Για πρώτη φορά στο κείμενο που έχουν στείλει οι θεσμοί κάνουν σαφή αναφορά για πώληση του 40% των λιγνιτικών και υδροηλεκτρικών σταθμών, στο βαθμό που η εταιρεία δεν ανταποκρίνεται στις δεσμεύσεις
Θοδωρής Παναγούλης
«Σοκ και δέος» χαρακτηρίζουν παράγοντες που είναι σε γνώση της πορείας της διαπραγμάτευσης, τις νέες ενεργειακές απαιτήσεις που περιλαμβάνει το μνημόνιο (MOU) που έχουν στείλει οι δανειστές στην ελληνική κυβέρνηση ενόψει των τελικών διαβουλεύσεων για το κλείσιμο της 2ης αξιολόγησης.
AdTech Ad
Σύμφωνα με πληροφορίες, πρόκειται για ένα ιδιαίτερα «επιθετικό» και μαξιμαλιστικό κείμενο, το οποίο σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να θεωρηθεί ως κείμενο που διευκολύνει στο να κλείσει η διαπραγμάτευση. Τόσο όσον αφορά τις προθεσμίες, όσο και σε ότι αφορά τα μεγέθη και την ουσία των παρεμβάσεων που προβλέπει, έχουμε μια σαφώς δυσμενέστερη κατάσταση από εκείνη στην οποία είχαν μείνει το Δεκέμβριο (όταν και έφυγαν από την Αθήνα οι εκπρόσωποι των δανειστών) οι συζητήσεις του κ. Σταθάκη με την τρόικα. Και μπορεί ο υπουργός Ενέργειας να λέει ότι αυτά δεν συζητούνται, ωστόσο αυτή είναι η ελληνική θέση. Η θέση των θεσμών είναι άλλη.
Το κείμενο, πρακτικά, επιβεβαιώνει τον ισχυρισμό που διατυπώνουν πολλοί, ότι όσο καθυστερεί η συμφωνία τόσο πιο επώδυνες είναι οι λύσεις που απαιτούνται.
Σύμφωνα πάντα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, το πρώτο «αγκάθι» είναι οι ποσότητες των δημοπρατούμενων ποσοτήτων NOME. Εδώ έχει επανέλθει η απαίτηση των δανειστών για σωρευτικό υπολογισμό των προς δημοπράτηση ποσοτήτων χρόνο με το χρόνο, αλλά τώρα έχουν προταθεί πιο «σφιχτά» χρονοδιαγράμματα. Ακόμα και η υστέρηση που υπήρχε στο τέλος του 2016 όσον αφορά το στόχο απώλειας μεριδίων της ΔΕΗ, ζητείται να καλυφθεί στις αμέσως επόμενες δημοπρασίες.
Όσον αφορά την τιμή εκκίνησης των δημοπρασιών, δεν υπάρχει κάποια αλλαγή. Προβλέπεται ότι θα υπάρχει μια ετήσια αναθεώρηση, η οποία θα πραγματοποιείται τον Ιούνιο και η οποία θα εφαρμόζεται στις επόμενες δημοπρασίες.
Εκείνο όμως που αλλάζει ριζικά στο κείμενο του νέου μνημονίου σε σχέση με το προηγούμενο, είναι ότι, πρώτον αναλαμβάνει η ίδια η τρόικα να αξιολογήσει αν έχουν αποτέλεσμα τα NOME και δεύτερον περιγράφονται με λεπτομέρειες τα μέτρα δομικού χαρακτήρα που πρέπει να ληφθούν εάν δεν επιτυγχάνονται οι στόχοι.
Συγκεκριμένα οι δανειστές ζητούν να γίνει τον ερχόμενο Ιούνιο του 2017 η αξιολόγηση της πορείας επίτευξης των στόχων (για τα μερίδια που πρέπει να χάσει η ΔΕΗ) από τα ίδια τα στελέχη των θεσμών, σε συνεργασία με τις ελληνικές αρχές και όχι μόνον από τη ΡΑΕ όπως προβλεπόταν μέχρι τώρα.
Τα αποτελέσματα της αξιολόγησης αυτής θα χρησιμοποιηθούν για να αποφασιστούν τα εναλλακτικά μέτρα δομικού χαρακτήρα, στην περίπτωση που υπάρχει απόσταση από τους στόχους.
Τα εναλλακτικά μέτρα που προτείνει η τρόικα είναι η πώληση του 40% των λιγνιτικών και υδροηλεκτρικών μονάδων της ΔΕΗ και μάλιστα μέχρι τον επόμενο Ιούλιο (του 2018). Είναι τόσο αυστηρό το χρονοδιάγραμμα και τόσο fast track οι διαδικασίες που απαιτεί η τρόικα, που προβλέπει ότι θα πρέπει να έχει προσληφθεί σύμβουλος για την πώληση των μονάδων το αργότερο μέχρι τον Αύγουστο του 2017.
Ενδιαφέρον έχει επίσης το γεγονός ότι το μνημόνιο της τρόικας θέτει με αυστηρό τρόπο προϋπόθεση ότι οι αγοραστές των μονάδων αυτών δεν μπορούν να έχουν καμία σχέση ή συμμετοχή του δημοσίου καθ΄οιονδήποτε τρόπο. Αυτό σημαίνει ότι δεν «παίζει» κάποιο σχήμα συμπράξεων που προκρίνει η ΔΕΗ, ενώ είναι αμφίβολο εάν θα επιτρεπόταν σε επιχειρήσεις, για παράδειγμα όπως τα ΕΛΠΕ (ακόμα και την ELPEDISON), να συμμετάσχουν στη διαδικασία.
Αξίζει να σημειωθεί επιπλέον ότι το μνημόνιο δεν θέτει θέμα «μικρής ΔΕΗ», ενώ δεν αναφέρεται πουθενά ως πιθανό ή αποδεκτό εναλλακτικό μέτρο η πώληση πελατολογίου (μέσω θυγατρικών ή με οποιονδήποτε άλλο τρόπο) από τη ΔΕΗ, λύση που έχει αναγάγει σε κεντρική στρατηγική της η διοίκηση της επιχείρησης.
Εκτιμάται ότι κατά τους επιτελείς της τρόικας (και κυρίως της Κομισιόν που έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για το θέμα) το παραγωγικό portfolio της ΔΕΗ αποτελεί το πρόβλημα που γεννά τις υπόλοιπες δυσλειτουργίες στο άνοιγμα της αγοράς, και ως εκ τούτου έχουν επικεντρώσει εκεί την πίεσή τους. Είναι χαρακτηριστικό ότι κάνουν λόγο για σταδιακή κατάργηση των δημοπρασιών NOME στην περίπτωση που ξεκινήσει η πώληση μονάδων από τη ΔΕΗ.
Όσον αφορά, τέλος το αν θα πρέπει να νομοθετηθούν τώρα ή αργότερα τα εναλλακτικά δομικά μέτρα, το μνημόνιο προβλέπει ότι θα συμφωνηθούν και θα περιγραφούν τώρα, αλλά μπορούν να νομοθετηθούν το ερχόμενο καλοκαίρι (του 2017), μετά δηλαδή την αξιολόγηση του Ιουνίου.
