επιμέλεια Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή, μορ. βιολόγος, medlabnews.gr
Από το 2006 η δεύτερη Πέμπτη κάθε Μαρτίου καθορίστηκε ως Παγκόσμια Ημέρα Νεφρού.
Η πρωτοβουλία ανήκει στη Διεθνή Εταιρεία Νεφρολογίας και τη Διεθνή Ένωση Νεφρολογικών
Ιδρυμάτων για να ευαισθητοποιήσει το κοινό σχετικά με τη Χρόνια Νεφροπάθεια.
Εκατομμύρια άνθρωποι κάθε χρόνο σε παγκόσμιο επίπεδο αντιμετωπίζουν πρόβλημα Οξείας Νεφρικής Βλάβης, η οποία αν και αναστρέψιμη είναι δυνατόν να οδηγήσει εκατοντάδες χιλιάδες ασθενών στην αιμοκάθαρση, ενώ συνοδεύεται από αυξημένα ποσοστά θνησιμότητας..
Αυτό τόνισε σήμερα ο πρόεδρος της Ελληνικής Νεφρολογικής Εταιρείας και καθηγητής στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης κ Πλουμής Πασαδάκης, κατά τη διάρκεια Συνέντευξης Τύπου, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Νεφρού, η οποία από το 2006 εορτάζεται την δεύτερη Πέμπτη του Μαρτίου, φέτος 14/3/2013. «Δυστυχώς, συμπλήρωσε ο κ Πασαδάκης, το γεγονός αυτό οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην έλλειψη ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του κοινού, αλλά και των γιατρών και του νοσηλευτικού προσωπικού στο θέμα της Οξείας Νεφρικής Βλάβης. Δηλαδή οι πολίτες αγνοούν την επικινδυνότητα της νεφρικής προσβολής, η οποία θα πρέπει να γίνει αναγνωρίσιμη με τρόπο παρόμοιο με αυτό της καρδιακής προσβολής και του εγκεφαλικού επεισοδίου».
Βασικό σύνθημα της φετινής καμπάνιας για την 14 Μαρτίου, είναι «ΥΓΙΕΙΣ ΝΕΦΡΟΙ ΓΙΑ ΜΙΑ ΖΩΗ, STOP ΣΤΗ ΝΕΦΡΙΚΗ ΒΛΑΒΗ».
ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΚΟΣΤΟΣ
Μόνο στην Αγγλία, σύμφωνα με τα υπάρχοντα στατιστικά στοιχεία, κάθε χρόνο υπολογίζεται ότι περίπου 750.000 ασθενείς εμφανίζουν Οξεία Νεφρική Βλάβη (ΟΝΒ). Οι περισσότεροι από αυτούς έχουν ήπια μορφή ΟΝΒ, που σημαίνει προσωρινή απώλεια του 20 – 30% της νεφρικής λειτουργίας. Οι υπόλοιποι παρουσιάζουν σοβαρή νεφρική ανεπάρκεια με αποτέλεσμα να εμφανίζουν 30-50% πιθανότητα να πεθάνουν.
Από το σύνολο των ασθενών με ΟΝΒ υπολογίζεται ότι 120.000 – 360.000 ασθενείς νοσηλεύονται κάθε χρόνο στα δημόσια νοσοκομεία της Αγγλίας. Το κόστος περίθαλψης αυτών των ασθενών υπολογίζεται σε 434 – 620 εκατομμύρια λίρες. Επίσης στις ΗΠΑ το 21% και στην Αυστραλία το 20% των εισαγωγών στα νοσοκομεία αφορά ασθενείς που εμφανίζουν ΟΝΒ.
Είναι λοιπόν σημαντικό να γνωρίζουμε ότι από τους ειδικούς υπολογίζεται ότι 30% αυτών των νεφρικών βλαβών θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί με έγκαιρη πρόληψη και αντιμετώπιση.
«Στην Ελλάδα, όπως ανέφερε ο γ.γ. της Νεφρολογικής Εταιρείας κ. Στέλιος Παναγούτσος και σύμφωνα με στοιχεία μελέτης, στα 30 μεγαλύτερα νοσοκομεία της χώρας έχουμε κάθε χρόνο περίπου 2000 περιστατικά Οξείας Νεφρικής Βλάβης σε νοσηλευόμενους ασθενείς εκτός ΜΕΘ. Το 38% από αυτούς (οι 760) εμφανίζουν νεφρική βλάβη λόγω αφυδάτωσης και από αυτούς το 34% (οι 258) χρειάσθηκαν αιμοκάθαρση και το 22% δηλαδή 167 πέθαναν».
ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΟΞΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΗ ΒΛΑΒΗ
Η ONB είναι μια ξαφνική απώλεια της νεφρικής λειτουργίας. Αυτό δεν σημαίνει ότι οι νεφροί έχουν υποστεί ζημιά εφόσον η ΟΝΒ, ανάλογα με την αιτία, είναι συνήθως παροδική και αναστρέψιμη. Μπορεί όμως να οδηγήσει σε «οξεία νεφρική ανεπάρκεια» ή και «απώλεια τις νεφρικής λειτουργίας». Ο όρος «ουραιμία» χρησιμοποιείται για να περιγράψει ασθενείς με ανεπάρκεια νεφρικής αποβολής της ουρίας και των άλλων ουσιών με αποτέλεσμα την συσσώρευσή τους στο αίμα και την έναρξη εμφάνισης μεταβολικών επιπλοκών.
Παράγοντες πρόκλησης της ΟΝΒ
Η Οξεία Νεφρική Βλάβη μπορεί να προκληθεί από :
Κακή αιματική ροή στα νεφρά λόγω σοβαρής αφυδάτωσης, λοίμωξης, μεγάλης χειρουργικής επέμβασης, τραύματος, καρδιακής ή ηπατικής ανεπάρκεια.
Tοξική βλάβη στα νεφρά από ορισμένα φάρμακα.
Οξέα νεφρικά νοσήματα όπως η σπειραματονεφρίτιδα, αιμολυτικό ουραιμικό σύνδρομο.
Απόφραξη του αποχετευτικού συστήματος των νεφρών (ουρητήρες ή ουροδόχος κύστη).
Εδώ πρέπει να σημειωθεί ότι ασθενείς που έχουν χρόνια νεφρική νόσο είναι ιδιαίτερα ευπρόσβλητοι από ΟΝΒ.
ΠΩΣ ΕΜΦΑΝΙΖΕΤΑΙ ΚΛΙΝΙΚΑ Η ΟΝΒ
Οι περισσότερες μορφές ΟΝΒ είναι αυτοπεριοριζόμενες και ήπιες. Σε πιο σοβαρές μορφές η απώλεια της νεφρικής λειτουργίας μπορεί να είναι τέτοια ώστε να μειωθούν τα ούρα (ολιγουρία) και να αυξηθούν πολύ τα επίπεδα της ουρίας, του καλίου και του φωσφόρου στο αίμα. Η συσσώρευση οξέων στο αίμα προκαλεί οξέωση και γρήγορες αναπνοές. Επίσης η αδυναμία αποβολής νερού (λίγα ούρα) μπορεί να οδηγήσει σε οίδημα στα πόδια ή και στους πνεύμονες (δύσπνοια και πνευμονικό οίδημα).
ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ
Η ιατρική ομάδα θα προσπαθήσει άμεσα να βρει την αιτία της ΟΝΒ, με λήψη λεπτομερούς ιστορικού για τα πρόσφατα συμπτώματα, τα προηγούμενα φάρμακα και με κλινική εξέταση. Οι βασικές έρευνες περιλαμβάνουν εξετάσεις αίματος και εξέταση ούρων. Ένα υπερηχογράφημα των νεφρών είναι συχνά απαραίτητο για να αποκλείσει την πιθανή απόφραξη του αποχετευτικού συστήματος. Περιστασιακά θα απαιτηθεί νεφρική βιοψία για να διευκρινίσει τη διάγνωση.
Η θεραπεία κατευθύνεται στην υποκείμενη διαφορετική αιτία. Αξιολογείται η ενυδάτωση και δίνονται ενδοφλέβια υγρά ανάλογα με την περίπτωση. Επανεξετάζονται τα συνταγογραφούμενα φάρμακα. Ορισμένα φάρμακα πρέπει να σταματήσουν, ενώ άλλα απαιτούν ρύθμιση των δόσεων ανάλογα με την απώλεια της νεφρικής λειτουργίας, εφόσον πολλά φάρμακα αποβάλλονται από τα νεφρά. Στους ασθενείς με ΟΝΒ τα φυσικά σημεία (αρτηριακή πίεση, σφυγμός και θερμοκρασία), ο όγκος των ούρων και οι εξετάσεις αίματος πρέπει να παρακολουθούνται τακτικά.
ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ
Ο ασθενής με ΟΝΒ θα πρέπει να παρακολουθείται στενά από τον γιατρό ώστε να εξασφαλιστεί ότι η λειτουργία των νεφρών έχει επανέλθει στο κανονικό. Μερικοί ασθενείς αναπτύσσουν μετά από ΟΝΒ ένα βαθμό νεφρικής ανεπάρκειας η οποία απαιτεί μακροπρόθεσμη παρακολούθηση. Μια μικρή μειοψηφία των ασθενών με ΟΝΒ έχουν υποστεί ανεπανόρθωτη νεφρική βλάβη στους νεφρούς και χρειάζονται να ενταχθούν σε χρόνιο πρόγραμμα αιμοκάθαρσης ή πιο αποτελεσματική θεραπεία με την μεταμόσχευση νεφρού.
Πιστεύουμε ότι η συνοπτική αυτή περιγραφεί θα βοηθήσει σε μια πρώτη γνωριμία με το πρόβλημα της Οξείας Νεφρικής Προσβολής, το οποίο καλούμαστε όλοι μαζί να γνωρίσουμε καλά για να το αντιμετωπίσουμε σωστά.
Στα πλαίσια της ενημέρωσης του κοινού και της ανεύρεσης των ατόμων που έχουν ήδη επηρεασμένη νεφρική λειτουργία, γεγονός που όπως αναφέρθηκε παραπάνω αποτελεί προδιαθεσικό παράγοντα ανάπτυξης Οξείας Νεφρικής Βλάβης, θα πραγματοποιηθεί δωρεάν προ-συμπτωματικός έλεγχος την εβδομάδα από 19 έως 23 Μαρτίου 2013, σε συνεργασία με τη Βιοϊατρική και όλα τα συνεργαζόμενα κέντρα της σε Αθήνα, Πειραιά και Θεσσαλονίκη (συνολικά 28 κέντρα) και με την υποστήριξη της φαρμακευτικής εταιρείας Abbvie Φαρμακευτική Α.Ε Ο έλεγχος αυτός θα γίνεται με αιμοληψία σε άνδρες και γυναίκες, με ηλικία μεγαλύτερη ή ίση των 50 ετών για την μέτρηση της κρεατινίνης ορού και τον υπολογισμό του ρυθμού της νεφρικής λειτουργίας (e-GFR). Η διαδικασία είναι ιδιαίτερα απλή, αρκεί ένα τηλέφωνο στο 210 6966100 για να κανονίσει η/ο κάθε ενδιαφερόμενη/ος το ραντεβού για την εξέταση.
Πηγή Ελληνική Νεφρολογική Εταιρεία
