Φανταστείτε 36.000 τεθωρακισμένα –άρματα, τεθωρακισμένα οχήματα μεταφοράς προσωπικού και τεθωρακισμένα οχήματα μάχης– να κινούνται και να δρουν ταυτόχρονα υπό συνθήκες όσο τον δυνατόν πιο κοντά σε αυτές που θα επικρατούν σε πραγματικές πολεμικές επιχειρήσεις και έχετε μια μικρή μόνο ιδέα για τα ρωσικά γυμνάσια «Βαστόκ 2018» που ξεκινούν τον Σεπτέμβριο. Το 2017 στην Δύση επικράτησε σχεδόν υστερία με τα γυμνάσια «Ζάπαντ» (Запад, Δύση) των Ρώσων σε βαθμό που η αναμενόμενη επαγρύπνηση από πλευράς ΝΑΤΟ να φλερτάρει με την υπερβολή.
Τώρα, τα γυμνάσια «Ανατολή 2018» χαρακτηρίζονται απ’ όλους και πρώτα από τους ίδιους τους Ρώσους τρείς φορές μεγαλύτερα από τα περσινά «Ζάπαντ». Στις ασκήσεις που θα διεξαχθούν από τις 11 έως τις 15 Σεπτεμβρίου σε περιοχές της Κεντρικής και της Ανατολικής Στρατιωτικής Περιφέρειας θα συμμετάσχουν σχεδόν 300.000 στρατιώτες, περισσότερα από 1.000 αεροσκάφη και ελικόπτερα, τα πλοία δύο Στόλων του Ρωσικού Ναυτικού και το σύνολο των αερομεταφερομένων δυνάμεων.
Σύμφωνα με τον Ρώσο υπουργό Άμυνας Σεργκέι Σοϊγκού, στα μεγαλύτερα γυμνάσια εδώ και 40 χρόνια θα λάβουν επίσης μέρος στρατιωτικές δυνάμεις της Κίνας και της Μογγολίας. Η μαζική συμμετοχή δυνάμεων στις επικείμενες ρωσικές ασκήσεις μάλλον δεν καθησυχάζει το ΝΑΤΟ που βλέπει την Ρωσία να προσπαθεί αργά αλλά σταθερά να δημιουργήσει έναν σύγχρονο Στρατό εκμεταλλευόμενη παράλληλα γεωπολιτικά συμμαχίες.
Ήδη οι σχέσεις μεγάλου μέρους της Δύσης με την Ρωσία χαρακτηρίζονται από έναν υποβόσκον ψυχροπολεμικό κλίμα. Η Μόσχα αντιδρά στην «επιθετική» όπως την αποκαλεί επέκταση του ΝΑΤΟ προς ανατολάς και την συγκέντρωση δυνάμεων της Συμμαχίας στα δυτικά της σύνορα ενώ σε πολλές δυτικές χώρες αυτή η αντίδραση χαρακτηρίζεται ως «ρωσική απειλή».
ΝΑΤΟ: ανησυχία για «μια πιο σίγουρη Ρωσία»
Αν η Δύση ανησυχούσε πέρυσι για πιθανή… ρωσική εισβολή με το πρόσχημα των γυμνασίων «Ζάπαντ», τώρα είναι η σειρά της Ιαπωνίας να θορυβηθεί. Το Τόκυο έχει ήδη εκφράσει διαμαρτυρίες για την ανάπτυξη ρωσικών δυνάμεων στην Άπω Ανατολή και σίγουρα η σινο-ρωσική προσέγγιση στον τομέα της στρατιωτικής συνεργασίας είναι ένας ακόμη πολύ σοβαρός λόγος ανησυχίας: οι δύο χώρες είχαν πραγματοποιήσει και άλλες φορές κοινά γυμνάσια, όχι όμως σε τέτοια κλίμακα.
Οι μεγαλύτερες ασκήσεις από την εποχή των γυμνασίων «Ζάπαντ 81» όπως τόνισε σε εκπροσώπους του Τύπου ο Ρώσος υπουργός Άμυνας, δείχνουν μια Ρωσία που καθίσταται όλο και πιο σίγουρη για τον εαυτό της. Ερωτηθείς αν το κόστος ασκήσεων τέτοιας κλίμακας δικαιολογείται υπό το πρίσμα των αυξημένων κοινωνικών δαπανών που αντιμετωπίζει η χώρα, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, ήταν κατηγορηματικός.
«Η ικανότητα της χώρας να υπερασπισθεί τον εαυτό της στην επικρατούσα διεθνή κατάσταση, συχνά επιθετική και άδικη εναντίον μας, σημαίνει ότι τα γυμνάσια είναι ουσιώδους σημασίας» δήλωσε στους δημοσιογράφους. Το ΝΑΤΟ πάντως το βλέπει διαφορετικά.
Τα γυμνάσια «Βαστόκ» επιδεικνύουν την έμφαση που δίνει η Ρωσία στην εξάσκηση διεξαγωγής επιχειρήσεων ευρείας κλίμακας, επισημαίνει ο εκπρόσωπος της Συμμαχίας Ντύλαν Γουάϊτ. «Ταιριάζουν με το μοτίβο που έχουμε δει εδώ και αρκετό καιρό: μια πιο σίγουρη Ρωσία η οποία αυξάνει σημαντικά τις αμυντικές της δαπάνες και την στρατιωτική της παρουσία».
Προς το παρόν, μονάδες των δύο Στρατιωτικών Περιφερειών που θα συμμετάσχουν στα γυμνάσια «Βαστόκ 2018» διεξάγουν αιφνιδιαστικές ασκήσεις ετοιμότητας εν όψει της μεγάλης άσκησης. Υπενθυμίζεται ότι η Ρωσία είχε ενημερώσει την Συμμαχία για τις επικείμενες ασκήσεις από τον Μάιο, απευθύνοντας πρόσκληση στους στρατιωτικούς ακολούθους χωρών-μελών του ΝΑΤΟ στην Μόσχα να τις παρακολουθήσουν ως παρατηρητές. Σύμφωνα με τον εκπρόσωπο της Συμμαχίας, η ρωσική πρόσκληση εξετάζεται.
Αλέξανδρος Θεολόγου
