Στρατηγική «Κίρο Γκλιγκόροφ» ακολουθεί πλέον ο πρωθυπουργός της ΠΓΔΜ, Ζόραν Ζάεφ, και η αρχή γίνεται με μετονομασία του αεροδρομίου των Σκοπίων. Ερχεται θύελλα στα Σκόπια ειδικά αν ο Ζ.Ζάεφ υιοθετήσει πλήρως τις θέσεις του Κ.Γκλικόροφ περί «Σλαβικής Μακεδονίας». Ποιος όμως ήταν ο Κίρο Γκλιγκόροφ και ποια ονομασία προωθούσε πριν την απόπειρα δολοφονίας του;
Υπενθυμίζουμε ότι το αεροδρόμιο των Σκοπίων μετονομάστηκε τον Δεκέμβριο του 2016 από την τότε κυβέρνηση του Νίκολα Γκρούεφσκι σε αεροδρόμιο «Μέγας Αλέξανδρος», από αεροδρόμιο «Πέτροβετς» που λεγόταν μέχρι τότε.
Διπλωμάτες της ΠΓΔΜ τάχθηκαν υπέρ της μετονομασίας του αεροδρομίου των Σκοπίων σε αεροδρόμιο «Κίρο Γκλιγκόροφ».
Η ιδέα αυτή γίνεται αποδεκτή από τον πρωθυπουργό της ΠΓΔΜ Ζόραν Ζάεφ, ενώ το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης VMRO-DPMNE του πρώην πρωθυπουργού της χώρας Νίκολα Γκρούεφσκι διαφωνεί με αυτήν.
Συγκεκριμένα, η «Διπλωματική Λέσχη Σκοπίων» ανέφερε ότι υποστηρίζει πρωτοβουλίες για την μετονομασία του αεροδρομίου των Σκοπίων και προτείνει να φέρει αυτό το όνομα του πρώην προέδρου της ΠΓΔΜ, Κίρο Γκλιγκόροφ.
Η «Διπλωματική Λέσχη Σκοπίων», σε σχετική ανακοίνωσή της επισημαίνει, μεταξύ άλλων, ότι η μετονομασία του αεροδρομίου των Σκοπίων σε «Κίρο Γκλιγκόροφ» θα απεικονίζει με τον πλέον αξιοπρεπή τρόπο, την εκτίμηση για τον σημαντικό ρόλο που διαδραμάτισε ο εκλιπών πρόεδρος της χώρας Κίρο Γκλιγκόροφ στη διαδικασία της ίδρυσης του σύγχρονου κράτους της ΠΓΔΜ και θα σφραγίσει ανεξίτηλα τη συλλογική μνήμη των πολιτών της.
Η «Διπλωματική Λέσχη Σκοπίων» είναι ένας όμιλος ο οποίος απαρτίζεται κυρίως από πρώην αλλά και από ενεργούς διπλωμάτες της ΠΓΔΜ και έχει ως στόχο «την προαγωγή της επαγγελματικής και κοινωνικής ζωής των διπλωματών στα Σκόπια».
Δικαίωμα να συμμετέχουν ως μέλη έχουν πρώην και νυν μέλη της διπλωματικής υπηρεσίας της ΠΓΔΜ, καθώς και ξένοι διπλωμάτες που υπηρετούν ή υπηρέτησαν στα Σκόπια.
Ο πρωθυπουργός της ΠΓΔΜ Ζόραν Ζάεφ, ερωτώμενος σχετικά σήμερα ,δήλωσε ότι η ιδέα για μετονομασία του αεροδρομίου σε «Κίρο Γκλιγκόροφ». είναι γι΄αυτόν καταρχάς αποδεκτή.
«Εκ πρώτης άποψης μου αρέσει αυτή η ιδέα. Όμως εγώ είμαι μόνο ένας από τους πολίτες της χώρας. Θέλω να ακούσω προσεκτικά τους πολίτες. Ας ξεκινήσει μία συζήτηση και εμείς θα ακούσουμε τι θα πουν οι πολίτες» δήλωσε ο Ζόραν Ζάεφ.
Από τη μεριά του, το κόμμα VMRO-DPMNE, τάχθηκε κατά της μετονομασίας του αεροδρομίου των Σκοπίων και σημείωσε πως «όταν επανέλθει στην εξουσία θα ακυρώσει τις μετονομασίες και θα επαναφέρει ότι γκρεμίσει ο Ζάεφ και η κυβέρνησή του».
Το VMRO-DPMNE σε σχετική του ανακοίνωση κατηγόρησε ακόμη τον Ζόραν Ζάεφ και την κυβέρνησή του για «υπονόμευση των εθνικών συμφερόντων» της ΠΓΔΜ και σημείωσε ότι «η πρόθεση για μετονομασία του αεροδρομίου των Σκοπίων είναι η τελευταία μίας σειράς παραχωρήσεων στις οποίες προβαίνει ο Ζάεφ, εις βάρος της χώρας».
Ο Κίρο Γκλιγκόροφ προωθούσε την ονομασία «Σλαβική Μακεδονία» για τα Σκόπια
Σύνθετη ονομασία τύπου «Σλαβική Μακεδονία» ή «Σλαβομακεδονία» φέρεται να προωθούσε ο πρώτος πρόεδρος των Σκοπίων Κίρο Γκλιγκόροφ, το 1991 μετά την ανεξαρτητοποίηση της χώρας από την ενιαία Γιουγκοσλαβία, προκειμένου να επιλυθεί η διαφορά με την Αθήνα.
Με άρθρο του στο τελευταίο τεύχος πολιτικού περιοδικό Focus των Σκοπίων, ο πρώην πρόεδρος της εκεί βουλής, Στόγιαν Άντοφ, αποκαλύπτει τις κινήσεις Γκλιγκόροφ, που τελικά δεν προχώρησε αφού δεν διέθετε την αναγκαία πλειοψηφία βουλευτών.
«Ο Γκλιγκόροφ ζήτησε τη γνώμη μου και μου ζήτησε να συγκαλέσω εκτάκτως τη βουλή ώστε να προχωρήσουν οι απαραίτητες αλλαγές στο Σύνταγμα και να μετονομαστεί η «Δημοκρατία της Μακεδονίας» σε «Δημοκρατία της Σλαβικής Μακεδονία».
Βέβαια του εξήγησα πως δεν θα μπορούσε να προχωρήσει μια τέτοια λύση, αφού δεν διέθετε την αναγκαία πλειοψηφία στη βουλή» υποστηρίζει ο Άντοφ, που διετέλεσε πρόεδρος της βουλής των Σκοπίων τα πρώτα ταραγμένα χρόνια της ελληνοσκοπιανής διαφοράς.
Ουσιαστικά τότε ο πρώην σκοπιανός αξιωματούχος, επιβεβαίωσε τα όσα το 2013 είχε αποκαλύψει ο τέως Πρέσβης της Ελλάδας στο Βελιγράδι Ελευθέριος Καραγιάννης. Πως το καλοκαίρι του 1993, με παρέμβαση και πίεση του Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς η Ελλάδα και τα Σκόπια είχαν φθάσει κοντά σε συμφωνία για το θέμα της ονομασίας. Σύμφωνα με τον κ.Καραγιάννη, ο πρόεδρος Γκλιγκόροφ σε τηλεφωνική επικοινωνία που είχε με τον Μιλόσεβιτς φαίνεται να είχε αποδεχθεί το όνομα «Σλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας», το έθνος να ονομάζεται «Σλαβομακεδόνες» και η γλώσσα και η ταυτότητα «σλαβομακεδονική».
Τελικά η πρόταση αυτή δεν προχώρησε λόγω των πολιτικών εξελίξεων στην Ελλάδα – με την αλλαγή κυβέρνησης – αλλά και την υπαναχώρηση Γκλιγκόροφ. Τα επιχειρήματα του Άντοφ προς τον πρόεδρο των Σκοπίων, ήταν πως το «σλαβική» δεν χαρακτήριζε όλους τους πολίτες της χώρας καθώς υπάρχουν και Αλβανοί, Τούρκοι κ.λπ. και ότι δεν υπήρχε λόγος να ξεκινήσει τέτοια συζήτηση μια και η χώρα, σύμφωνα με τον ίδιο, είχε εξασφαλισμένη και την ταυτότητα και τη γλώσσα. Και έτσι η όλη πρωτοβουλία-μεσολάβηση του Μιλόσεβιτς έλαβε τέλος.
Ο Κίρο Γκλιγκόροφ, υπεραμυνόταν της σλαβικής προέλευσης της πλειοψηφίας των κατοίκων, της χώρας του. Το 1992 στα Τίρανα, είχε δημόσια δηλώσει «Εμείς είμαστε Σλάβοι, δεν έχουμε καμία σύνδεση με τον Μέγα Αλέξανδρο».
Το 2009 ο Κίρο Γκλιγκόροφ, παραχώρησε την τελευταία του συνέντευξη σε ελληνική εφημερίδα. Σχολιάζοντας την εμμονή της κυβέρνησης Γκροέυφσκι στον «αρχαιομακεδονισμό», είχε δηλώσει καυστικά :
«Σοβαροί ιστορικοί γελούν με όλα αυτό που συμβαίνουν στη χώρα μου τα τελευταία χρόνια. Υπάρχουν ιστορικοί στη χώρα μου που υποστηρίζουν πως εμείς βρισκόμαστε στα χώματα αυτά 2.000 χρόνια πριν από τον Μέγα Αλέξανδρο. Για γέλια, δηλαδή… Έλεγα σε έναν φίλο μου ιστορικό ότι έτσι όπως πάμε θα βγούμε απευθείας απόγονοι του Αδάμ και της Εύας και θα αποδειχτεί και ότι ο Παράδεισος είναι «μακεδονικός» και ιδιοκτησία μας».
Το πρωινό της 3ης Οκτωβρίου 1995 ο τότε πρόεδρος των Σκοπίων Κίρο Γκλιγκόρoφ, ενώ ήταν καθ’ οδόν προς το γραφείο του, έγινε στόχος δολοφονικής απόπειρας στο κέντρο των Σκοπίων. Ενα παγιδευμένο με εκρηκτικά αυτοκίνητο ανατινάχθηκε τη στιγμή που περνούσε με τη Μερσεντές του, τραυματίζοντας σοβαρά τον ίδιο, σκοτώνοντας τον οδηγό του και έναν διερχόμενο πολίτη.
Ο Στόγιαν Αντοφ, πρόεδρος της Βουλής τότε και στενός συνεργάτης του Γκλιγκόροφ, εκ του Συντάγματος ορίζεται προεδρεύων της Δημοκρατίας και από τη θέση αυτή θα παρακολουθήσει από κοντά τις έρευνες για τον εντοπισμό των δραστών, σε μια σκοτεινή υπόθεση που δεν εξιχνιάστηκε ποτέ, ενώ θα δεχθεί και ο ίδιος απειλές για τη ζωή του.
Ο κ. Αντοφ «φωτογραφίζει», αν δεν κατονομάζει, τον Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς πίσω από τη δολοφονική απόπειρα. «Προήλθε από μυστικές υπηρεσίες με πολιτικά κίνητρα. Χωρίς τη συνδρομή των εγχώριων μυστικών υπηρεσιών, δεν θα μπορούσε να γίνει τίποτα. Μόνο μυστικές υπηρεσίες μπορούσαν να το οργανώσουν. Η μαφία δεν είχε σχέση…».
– Για ποιο λόγο, ποιος μπορεί να είχε συμφέρον να βγάλει τον Γκλιγκόροφ από τη μέση;
– Μία από τις υποθέσεις που μπορώ να κάνω είναι ότι σχετίζεται με την Ενδιάμεση Συμφωνία με την Ελλάδα. Η Ενδιάμεση Συμφωνία υπογράφηκε στις 13 Σεπτεμβρίου του 1995. Η απόπειρα έγινε στις 3 Oκτωβρίου 1995. Για τις 5 Οκτωβρίου είχα συγκαλέσει τη Βουλή για να γίνει η κύρωση της Ενδιάμεσης Συμφωνίας. Μια υπόθεση που μπορώ να κάνω είναι ότι η απόπειρα έγινε για να μην επικυρωθεί η συμφωνία από τη Βουλή. Να σημειωθεί ότι μία ημέρα πριν από την απόπειρα, στις 2 Οκτωβρίου, ο Γκλιγκόροφ ταξίδεψε επειγόντως στο Βελιγράδι. Εμένα δεν μου είπε ότι πάει στο Βελιγράδι. Σπάνια δεν μου έλεγε για τα ταξίδια του.
Τον συνόδευε μόνο η σύμβουλός του Ζάνα Οσμανλί και εκεί ο Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς του έθεσε το θέμα των σχέσεων των δύο χωρών. Επιστρέφοντας το απόγευμα της ίδιας ημέρας από το Βελιγράδι, δεν μπορέσαμε να συζητήσουμε για το τι έγινε στη συνάντηση με τον Μιλόσεβιτς. Την άλλη ημέρα έγινε η απόπειρα. Ρώτησα τότε ποιος ήταν μαζί του στη συνάντηση και όταν έμαθα ότι ήταν η σύμβουλός του την παρακάλεσα να συντάξει μια αναφορά για το τι συζητήθηκε και να μου δώσει ένα αντίγραφο.
Εγραψε ότι ο Μιλόσεβιτς ζήτησε από τον Γκλιγκόροφ να προχωρήσουν Σερβία και «Μακεδονία» σε τελωνειακή ένωση. Οπως ανέφερε το σημείωμα, ο Κίρο του είπε «αυτό δεν μπορεί να γίνει και δεν το αποδέχομαι». Ο Μιλόσεβιτς δεν ήθελε η Βουλή της «Μακεδονίας» να επικυρώσει τη συμφωνία και τότε εκτός από την Ελλάδα ούτε η Γιουγκοσλαβία αναγνώριζε τη «Μακεδονία».
Αν εμείς επικυρώναμε τη συμφωνία στη Βουλή, θα αποκαθιστούσαμε τις σχέσεις με την Ελλάδα και ο Μιλόσεβιτς δεν το ήθελε. Μας ήθελε μετέωρους για να μας κρατάει στο χέρι. Ηθελε να είμαστε όσο το δυνατόν πιο ασταθείς για να μας έχει στο χέρι και για να μπορεί να λέει στην Ελλάδα ότι θα μεσολαβήσει για το όνομα. Παρ’ όλα αυτά, εγώ στις 5 Οκτωβρίου συγκάλεσα τη Βουλή και μετά μερικές ημέρες επικυρώθηκε η συμφωνία. Δημιουργήθηκε έτσι μια νέα διεθνής νομική πραγματικότητα για τη «Μακεδονία». Αυτοί οι λόγοι με κάνουν να υποθέτω ότι το έκαναν οι μυστικές υπηρεσίες.
– Λέτε ότι ήταν έργο των γιουγκοσλαβικών υπηρεσιών;
– Ποτέ δεν ήταν διαχωρισμένες οι δικές μας μυστικές υπηρεσίες με τις σερβικές. Αυτοί μας κρατούσαν στο χέρι. Ηταν κράτος εν κράτει. Την εποχή εκείνη βρισκόταν υπό αμφισβήτηση η βιωσιμότητα της χώρας μας και με την Ενδιάμεση Συμφωνία έμπαινε τέλος σ’ αυτή την αμφισβήτηση. Τον Οκτώβριο έγινε η αποτυχημένη απόπειρα, τον Απρίλιο του 1996 το Βελιγράδι μας αναγνώρισε ως ανεξάρτητο κράτος.
Ο Στόγιαν Αντοφ δείχνει μια ανώνυμη επιστολή που έλαβε ενώ προήδρευε της Δημοκρατίας και η οποία είχε ταχυδρομηθεί από την Αυστραλία, όπου ζει ένας συμπαγής πυρήνας φανατικών «Αιγαιατών». Μαζί με ένα χαρτί όπου ο ανώνυμος αποστολέας έγραφε «Ο Κίρο τη γλίτωσε, εσύ θα τη γλιτώσεις;», είχε και μια φωτογραφία του με σημειωμένο ένα «Χ» στο μέτωπο. Οταν τον ρώτησα εάν θεωρεί πως μπορεί την απόπειρα να έκαναν κύκλοι της «μακεδονικής εμιγκράτσιας», είπε πως αυτοί δεν είχαν τέτοιες δυνατότητες και τόνισε πως «σε κάθε περίπτωση υπήρχε εμπλοκή μυστικών υπηρεσιών».
Ο ίδιος ο Γκλιγκόροφ, όταν τον είχα ρωτήσει, στις δύο συνεντεύξεις που μου είχε παραχωρήσει παλαιότερα, για το τι πίστευε εκείνος, μου απάντησε: «Κάνω πολλές σκέψεις αλλά δεν υπάρχουν στοιχεία για να αποδειχθεί καμία…». Δεν έπαυε πάντως να επισημαίνει κι εκείνος με νόημα ότι η απόπειρα έγινε μετά την υπογραφή της Ενδιάμεσης Συμφωνίας με την Ελλάδα.
