Ευθύμιος Λάζος
Ολοκληρώνοντας τη σειρά άρθρων σχετικά με τις δυνητικές επιλογές του Πολεμικού Ναυτικού (ΠΝ) σε φρεγάτες θα αναφερθούμε στην ολλανδική σχεδίαση SIGMA (Ship Integrated Geometrical Modularity Approach) και στις φρεγάτες κλάσης «Iver Huitfeldt» της Δανίας. Τα πλοία την οικογένειας SIGMA δεν αφορούν μόνο σε φρεγάτες, αλλά και σε κορβέτες και Ταχέα Περιπολικά Κατευθυνόμενων Βλημάτων. Το όνομα SIGMA αφορά σε τεχνική προσέγγιση ναυπήγησης η οποία βασίζεται σε τυποποιημένα τμήματα (Modules), έτσι ώστε το κάθε πλοίο να κατασκευάζεται σύμφωνα με τις απαιτήσεις του εκάστοτε πελάτη. Στην ιστοσελίδα της Damen, η οποία σχεδιάζει και ναυπηγεί τα SIGMA, υπάρχουν πλοία μήκους από 58,6 έως 74,2 μέτρα (Ταχέα Περιπολικά Κατευθυνόμενων Βλημάτων), μήκους από 75 έως 90,7 μέτρα (κορβέτες) και μήκους από 97,9 έως 105,11 μέτρα (φρεγάτες).
Σύμφωνα με την Damen η προσέγγιση αυτή επιτρέπει μια σειρά πλεονεκτημάτων, τόσο για την εταιρία όσο και για τον πελάτη. Ο πελάτες ωφελείται με την απόκτηση πλοίων που καλύπτουν ακριβώς τις επιχειρησιακές του ανάγκες και από το γεγονός ότι όλα τα πλοία SIGMA, ανεξάρτητα ποια χώρα τα έχει στο δυναμολόγιο του, έχουν κοινή εφοδιαστική αλυσίδα ανταλλακτικών και αναλώσιμων, με αποτέλεσμα να συμπιέζεται το κόστος χρήσης και υποστήριξης. Η τυπική διαμόρφωση οπλισμού που δίνει η Damen για τις φρεγάτες SIGMA-10514, εκτοπίσματος 2.365 τόνων και μήκους 105,11 μέτρων, είναι ένα (1) πυροβόλο των 76 χιλιοστών, ένα (1) σύστημα εγγύς αντιαεροπορικής άμυνας (CIWS) με πυροβόλο των 35 χιλιοστών, δύο (2) τετραπλούς εκτοξευτές βλημάτων κατά πλοίων, έναν (1) εκτοξευτή 12 θέσεων για αντιαεροπορικά βλήματα και δύο (2) τριπλούς εκτοξευτές τορπιλών.
Ο ηλεκτρονικός εξοπλισμός της συγκεκριμένης έκδοσης περιλαμβάνει ραντάρ επιτήρησης και ιχνήλασης στόχων, σύστημα IFF, ηλεκτροπτικό σύστημα ελέγχου πυρός, σονάρ τρόπιδας, ολοκληρωμένο σύστημα διαχείρισης μάχης, ολοκληρωμένο σύστημα ηλεκτρονικών μέσων υποστήριξης και ηλεκτρονικών αντιμέτρων, σύστημα αυτοπροστασίας και ολοκληρωμένο σύστημα επικοινωνιών. Συμπερασματικά, οι SIGMA μπορούν να ναυπηγηθούν σε μέγεθος, εκτόπισμα, οπλισμό και ηλεκτρονικά συστήματα σύμφωνα με τις απαιτήσεις του πελάτη, άρα και του ΠΝ, αλλά το ερώτημα είναι με τι κόστος. Μέχρι στιγμής οι SIGMA έχουν επιλεγεί από την Ινδονησία, το Μαρόκο και το Μεξικό, ενώ η Ρουμανία είχε επιλέξει τις SIGMA (τέσσερις κορβέτες έναντι € 1,6 δισεκατομμυρίων το 2016), αλλά η σχετική απόφαση αναιρέθηκε από την επόμενη κυβέρνηση της χώρας.
Οι «Iver Huitfeldt» υπηρετούν στο Πολεμικό Ναυτικό της Δανίας. Συνολικά έχουν ναυπηγηθεί τρία (3) πλοία, τα οποία όλα εντάχθηκαν σε υπηρεσία το 2011. Οι «Iver Huitfeldt» έλκουν την καταγωγή τους από τα πλοία γενικής υποστήριξης κλάσης «Absalon» (δύο πλοία σε υπηρεσία από τη Δανία, τα οποία εντάχθηκαν το 2004 και το 2005 αντίστοιχα). Οι «Iver Huitfeldt» χαρακτηρίζονται ως φρεγάτες αεράμυνας περιοχής. Έχουν εκτόπισμα 6.645 τόνους (πλήρης φόρτος) και διαστάσεις (μήκος x πλάτος x βύθισμα) 138,7 μέτρα x 19,75 μέτρα x 5,3 μέτρα. Απαιτούν ελάχιστο πλήρωμα 117 ατόμων, ενώ μπορούν να φιλοξενήσουν μέχρι 165 άτομα πλήρωμα. Το ελικοδρόμιο τους μπορεί να φιλοξενήσει ένα (1) ελικόπτερο κατηγορίας NH-90. Ενσωματώνουν σύστημα πρόωσης CADAD (Combined Diesel And Diesel) με τέσσερις (4) πετρελαιοκινητήρες MTU 8000 20V M70 μέγιστης ισχύος 10.996 ίππων έκαστος.
Η μέγιστη ταχύτητα τους είναι οι 30 κόμβοι (56 χιλιόμετρα την ώρα), ενώ με ταχύτητα πλεύσης του 18 κόμβους (33 χιλιόμετρα την ώρα) η εμβέλεια τους είναι της τάξεως των 9.300 ναυτικών μιλίων (17.224 χιλιόμετρα). Ο κύριος αισθητήρας των πλοίων είναι τα ραντάρ έρευνας αέρος και επιφανείας SMART-L μέγιστου βεληνεκούς 400 χιλιομέτρων για αεροσκάφη ναυτικής συνεργασίας ή 65 χιλιόμετρα για βλήματα κατά πλοίων. Επίσης ενσωματώνουν ραντάρ APAR (Active Phase Array radar) έρευνας αέρος και επιφανείας, ιχνήλασης στόχων και καθοδήγησης βλημάτων. Το APAR μπορεί να ιχνηλατήσει έως και 200 στόχους αέρος ταυτόχρονα και σε αποστάσεις μέχρι τα 150 χιλιόμετρα καθώς και 150 στόχους επιφανείας σε αποστάσεις έως 32 χιλιόμετρα. Η καθοδήγηση των βλημάτων γίνεται με την τεχνική ICWI (Interrupted Continuous Wave Illumination). Σύμφωνα με την κατασκευάστρια εταιρία (Thales) το APAR μπορεί να καθοδηγήσει ταυτόχρονα 32 βλήματα ημί-ενεργού ραντάρ, 16 εκ των οποίων κατά την τερματική φάση της εμπλοκής. Ο υπόλοιπος ηλεκτρονικός εξοπλισμός αποτελείται από ένα (1) ραντάρ καθοδήγησης ελικοπτέρου SCANTER-6000, σόναρ τρόπιδας ASO-94, δύο (2) ραντάρ ελέγχου πυρός CEROS-200 και ένα (1) σύστημα ηλεκτρονικών μέτρων υποστήριξης ES-3701. Τα πλοία ενσωματώνουν σύστημα ανθυποβρυχιακών ρουκετών Mk.36 SRBOC (Super Rapid Bloom Offboard Countermeasures Chaff and Decoy Launching System) και οκτώ (8) εξαπλούς εκτοξευτές αναλώσιμων αντιμέτρων Mk.137 των 130 χιλιοστών.
Ο οπλισμός του αποτελείται από δύο (2) πυροβόλα OTO Melara των 76 χιλιοστών (η μια θέση πυροβόλου μπορεί να δεχθεί και πυροβόλο των 127 χιλιοστών), αριθμό πολυβόλων των 12,7 χιλιοστών, ένα (1) σύστημα εγγύς υποστήριξης Millennium με πυροβόλο των 35 χιλιοστών, δύο (2) διπλούς εκτοξευτές τορπιλών MU-90 Impact των 324 χιλιοστών και με δύο (2) τετραπλούς εκτοξευτές βλημάτων κατά πλοίων RGM-84 Block.2 Harpoon (τα πλοία έχουν τον απαραίτητο χώρο για την εγκατάσταση τεσσάρων τετραπλών εκτοξευτών βλημάτων κατά πλοίων). Η αντιαεροπορική άμυνα των πλοίων βασίζεται στο κάθετο σύστημα εκτόξευσης Mk.41 VLS (Vertical Launching System) των 32 θέσεων, για βλήματα RIM-66 SM-2 Block.3A ή RIM-162 ESSM (Evolved Sea Sparrow Missile). Να σημειωθεί ότι σε κάθε κελί Mk.41 VLS μπορεί να τοποθετηθεί ένας (1) SM-2 ή τέσσερις (4) ESSM. Το κόστος των πλοίων είναι της τάξεως των $ 325 εκατομμυρίων, σε τιμές 2008, χωρίς το κόστος των όπλων και της υποστήριξης.
