθηκε μόνο ο χρυσός αλλά και τουρκικά ομόλογα. Δηλαδή οι λογαριασμοί στις ΗΠΑ έκλεισαν«, λέει ο Σονμέζ.
H Τουρκία, σύμφωνα με τον ίδιο, ενήργησε έτσι λόγω της έντασης στις αμερικανοτουρκικές σχέσεις, καθώς ήταν υπό έκδοση η δικαστική απόφαση για τον Ρεζά Ζαράμπ, ο ιρανοτουρκικής καταγωγής έμπορος χρυσού που βοήθησε την Τεχεράνη να αποφύγει τις εναντίον της διεθνείς κυρώσεις και ο οποίος για να γλιτώσει συνεργάστηκε με τους Αμερικανούς κατά του υποδιευθυντή της τουρκικής Halkbank Χακάν Ατίλα και του Ερντογάν ο οποίος, κατά τον Ζαράμπ, γνώριζε την υπόθεση. Ο Σονμέζ θεωρεί πως οι ΗΠΑ μπορούσαν να έχουν επιβάλει κυρώσεις στο τουρκικό τραπεζικό σύστημα και ιδίως στην Halkbank.
Ο δεύτερος λόγος είχε να κάνει με την αντιπαράθεση των δύο χωρών στην Συρία. Όπως αναφέρει ο Τούρκος αναλυτής Ενβέρ Ερκάν: «Κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο πολλές χώρες μετέφεραν τον χρυσό τους στις ΗΠΑ. Τότε μέρος του τουρκικού χρυσού μεταφέρθηκε στις ΗΠΑ. Ωστόσο από το 2002 η Τουρκία άρχισε να επαναπατρίζει τον χρυσό της που φυλασσόταν σε διάφορες χώρες».
Σύμφωνα με το Ερκάν η μεταφορά διήρκεσε πολύ για λόγους ασφαλείας και στο διάστημα 2016-17 η Τουρκία επαναπάτρισε 220 τόνους χρυσού. Και ο Ερκάν συμφωνεί πως η μεταφορά από τις ΗΠΑ έγινε για λόγο φόβου. «Οι διμερείς σχέσεις είχαν φτάσει σε ένα σημείο που υπήρχε κρίση εμπιστοσύνης», λέει.
Ο Ερκάν αναφέρει πως μέρος του χρυσού που μεταφέρθηκε από τις ΗΠΑ στάλθηκε στη Βρετανία και στην Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών. «Φυσικά, υπό τις παρούσες συνθήκες είναι δύσκολο να λεχθεί αν και η Βρετανία είναι αξιόπιστη, αλλά θεωρώ πως η Τουρκία έκανε μια στρατηγική κίνηση», είπε ο Ερκάν.
Σημείωσε πάντως πως η Τράπεζα της Αγγλίας παραμένει ένας από τους πλέον αξιόπιστους «φύλακες» χρυσού στον κόσμο. Επιπλέον το εν λόγω πιστωτικό ίδρυμα επιτρέπει την απόδοση χρήματος έναντι του χρυσού. Όπως αναφέρει η αποθήκευση όλων των αποθεμάτων χρυσού της Τουρκίας σε εγχώρια ιδρύματα είναι σαν να κρύβει κανείς τα χρήματά του κάτω από το στρώμα.
