Της Amberin Zaman
Που το πάει η Τουρκία; Το ερώτημα αποκτά νέα βαρύτητα καθώς ο Τούρκος υπουργός Άμυνας Φικρί Ισίκ και ο αρχηγός του στρατού στρατηγός Ζεκί Τσολάκ επιθεώρησαν τις συγκεντρωμένες στο Χατάι τουρκικές δυνάμεις, την ώρα που άλλες δυνάμεις συγκεντρώνονται στο Σιλόπι, στα σύνορα με το Ιράκ.
Παράλληλα ο αρχηγός των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων στρατηγός Χουλουσί Ακάρ επισκέπτεται τη Μόσχα και συνομιλεί με τον Ρώσο ομόλογό του στρατηγό Γκερασίμοφ για την Συρία.
Ο Ιμπραήμ Καραγκιούλ, αρχισυντάκτης της φιλοκυβερνητικής εφημερίδας Yeni Safak αναφέρει ότι η Τουρκία «μπορεί να ξεκινήσει μια σειρά σοκαριστικών επεμβάσεων.
«Η Τουρκία ετοιμάζεται για όλα τα ενδεχόμενα», σχετικά με τις εξελίξεις στην περιοχή, ανέφερε και ο υπουργός Άμυνας. «Η Τουρκία σέβεται την εδαφική ακεραιότητα του Ιράκ, αλλά η Άγκυρα είναι αποφασισμένη να αντιμετωπίσει κάθε τρομοκρατική απειλή προερχόμενη από το Ιράκ», είπε ο Ισίκ.
Την ίδια ώρα ο πρωθυπουργός του Ιράκ αλ Αμπάντι αντέδρασε σκληρά. «Δεν θέλουμε πόλεμο με την Τουρκία. Όμως αν υπάρξει αντιπαράθεση είμαστε έτοιμοι για αυτή», είπε. Ρίχνοντας λάδι στη φωτιά ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Τσαβούσογλου απάντησε προκλητικά στον Αμπάντι λέγοντας: «Αν έχετε τη δύναμη τότε γιατί αφήσατε τη Μοσούλη να καταληφθεί από τους τρομοκράτες; Αν είστε ισχυροί γιατί το ΡΚΚ κατέχει περιοχές σας για χρόνια;».
Δυτικός αξιωματούχος δήλωσε, την ίδια ώρα, ανώνυμα, ότι η πιθανότητα πολεμικής αντιπαράθεσης μεταξύ μελών του συνασπισμού κατά του ΙΚ είναι σοβαρή. «Αν και δεν το θεωρούμε πιθανό η απρόβλεπτη συμπεριφορά της Τουρκίας σημαίνει πως δεν μπορούμε να αποκλείσουμε το ενδεχόμενο», είπε. Φυσικά μια τέτοια σύγκρουση θα ωφελήσει τους τζιχαντιστές καθώς θα χαλαρώσει η πίεση που τους ασκείται.
Ο Ιρακινός πρωθυπουργός έχει ζητήσει την αμερικανική συνδρομή για να αποτρέψει την τουρκική εισβολή. Με τον τρόπο αυτό όμως οι ΗΠΑ θα βρεθούν απέναντι σε μια χώρα μέλος του ΝΑΤΟ αντιμετωπίζοντάς την ως εχθρό! Μια τέτοια προοπτική θα επιτείνει, εξάλλου, την ένταση μεταξύ Άγκυρας και Ουάσινγκτον η οποία ήδη είναι μεγάλη λόγω της αμερικανικής υποστήριξης στους Κούρδους της Συρίας.
H Τουρκία έχει ήδη στείλει εκατοντάδες επίλεκτους στρατιώτες στην περιοχή της Μοσούλης και επιμένει να λάβει μέρος στην επιχείρηση απελευθέρωσης της πόλης, αλλά ο Αμπάντι απαιτεί την άμεση απομάκρυνση των τουρκικών δυνάμεων από το ιρακινό έδαφος.
Η Τουρκία όμως επιμένει καθώς θεωρεί πως η στρατιωτικής της παρουσία στην περιοχή θα καθορίσει το μελλοντικό καθεστώς διακυβέρνησης της Μοσούλης και θέτει θέμα προστασίας των σουνιτών Τουρκομάνων κατοίκων της περιοχής από τους σιίτες. Επίσης η Τουρκία θέλει να εξουδετερώσει τις δυνάμεις του ΡΚΚ που σταθμεύουν στο Σιντζάρ που φιλοδοξούν να δημιουργήσουν ένα «προγεφύρωμα» που θα ενώνει τους Κούρδους του Ιράκ με αυτούς της Συρίας, αφήνοντας να εννοηθεί ότι υπάρχει και ιρανικός δάκτυλός από πίσω. Σύμφωνα με αναλυτές είναι πιθανό οι σιίτες να υποστηρίξουν το ΡΚΚ ώστε να δημιουργήσουν προσκόμματα στην Τουρκία.
Ο Ερντογάν, από την άλλη, ορκίζεται πως θα καταφύγει σ στρατιωτικά μέτρα για να αποτρέψει έναν τέτοιο ενδεχόμενο. Η τουρκική εισβολή στη βόρεια Συρία αποδεικνύει ότι η Άγκυρα μπορεί να αποτολμήσει ανάλογες ενέργειες και στο Ιράκ.
Η Ουάσινγκτον έχει επιχειρήσει να πείσει το ΡΚΚ να αποχωρήσει από το Σιντζάρ, αλλά χωρίς επιτυχία. Παραμένει αμφίβολο αν οι ΗΠΑ θα επιχειρήσουν να πιέσουν το ΡΚΚ μέσω των συμμάχων τους Κούρδων της Συρίας, καθώς οι Αμερικανοί δεν μπορούν να διακινδυνεύσουν την συμμετοχή του YPG των Κούρδων της Συρίας στη μάχη για την απελευθέρωση της Ράκα. Την ίδια ώρα με τους Κούρδους να προελαύνουν προς το Τελ Αφάρ – κόκκινη γραμμή της Τουρκίας στην Συρία – η κατάσταση περιπλέκεται περισσότερο και ο κίνδυνος ενός επεισοδίου αυξάνει.
Amberin Zaman is a journalist who has covered Turkey, the Kurds and Armenia for The Washington Post, The Daily Telegraph, The Los Angeles Times and the Voice of America. She served as The Economist’s Turkey correspondent between 1999 and 2016. She was a columnist for the liberal daily Taraf and the mainstream daily Haberturk before switching to the independent Turkish online news portal Diken in 2015. She is currently a public policy scholar at The Woodrow Wilson Center in Washington, DC, where she is focusing on Kurdish issues.
http://www.al-monitor.com/pulse/originals/2016/11/turkey-developments-iraq-syria-border-military.html
mignatiou.com
