ΗΕυρωπαϊκή Ένωση, σχεδιάζει να επιβάλει φόρους-σοκ στα καπνικά προϊόντα, με αυξήσεις που στην Ελλάδα φτάνουν το ασύλληπτο 145%, ανεβάζοντας το κόστος κάθε πακέτου τσιγάρων έως και 2 ευρώ. Το σχέδιο αυτό, που αποκαλύφθηκε μέσα από έγγραφο της γερμανικής κυβέρνησης, δεν είναι απλώς μια φορολογική παρέμβαση – είναι ένα πλήγμα που απειλεί να συντρίψει τα ελληνικά νοικοκυριά, να πνίξει την εγχώρια παραγωγή καπνού και να αναζωπυρώσει το λαθρεμπόριο, ενώ τα έσοδα των 14 δισεκατομμυρίων ευρώ ετησίως θα διοχετευθούν στο νέο Ευρωπαϊκό Ταμείο για την Άμυνα. Η Ελλάδα, μαζί με άλλες χώρες του Νότου, βρίσκεται στο μάτι του κυκλώνα, πληρώνοντας δυσανάλογα το τίμημα μιας πολιτικής που ευνοεί τις ισχυρές οικονομίες της Βόρειας Ευρώπης.
Ένα σχέδιο με διπλό πλήγμα
Η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, υπό την καθοδήγηση του Επιτρόπου Φορολογίας Wopke Hoekstra, στοχεύει να γεμίσει τα ταμεία της ΕΕ με 14-15 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως, χρηματοδοτώντας εξοπλιστικά προγράμματα και τον εκσυγχρονισμό της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας μέσω του προγράμματος ReArm Europe. Όμως, πίσω από την κουρτίνα της «στρατηγικής αυτονομίας», κρύβεται μια άνιση κατανομή βαρών. Ενώ χώρες όπως η Γαλλία και η Ολλανδία, με ήδη υψηλούς φόρους, θα δουν ελάχιστες επιπτώσεις, η Ελλάδα καλείται να υπερδιπλασιάσει τη φορολογία στα θερμαινόμενα προϊόντα καπνού κατά 145%, με την Κύπρο να φτάνει το 167% και την Εσθονία το 242%. Το αποτέλεσμα; Ένα πακέτο τσιγάρων στην Ελλάδα θα γίνει είδος πολυτελείας, με την τιμή του να εκτοξεύεται, βυθίζοντας τα νοικοκυριά σε ακόμα μεγαλύτερη οικονομική απόγνωση.
Η Επιτροπή ισχυρίζεται ότι ο φόρος έχει διπλή στόχευση: να αποφέρει έσοδα για την άμυνα και να αποθαρρύνει την κατανάλωση καπνού. Όμως, η πραγματικότητα είναι πιο σκληρή. Για την Ελλάδα, μια από τις λίγες χώρες της ΕΕ με ισχυρή καπνοβιομηχανία και τρία μεγάλα εργοστάσια μεταποίησης, η αύξηση αυτή απειλεί να πλήξει την ανταγωνιστικότητα, να περιορίσει τις εξαγωγές και να αναβιώσει το λαθρεμπόριο, που μόλις πρόσφατα είχε μειωθεί στο χαμηλότερο επίπεδο της δεκαετίας. Οι παραγωγοί προειδοποιούν ότι η απότομη αύξηση θα καταστρέψει την αγορά, σπρώχνοντας τους καταναλωτές σε παράνομες πηγές και στερώντας από το κράτος πολύτιμα έσοδα.
Η Ελλάδα πληρώνει το τίμημα
Η Ελλάδα, μαζί με άλλες χώρες της Νοτίου και Ανατολικής Ευρώπης, βρίσκεται σε δυσμενή θέση. Η αύξηση των φόρων δεν λαμβάνει υπόψη το χαμηλό βιοτικό επίπεδο και τα μειωμένα εισοδήματα, επιβαρύνοντας δυσανάλογα τους πολίτες και την εγχώρια βιομηχανία. Ενώ οι Βόρειες χώρες πιέζουν για εναρμόνιση των τιμών, κατηγορώντας τις χαμηλότερες τιμές στον Νότο για «τουρισμό καπνού», η Ελλάδα κινδυνεύει να δει τα φορολογικά της έσοδα να «καπνίζονται» από τις Βρυξέλλες, καθώς τα χρήματα θα διοχετεύονται απευθείας στο ευρωπαϊκό ταμείο, αντί να ενισχύουν τα εθνικά ταμεία.
Η Σουηδία, με την υπουργό Οικονομικών Ελίζαμπεθ Σβάντεσον να χαρακτηρίζει την πρόταση «απαράδεκτη», πρωτοστατεί στην αντίσταση, τονίζοντας ότι τα έσοδα πρέπει να παραμένουν στα κράτη-μέλη. Η ελληνική κυβέρνηση, μαζί με άλλες χώρες του Νότου, διαμηνύει ότι δεν μπορεί να αποδεχθεί μια πολιτική που αγνοεί τις τοπικές οικονομικές συνθήκες και το ειδικό βάρος της καπνοβιομηχανίας. Όμως, η πίεση από το μπλοκ των 15 χωρών της Βόρειας και Κεντρικής Ευρώπης, με επικεφαλής τη Γαλλία και την Ολλανδία, είναι ασφυκτική, απειλώντας να επιβάλει μια άνιση φορολογική «δικτατορία».
Läckor tyder på att EU-kommissionen i nästa vecka kommer med förslag på nytt Tobaksskattedirektiv. Förslaget som cirkulerar är helt oacceptabelt för den svenska regeringen.
— Elisabeth Svantesson (@ElisabethSvan) July 8, 2025
Το σχέδιο της ΕΕ δεν είναι απλώς μια φορολογική μεταρρύθμιση – είναι μια πολιτική που κινδυνεύει να βαθύνει τις ανισότητες εντός της Ένωσης. Η Ελλάδα, με την καπνοβιομηχανία της να αποτελεί πυλώνα της οικονομίας της, αντιμετωπίζει το φάσμα της απώλειας θέσεων εργασίας, της μείωσης των εξαγωγών και της επιστροφής του λαθρεμπορίου. Τα 14 δισεκατομμύρια ευρώ που θα συγκεντρωθούν ετησίως μπορεί να ενισχύσουν την ευρωπαϊκή άμυνα, αλλά για την Ελλάδα το κόστος είναι βαρύ: τα χρήματα αυτά θα μπορούσαν να στηρίξουν την εθνική οικονομία, αντί να χρηματοδοτούν φρεγάτες και τανκς που, όπως πολλοί υποστηρίζουν, θα καταλήξουν κυρίως σε χώρες με ισχυρή αμυντική βιομηχανία, όπως η Γαλλία και η Γερμανία
Η συζήτηση κορυφώνεται την Τετάρτη στη συνεδρίαση του Κολεγίου των Επιτρόπων, όπου η Επιτροπή θα αποφασίσει αν το σχέδιο θα προχωρήσει σε δημόσια διαβούλευση. Όμως, η ομοφωνία που απαιτείται για την έγκριση μοιάζει απίθανο να επιτευχθεί, καθώς η Ελλάδα και οι χώρες του Νότου ετοιμάζονται να υπερασπιστούν τα συμφέροντά τους. Η μάχη για τη φορολογία του καπνού δεν είναι μόνο οικονομική – είναι μια μάχη για δικαιοσύνη και ισορροπία σε μια Ευρώπη που κινδυνεύει να διχαστεί ξανά. Αν το σχέδιο περάσει, ο καπνός που θα υψωθεί από τις τσέπες των Ελλήνων καπνιστών θα είναι ο καπνός μιας χαμένης ευκαιρίας για την Ελλάδα
pentapostagma.gr
