Μέ ἐπιτυχία συνεχίζονται τά σεμινάρια γλώσσας πού ἀποφάσισε ἡ ΕΣΗΕΑ
στά πλαίσια τῆς ένημέρωσης των δημοσιογράφων γύρω ἀπό τό γλωσσικό
φαινόμενο, πού ξεπήδησε ἀπό τό Αἰγαῖο καί ἐξακτινώθηκε σέ ὃλο τόν
κόσμο.
Ὁμιλητής εἶναι ὁ δημοσιογράφος καί συγγραφέας Κώστας Δούκας. Κατ᾽
ἀπαίτηση τῶν παρακολουθούντων τό σεμινάριο, θά παραταθοῦν τά μαθήματα
μετά τήν ἀνάλυση τοῦ σοβαροῦ θέματος γύρω ἀπό τό ποιά γλῶσσα μιλοῦμε
σήμερα καί ποιοί κίνδυνοι ἀπειλοῦν τήν ἐθνική ὑπόσταση τῆς χώρας ἀπό
τήν κακοποίησή της ἀπό τά ἠλεκτρονικά μίντια καί τούς πολιτικούς, ἀλλά
καί ἀπό ὃσους ἐκφράζουν δημόσιο λόγο, πού θά πραγματοποιηθεῖ τήν
προσεχῆ Τρίτη 13 Μαρτίου καί ὣρα 10 π.μ. στήν αἲθουσα <Καράντζας τῆς
ΕΣΗΕΑ, Ἀκαδημίας 20 καί ὣρα 10 π.μ. μέ ἐλεύθερη εἲσοδο.
Στήν προηγούμενη ἑνότητα ὁ ὁμιλητής ἀναφέρθηκε ἐκτενῶς στήν
παγκοσμιότητα τοῦ Ὁμήρου, ἡ ποίηση, ἡ γλῶσσα καί οἱ λέξεις τοῦ ὁποίου
ἒχουν περάσει σέ ὃλες τίς εὐρωπαϊκές γλῶσσες καί ἒχουν καθιερωθεῖ γιά
νά ἐκφράσουν τά ἐπιτεύγματα τοῦ ἀνθρώπου τῆς σύγχρονης τεχνολογίας.
Μόνο ἀπό τά ὁμηρικά ἒπη οἱ Ἂγγλοι καί οἱ Γάλλοι ἒχουν παραλάβει ὁ κάθε
λαός πάνω ἀπό 5.500 λέξεις, πού τίς χρησιμοποιοῦν καθημερινῶς στήν
ἰατρική, στήν φαρμακολογία, στήν ἀστρονομία, στήν πυρηνική φυσική ἀλλά
καί στά καθημερινά καταναλωτικά ἀγαθά.
Ὃλα τά ἒκδοχα καί οἱ δραστικές οὐσίες τῶν φαρμάκων περιέχουν λέξεις
ὁμηρικές, ὃπως microkrystaline (μικρός, κρύσταλλος), polyexyethylene
stearate (πολύς, ὀξύς, αἰθήρ, στεῖρος, στέαρ, ἢτοι τό πηγμένο λίπος, ἡ
στεατίνη, τό κερί), hydrochloride (ὓδωρ, χλωρός), lactose anhydrous
dioxide colloidal (ὃπου οἱ ὁμηρικές λέξεις γάλα, λακτόζη, ἂνυδρος,
δύο, ὀξύς, κολλῶ) κλπ.
Ἀκόμη καί τό ἀγχολυτικό φάρμακο LEXOTANIL προέρχεται ἀπό τό <λέχος>,
τό κρεββάτι (λεχώνα) καί τό ρῆμα<τείνω>, ἢτοι σημαίνει ὃτι παίρνοντας
τό φάρμακο αὐτό ξαπλώνεις στό κρεββάτι τετεμένος, χαλαρωμένος.
Ἀλλά καί στήν Ἀστρονομία κυριαρχοῦν οἱ ὁμηρικές λέξεις. Ὃλοι οἱ
ἀστερισμοί τοῦ βορείου ἡμισφαιρίου (διότι τό νότιο δέν τό ἒβλεπαν οἱ
Ἓλληνες) φέρουν ὁμηρικές ὀνομασίες μέ λατινικούς χαρακτῆρες, ὃπως
Ἂρκτος ( Urse Arctic, Antarctic), Bootes, Hercules,Pegasus, Kassiopia,
Lyra, Orion κ.ἂ., ἐνῶ οἱ πιό λαμπροί ἀστέρες φέρουν ἀρχαιοελληνικά
ὀνόματα, πού ἲσχυαν ἀπό τήν ἐποχή τοῦ Ὁμήρου.
Οἱ πλανῆτες planet ὀνομάζονται, οἱ κομῆτες comet (ἀπό τούς κάρη κομόωντας Ἀχαιούς τοῦ
Ὁμήρου πού ἒτρεφαν μακριά κόμη) καί ὁ Γαλαξίας galaxy ἀπό τό γάλα. Οἱ
φωτογραφίες τῆς ΝΑΣΑ πού ἀπεικονίζουν ἂγνωστους γαλαξίες ἀπό τά βάθη
τοῦ διαστήματος, χαρακτηρίζονται ἀπό τά ἀρχικά NCG μέ ἓνα ἀριθμό νά
ἀκολουθεῖ, πού σημαίνει Ν=New, C= Catalogue, G= Galaxy, ὃλες λέξεις
ὁμηρικές. Πλεῖστοι ἀστρονομικοί ὃροι γράφονται μέ ὁμηρικές λέξεις,
ὃπως cosmic microwaves (κοσμικά μικροκύματα), dynamics (δυναμικότητα),
primordial nucleosynthesis (πρωτογενής πυρηνοσύνθεση), supersymetry
(ὑπερσυμμετρία) pulsars= παλλόμενοι ἀτέρες κατά συγκοπή τῶν λέξεων
κλπ.
Ἀκόμη καί τό διάστημα space, ἀπό τό ρῆμα σπείζω=ἐκτείνομαι τοῦ Ὁμήρου
πῆρε τό ὂνομά του, ἐνῶ πολλοί μαθηματικοί τύποι νεωτέρων θεωριῶν
διατυπῶνονται μόνο μέ γράμματα τοῦ ἑλληνικοῦ ἀλφαβήτο Ω, η, σ, δ, Δ,
θ, λ.
Στήν πυρηνική φυσική ὃλα τά στοιχεῖα φέρουν ὁμηρικές ὀνομασίες μέ
συγκεκομμένους κωδικούς ὃπως Ac, A, Br, Th, Kr, Ir, Os κ.ἂ., πού δέν
εἶναι ἂλλα ἀπό τίς ὁμηρικές λέξεις, ὃπως ἂζωτο, ἂνθραξ, ἀργόν,
ἂργυρος, βάριον, κασσίτερος, θεῖον, παλλάδιον, τιτάνιον, ὂσμιον,
σίδηρος, φθόριον, φώσφορος κλπ.
Ἀκόμη καί ἡ θεωρία τῆς σχετικότητος τοῦ Ἀϊνστάϊν Ε=m.c2, τίς δύο ἀπό
τίς τρεῖς λέξεις τίς πῆρε ἀπό τόν Ὃμηρο, ἀφοῦ Ε= ἐνέργεια, ἒργον καί
Μ=mass=μάζα, ἀπό τό μάσσω=μαλάσω, μαστός ἢ μαζός, massage κλπ.
Οἱ σύγχρονες λέξεις μίνι, κολλάν, κολλητός, εἶναι ὁμηρικές ἀπό τό ρῆμα
<μινύθω>=μικραίνω, ἐλαχιστοποιῶ καί τό <κολλῶ>, ἡ κόλλα διεθνῶς
λέγεται glou, οἱ Εὐρωπαῖοι κάνουν κολλάζ καί τά ὑποατομικά σωματίδια
τῆς ὓλης πού ἒχουν μάζα καί προσκολλῶνται στά μή ἒχοντα, ὀνομάζονται
γκλουόνια (glouons).
Ἡ νέα ἀσθένεια ΖΙΚΑ πού προσβάλλει τίς ἐγκύους καί γεννοῦν παιδιά μέ
μικρό κεφάλι δανείσθηκε λέξεις ὁμηρικές γιά νά διατυπωθεῖ
ἐπιστημονικά, δηλαδή microcephaly (μικροκεφαλία), ἢτοι μικρός, κεφάλι,
καί ἡ νόσος τῶν τρελλῶν ἀγελάδων spongoide encephalopathy ὀνομάσθηκε,
ἢτοι σπογγώδης ἐγκεφαλοπάθεια, ἀπό τόν σπόγγον τοῦ Ὁμήρου καί τήν
κεφαλή. Ἀλλά καί ὁ Μπόμπ Σφουγγαράκης πού τόσο πολύ βλέπουν τά παιδιά,
Bob Sponge ὀνομάζεται, ἐνῶ ὁ μῦς τοῦ Ὁμήρου ἒγινε mouse καί ἒδωσε τό
ὂνομά του στόν Μίκυ Μάουζ.
Σωρηδόν χρησιμοποιοῦνται στήν καθημερινή ὁμιλία τῶν Εὐρωπαίων καί ὃλου
τοῦ κόσμου λέξεις τοῦ Ὁμήρου, ὃπως ναρκάω narcotist, νύκτα night,
nuit, nacht, νωχελής nonchalant, ὀρφανός orphan, παῦρος(
φτωχός),poverty, pauvre, ποινή punish, penalty, punir, σπεῖρον spiral
σύμβολον, symbol, σκήνιον (δέρμα) skeen, σύμβολον symbol, τρίζω
strident κλπ.
Ἡ <δάμαρ> τοῦ Ὁμήρου, ἢτοι ἡ σύζυγος, ἀπό τό δαμάω, δαμάζω, γίνεται
στά γαλλικά la dame ἡ κυρία, ἢτοι ἡ δαμασμένη. Ὁ <πότις> ἢ <πόσις>,
ἢτοι ὁ σύζυγος, ὁ δυνατός, γίνεται potent ὁ ἡγεμών, ὁ δυνατός,
possible, possibility, τό κύπελλον διεθνῶς λέγεται cup, cupa. Οἱ
ἀσθένειες παίρνουν ὀνόματα ὁμηρικά, ὃπως angiocarditis, bathypnia,
acromyotonia, anaemia, mastectomy, antipyretic, bathypnia,
gastropneumonic, gasrorragia, dermatopathy, hemodialysis, dispnya, καί
ἂπειρος ἂλλος ἀριθμός λέξεων, χωρίς τίς ὁποῖες κανένας γιατρός στόν
κόσμο δέν θά μποροῦσε νά ἀσκήσει τό ἰατρικό του ἐπάγγελμα.
Ἀκόμη καί τό διαστημικό τηλεσκόπιο Χάμπλ φέρει μέ κωδικές ὀνομασίες
ὁμηρικές λέξεις μέ τά ἀρχικά COSTAR (Corrective Optic, Space Telescope
Axial, ὃπου ἀνιχνεύονται οἱ ὁμηρικές λέξεις ὁπτική, σπιδής, τῆλε,
σκοπιή, ἂξων), STIS καί COS, ἢτοι Cosmic Space Telescope Imaging
Spectograph (σπιδής, τῆλε, σκοπιή, γράφω, κόσμος).
Κατά τά ἂλλα, οἱ Εὐρωπαῖοι μιλοῦν τήν μητρική τους γλῶσσα. Καί αὐτό
εἶναι ἡ ἀλήθεια, γιατί τό γλωσσικό ἰδίωμα ξεκίνησε κάποτε ἀπό τό
Αἰγαῖο καί ἐξακτινώθηκε πρός ὃλους τούς εὐρωπαϊκούς λαούς.
