Γράφει ο ΛΑΜΠΡΟΣ ΤΖΟΥΜΗΣ
Αντιστράτηγος ε.α
Επειδή υπάρχουν δύο απόψεις σχετικά με τυχόν εξελίξεις που θα προκύψουν από το σκηνικό που έχει διαμορφωθεί στα Σκόπια δηλ. της διατήρησης ή διάλυσης του κρατικού αυτού μορφώματος, παραθέτω στη συνέχεια αναλυτικά στοιχεία για την κατάσταση που υπάρχει αυτή τη στιγμή και την άποψή μου που επιγραμματικά είναι : Τυχόν διάλυσή της Π.Γ,Δ.Μ. (που ίσως ορισμένοι θεωρούν ότι εξυπηρετεί τα εθνικά μας συμφέροντα), σε συνδυασμό με τη δημιουργία μιας «Μεγάλης Αλβανίας» και την επί χρόνια εφαρμοζόμενη αναθεωρητική στρατηγική της Τουρκίας, θα αποτελεί ακόμα ένα πρόβλημα για την Ελλάδα και αιτία αποσταθεροποίησης της περιοχής.
Θα έχει ενδιαφέρον αν υπάρχουν αντίθετες απόψεις που σ΄ ένα διάλογο πάντα είναι εποικοδομητικές.
ΣΚΟΠΙΑ : ΣΚΗΝΙΚΟ ΑΝΑΦΛΕΞΗΣ ΣΤΑ ΒΟΡΕΙΑ ΣΥΝΟΡΑ ΜΑΣ
Οι πολιτικές εξελίξεις στα Σκόπια, λόγω της άρνησης επίδοσης εντολής σχηματισμού κυβέρνησης από τον πρόεδρο Γκιόργκι Ιβάνοφ, στο κόμμα της σοσιαλδημοκρατικής ένωσης SDSM του Ζόραν Ζάεφ, δείχνουν ότι η γείτονα χώρα οδηγείται καθημερινά σε ανεξέλεγκτες καταστάσεις, με κίνδυνο μια πολιτική κρίση να μετατραπεί σε εθνοτική και γεωπολιτική. Το σκηνικό πολιτικής αβεβαιότητας στη γείτονα χώρα είναι απόρροια του γεγονότος ότι οδηγήθηκε σε πρόωρες εκλογές, εξαιτίας των κατηγοριών εναντίον του νυν πρωθυπουργού επί 10ετία Ν. Γκρουέφσκι για διαφθορά, αλλά και για μια σειρά από ενέργειες (διωγμούς, παρακολουθήσεις, κλπ), κατά των πολιτικών και όχι μόνο αντιπάλων του. Τα αποτελέσματα όμως των βουλευτικών εκλογών του περασμένου Δεκεμβρίου, οδήγησαν σε αδιέξοδο, καθόσον το εθνικιστικό κόμμα VMRO του Γκρουέφσκι παρότι ήλθε πρώτο, εντούτοις δεν κατόρθωσε να συγκεντρώσει τις απαιτούμενες 61 υπογραφές για τον σχηματισμό κυβέρνησης συνεργασίας. Η διερευνητική εντολή σχηματισμού κυβέρνησης, δόθηκε στον δεύτερο των εκλογών Ζάεφ, ο οποίος σε συνεργασία με τρία αλβανόφωνα κόμματα (DUI, Besa και της Συμμαχίας των Αλβανών), κατάφερε να συγκεντρώσει 67 ψήφους. Ο Γκρουέφσκι ζητάει νέες εκλογές και κατηγορεί τον Ζάεφ ότι στόχος του σύμφωνα με όσα έχουν θέσει ως προϋπόθεση συνεργασίας τα αλβανόφωνα κόμματα είναι η διγλωσσία, δηλ. καθιέρωση της αλβανικής ως δεύτερης επίσημης γλώσσας στα Σκόπια. Μετά τη διγλωσσία, θα ξεκινήσουν βήμα – βήμα οι προετοιμασίες για την ομοσπονδοποίηση, με τελικό στόχο το διαμελισμό της χώρας. Με επιστολή που απέστειλε ο Γκρουέφσκι σε ηγέτες διαφόρων χωρών και διεθνών οργανισμών, επιχειρεί να εμφανίσει ως αιτία της κρίσης την «αλβανική πλατφόρμα», κατηγορώντας παράλληλα τους ηγέτες της Αλβανίας και του Κοσσόβου για ανάμειξη στις εσωτερικές υποθέσεις της χώρας του και αποσταθεροποίηση των δυτικών Βαλκανίων. Ο πρόεδρος Ιβάνοφ επικαλούμενος το επιχείρημα ότι σύμφωνα με το Σύνταγμα δεν μπορεί να θέσει σε κίνδυνο την ακεραιότητα της Π.Γ.Δ.Μ., την ανεξαρτησία και τον ενιαίο χαρακτήρα της, αρνείται να δώσει την εντολή σε κάποιον που διαπραγματεύεται όπως αναφέρει με βάση τα σχέδια μιας ξένης χώρας, δηλ. της Αλβανίας. Η πρόσφατη επίσκεψη στα Σκόπια της εκπροσώπου της Ε.Ε. για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής, Φεντερίκα Μογκερίνι, σε μια προσπάθεια επίλυσης της κρίσης αποδείχθηκε άκαρπη. Στο προαναφερόμενο σκηνικό θα πρέπει να ληφθούν υπόψη γεγονότα που λαμβάνουν χώρα καθημερινά το τελευταίο διάστημα στις γειτονικές χώρες, αλλά και εμπλοκή διεθνών δρώντων που αυξάνουν σημαντικά την ένταση, όπως :
– ΗΠΑ, Ε.Ε και ΝΑΤΟ όπως έχει φανεί με τοποθετήσεις και δηλώσεις αξιωματούχων επιθυμούν το σχηματισμό νέας κυβέρνησης από τον Ζάεφ, με φιλοδυτικό και φιλοαλβανικό προσανατολισμό. Στις ΗΠΑ υπάρχουν και ακραίες φωνές που μιλούν ακόμα και για διάλυση των Σκοπίων. Ο Αμερικανός γερουσιαστής Ντέινα Ρορομπάκερ, σε δηλώσεις του στην αλβανική τηλεόραση πρότεινε όπως οι Αλβανοί των Σκοπίων αποτελέσουν μέρος του Κοσσυφοπεδίου, ενώ το υπόλοιπο έδαφος ας το πάρει η Βουλγαρία, ή «οποιαδήποτε άλλη χώρα με τους οποίους ισχυρίζονται ότι σχετίζονται» (άγνωστο αν εννοούσε την Σερβία ή την Ελλάδα).
– Η ρωσική πρεσβεία στα Σκόπια με ανακοίνωσή της στρέφεται κατά της δημόσιας αμερικανικής και αλβανικής παρέμβασης, αλλά και αυτή της Ε.Ε., στα εσωτερικά των Σκοπίων. Προειδοποίησε ότι αυτό είναι εξαιρετικά επικίνδυνο για αποσταθεροποίηση όλης της περιοχής των Βαλκανίων, καθόσον με το σχέδιο αυτό, επιχειρείται να επιβληθεί μέσω της «αλβανικής πλατφόρμας», σχέδιο δημιουργίας της «Μεγάλης Αλβανίας», που περιλαμβάνει τμήματα του Μαυροβουνίου, της Σερβίας, του Κοσσόβου της Π,Γ.Δ.Μ. και της Ελλάδας.
– Ο πρόεδρος της Αλβανίας Μπουγιάρ Νισάνι σε πρόσφατη επίσκεψή του στο Πρέσεβο στη νότια Σερβία, όπου ζουν αλβανόφωνοι, έκανε δηλώσεις σύμφωνα με τις οποίες η Αλβανία έχει δέσμευση και υποχρέωση από το Σύνταγμα της να ενδιαφέρεται και να υποστηρίζει τα δικαιώματα και τις ελευθερίες των Αλβανών, όχι μόνο στα Σκόπια, αλλά όπου και αν ζουν.
– Ο πρόεδρος του Κοσσυφοπεδίου Χασίμ Θάτσι, πρώην επικεφαλής του UCK, προώθησε νομοσχέδιο που προβλέπει τη μετατροπή της Δύναμης Ασφάλειας του Κοσσόβου (KSF) σε κανονικό στρατό της χώρας, χωρίς όμως την έγκριση της σερβικής μειοψηφίας, όπως προβλέπεται από το σύνταγμα.
– Ο πρωθυπουργός της Σερβίας Αλεξάντερ Βούκιτς, δήλωσε ότι η Σερβία δεν πρόκειται ποτέ να συμφωνήσει στον σχηματισμό στρατού στο Κόσσοβο, κάνοντας λόγο για όρια τα οποία η χώρα του δεν θα δεχτεί να ξεπεραστούν.
– Πριν μια εβδομάδα μετά από συνάντηση του Ζάεφ με τον ηγέτη του μεγαλύτερου αλβανικού κόμματος στην Π.Γ.Δ.Μ. , «Δημοκρατική Ένωση για Ενσωμάτωση (DUI)» Αλί Αχμέτι, ο τελευταίος ανέφερε την ύπαρξη «εφεδρικού σχεδίου» σε περίπτωση που ο Ιβάνοφ δεν συμφωνούσε με το σχηματισμό της κυβέρνησης, χωρίς να αποκαλύψει λεπτομέρειες του σχεδίου. Το ενδιαφέρον είναι όπως σημείωσαν μέσα ενημέρωσης των Σκοπίων, ότι ο Αχμέτι ήταν ο ιδρυτής και πρώην ανώτατος διοικητής του UCK στην ΠΓΔΜ και αυτό σημαίνει ότι έχει εμπειρία στην κινητοποίηση και ενεργοποίηση μαχητών.
– Στα Σκόπια καθημερινά δημιουργούνται βίαια επεισόδια ποικίλης μορφής και έντασης, μεταξύ των οπαδών των δύο πλευρών.
Μπροστά σε όλο αυτό το σκηνικό που περιγράφηκε αναλυτικά, το ερώτημα που δημιουργείται είναι :
«Ποιοι είναι ή κίνδυνοι ή οι προκλήσεις από τις εξελίξεις που θα προκύψουν στα Σκόπια;»
Στο εσωτερικό της χώρας μας ίσως υπάρχουν σκέψεις ή ιδέες που ταυτίζονται με αυτές του αμερικανού γερουσιαστή για διάλυση των Σκοπίων. Νομίζω ότι μια τέτοια εξέλιξη θα αποτελέσει αιτία αποσταθεροποίησης της περιοχής και δεν είναι σε καμιά περίπτωση επιθυμητή. Η δημιουργία μιας «Μεγάλης Αλβανίας» σε συνδυασμό με την επί χρόνια εφαρμοζόμενη αναθεωρητική στρατηγική της Τουρκίας θα αποτελεί ακόμα ένα ακόμα πρόβλημα για την Ελλάδα. Παρά το γεγονός ότι η χώρα μας έχει εμπλακεί εδώ και 26 χρόνια σε μια διαμάχη με την Π.Γ.Δ.Μ. που αφορά το θέμα του ονόματος, το οποίο για την ώρα παραμένει άλυτο, νομίζω ότι η διατήρηση του κρατικού αυτού μορφώματος την παρούσα φάση εξυπηρετεί τη γεωπολιτική σταθερότητα της περιοχής και θα πρέπει να παραμείνει ενιαίο.
