Γράφει ο Νίκος Χειλαδάκης
Στις 16 Απριλίου, ανήμερα της χριστιανικής Ανάστασης, στην Τουρκία διεξάγεται ένα από τα πιο κρίσιμα δημοψηφίσματα στην σύγχρονη ιστορία της που θα κρίνει πολλές εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή, αλλά και σε διεθνές επίπεδο.
Ο πρόεδρος Ερντογάν σε αυτό το δημοψήφισμα τα έχει παίξει όλα για όλα και γι’ αυτό κρίνεται η ίδια η πολιτική του ύπαρξη, καθώς ένα αρνητικό αποτέλεσμα θα δώσει καίριο χτύπημα σε ότι έκτιζε όλα τα τελευταία χρόνια να προβληθεί σαν ο νέος σουλτάνος και ο νέος χαλίφης των απανταχού μουσουλμάνων.
Μαζί του το παραδοσιακό εκλογικό σώμα των ισλαμιστών, το οποίο όμως έχει υποστεί ρωγμές μετά την διαμάχη του με τον άλλοτε δάσκαλο του Φετουλάχ Γιουλέν. Μαζί του η πλειοψηφία των θρησκευτικών ταγμάτων, που τον υποστήριζαν πάντα και επηρεάζουν μεγάλο μέρος των ψηφοφόρων. Μαζί του και ένα μέρος του εθνικιστικού κόμματος των Γκρίζων Λύκων αν και εδώ έχει διαχωριστεί μια μεγάλη ομάδα υπό την ηγεσία της Μεράλ Ακσενέρ.
HAYIR = ΟΧΙ EVET = ΝΑΙ
Τον υποστηρίζει η συντριπτική πλειοψηφία των ΜΜΕ, τα οποία ουσιαστικά βρίσκονται σε ασφυκτική πίεση να τον σιγοντάρουν, ενώ καθημερινά τα κανάλια αφιερώνουν ώρες ολόκληρες για τις πραγματικά θορυβώδεις δημόσιες ομιλίες του υπέρ του ναι. Οι μεγάλες εφημερίδες, Yeni Şafak, Sabah, Vatan, Star, Akşam, Türkiye, και εν μέρει οι παραδοσιακές, Hürriyet και Milliyet είναι υπέρ του. Κατά, ξεχωρίζουν η παραδοσιακή κεμαλική, Cumhürriyet, η κεμαλική, Sözcü και η εφημερίδα του αριστερού-εθνικιστή Doğu Perinçek, η Aydınlık.
Ενάντιο του ένα πολυσυλλεκτικό εκλογικό σώμα που έχει σαν βάση του το κεμαλικό κόμμα της αντιπολίτευσης, CHP, ο αρχηγός του οποίου, Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, υπολείπεται κατά πολύ του Ερντογάν στις δημόσιες εμφανίσεις του. Εναντίον του η συντριπτική πλειοψηφία των Κούρδων. Εναντίον του οι φιλοευρωπαϊστές, αυτοί που ανατριχιάζουν στην ιδέα να κατρακυλήσει η Τουρκία σε ένα νέο ισλαμικό κράτος τύπου Ιράν. Εναντίον του η πλειοψηφία των Αλεβιτών, που ποτέ δεν έβλεπαν με καλό μάτι τους ισλαμιστές. Τέλος εναντίον του είναι και οι χιλιάδες που διωχτήκαν μετά το αποτυχών πραξικόπημα.
Οι δημοσκοπήσεις στην Τουρκία είναι χαρακτηριστικά αναξιόπιστες. Την ίδια μέρα που μια εφημερίδα δημοσιεύει δημοσκόπηση με 60% υπέρ του ναι, μια άλλη δημοσιεύει δημοσκόπηση με 55% υπέρ του όχι. Η διαφορά είναι ότι οι φιλοκυβερνητικές εφημερίδες δεν αναφέρουν λεπτομερή στοιχεία από τις δημοσκοπήσεις, ενώ οι αντιπολιτευόμενες δίνουν λεπτομερή στοιχεία. Οι ξένες πρεσβείες εκτιμούν ότι ο Ερντογάν θα κερδίσει με κάθε «μέσο» το δημοψήφισμα, αλλά με θολό το ποσοστό που θα πάρει.
Αντικειμενικά πάντως αν μπορεί κανείς να κάνει εκτιμήσεις παρακολουθώντας καθημερινά την επικαιρότητα, το όχι έχει ένα πολύ ελαφρό προβάδισμα, γι’ αυτό και υπάρχει μεγάλη νευρικότητα στον Ερντογάν.
Αυτό τον κάνει απρόβλεπτο και άκρως επικίνδυνο, ενώ η μάχη τις επόμενες μέρες θα είναι πολύ σκληρή και αδυσώπητη. Γι αυτό, δεν αποκλείονται και τα… «ατυχήματα».
ΝΙΚΟΣ ΧΕΙΛΑΔΑΚΗΣ Δημοσιογράφος-Συγγραφέας-Τουρκολόγος
nikosxeiladakis.gr
