Από τον
Νίκο Σταυρουλάκη
«Ριφιφί» στα κοιτάσματα υδρογονανθράκων που έχουν εντοπιστεί στο ελληνικό υπέδαφος στην περιοχή της Ηπείρου επιχειρεί τώρα ο Αλβανός πρωθυπουργός Εντι Ράμα, με τη βοήθεια μάλιστα του διαβόητου Τζορτζ Σόρος! Μετά το διάβημα για σταμάτημα των ενεργειών εξόρυξης υδρογονανθράκων της Ελλάδας στο Ιόνιο και την αμφισβήτηση των θαλάσσιων συνόρων με τη χώρα μας, ο Ράμα προωθεί το δικό του πετρελαϊκό πρόγραμμα, στήνοντας γεωτρύπανα ακόμα και δίπλα στα ελληνοαλβανικά σύνορα. Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού η κυβέρνηση Ράμα παραχώρησε τα «δικαιώματα έρευνας» (explore rights) για το χερσαίο Οικόπεδο 4 (Block 4), που εφάπτεται με την ελληνοαλβανική μεθόριο, στην κοινοπραξία των πετρελαϊκών κολοσσών Royal Dutch Shell – RDS (ολλανδοβρετανική – τέταρτη μεγαλύτερη στον κόσμο) και Manas Petroleum (καναδική).
Υστερα από τις ρωγμές στις διμερείς σχέσεις που προκάλεσε η αλβανική στάση, οι σχέσεις των δύο γειτονικών χωρών κινούνται πλέον στη σκιά του πετρελαίου. Μετά τις γνωστές πρωτοβουλίες των Τιράνων της ακύρωσης της συμφωνίας του 2009 για την οριοθέτηση των ΑΟΖ στο Ιόνιο και του πρόσφατου διαβήματος προς την Αθήνα, με το οποίο η αλβανική πλευρά ζητούσε αναστολή των ελληνικών ερευνών στην «αμφισβητούμενη» θαλάσσια περιοχή, η Αλβανία «πλησιάζει» ακόμα πιο κοντά στην ελληνική μεθόριο, ασκώντας μία ιδιότυπη διπλωματική πίεση με μοχλό τα ενεργειακά.
Διπλωματία
Τα Τίρανα εφαρμόζουν διπλωματικό pressing, με «επιθετικές» κινήσεις στο πεδίο και της ενεργειακής διπλωματίας. Με την παραχώρηση του Οικοπέδου 4 στους δύο κολοσσούς, οι δύο εταιρίες δικαιούνται να στήσουν γεωτρύπανα όπου κρίνουν ότι είναι τεχνικά πιο πρόσφορο. Η ενέργεια θα μπορούσε να θεωρηθεί «ανώδυνη», αν η σύγχρονη τεχνολογία δεν επέτρεπε την άντληση ακόμα και απομακρυσμένων κοιτασμάτων από το σημείο του γεωτρύπανου!
Σύμφωνα με τις νέες τεχνικές, επάνω στις οποίες έχουν πειραματιστεί κυρίως οι Καναδοί, μέσω ειδικών ορυγμάτων, διοχετεύουν στο υπέδαφος χημικά υλικά, που έχουν τη δυνατότητα να «αραιώσουν» το πηκτό «μάγμα» πετρελαίου και να το μετατρέψουν σε ευκίνητο υγρό, ώστε να μπορεί να αντληθεί ακόμα και εάν το γεωτρύπανο δεν βρίσκεται ακριβώς πάνω από το κοίτασμα.
Με τον τρόπο αυτόν οι εταιρίες πολλαπλασιάζουν τις πιθανότητες εξόρυξης, ακόμη και αν δεν έχουν τρυπήσει στο σωστό σημείο. Ετσι, μπορεί να αντληθεί κοίτασμα και από μία γειτονική χώρα ή να αποδυναμωθεί το ελληνικό κοίτασμα της Ηπείρου.
Ωστόσο, όπως αποκαλύπτουν οι χημικοί μηχανικοί, οι τεχνικές εμφανίζουν σε πολλές περιπτώσεις παρενέργειες. Το πετρέλαιο μπορεί να ρευστοποιηθεί περισσότερο από όσο αντέχουν τα πετρώματα, με αποτέλεσμα να εκτινάσσεται από το έδαφος σαν πίδακας. Τέτοια περιστατικά έχουν καταγραφεί ήδη στην Αλβανία, θέτοντας σε κίνδυνο τη ζωή και τις περιουσίες κατοίκων που βρίσκονται σε γειτονικούς με τα γεωτρύπανα οικισμούς. Τον Απρίλιο φέτος εκτυλίχθηκαν σκηνές από ταινία τρόμου στο χωριό Μαρίνζα, στην περιοχή εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων του Φιέρι, όταν το πετρέλαιο ξεπηδούσε από το έδαφος δίπλα στις αυλές τους.
Η ανάθεση
Ολως τυχαίως η ανάθεση της κυβέρνησης Ράμα στις δύο εταιρείες έγινε σχεδόν ταυτόχρονα με την ανακοίνωση έναρξης του ερευνητικού προγράμματος της Energean Oil & Gas (10 Αυγούστου 2015) στην περιοχή των Ιωαννίνων, με στόχο την ανίχνευση «πετρελαιοπιθανών δομών» στο ελληνικό έδαφος… Λεπτομέρειες για τη δραστηριότητα αυτή έδωσε ο ειδικός σύμβουλος της Energean Ντ. Νικολάου στο πλαίσιο συνεδρίου (Global Oil & Gas Conference) που πραγματοποιήθηκε πρόσφατα στην Αθήνα, τονίζοντας ότι ειδικά η περιοχή των Ιωαννίνων θεωρείται από τους γεωλόγους συνέχεια της «αλβανικής» πετρελαϊκής πλάκας.
Με αυτά τα δεδομένα, το πετρέλαιο στο Ιόνιο και οι ελληνοαλβανικές συνοριακές διαφορές στη θάλασσα βρέθηκαν στο επίκεντρο της πρόσφατης συνάντησης των πρωθυπουργών Ελλάδας – Αλβανίας Αλ. Τσίπρα και Εντι Ράμα στη Νέα Υόρκη. Ο πρωθυπουργός υπογράμμισε τη σημασία επίλυσης των εκκρεμών ζητημάτων ανάμεσα στις δύο χώρες στη βάση του Διεθνούς Δικαίου και σε πνεύμα αμοιβαίου σεβασμού, θέση η οποία δεν υπονοεί προσφυγή σε διεθνή διαιτητικά μέσα, αλλά παραπέμπει σε διμερή συνεννόηση.
Οι παράνομες έρευνες στα νησιά Οθωνοί, Μαθράκι και Ερείκουσα
Σε αντίθεση με τη χώρα μας, η Αλβανία εφαρμόζει μεθοδική-αναπτυξιακή πετρελαϊκή πολιτική πάνω από τρεις δεκαετίες. Οκτώ πετρελαϊκές μοιράζονται 18 «παραχωρήσεις» της αλβανικής κυβέρνησης στην επικράτεια της γειτονικής χώρας, σε έδαφος και θάλασσα, μεταξύ των οποίων και η San Leon Energy, συμφερόντων του μεγαλοεπενδυτή Τζορτζ Σόρος. Ολόκληρη η αλβανική επικράτεια είναι χωρισμένη σε οικόπεδα στο έδαφος, ενώ ακόμη και η αμφισβητούμενη θαλάσσια περιοχή στο Ιόνιο (Joni-5) έχει εκχωρηθεί στη Hamilton.
Από το 1994 η Αλβανία προχώρησε σε παραχώρηση της θαλάσσιας περιοχής βόρεια της Κέρκυρας στην παραπάνω εταιρία, αγνοώντας το Διεθνές Δίκαιο και τις θέσεις της Ελλάδας για υφαλοκρηπίδα – ΑΟΖ στα νησιά Οθωνοί, Μαθράκι και Ερείκουσα. Δυστυχώς μπροστά σε όλα αυτά η Ελλάδα μένει απλώς θεατής!
