Νομική εμπλοκή απειλεί την εισαγωγή της Συμφωνίας των Πρεσπών στην Βουλή προς κύρωση.
Ο λόγος είναι ότι, δεν τηρήθηκαν οι προβλεπόμενες συνταγματικές διαδιασίες στο γειτονικό κράτος των Σκοπίων, προκειμένου ο νόμος που κύρωσε την Συμφωνία των Πρεσπών τον Ιούλιο του 2018, να αποκτήσει και τυπική ισχύ.
Τούτο συνέβη διότι ο Πρόεδρος της χώρας , Ιβάνοφ , αρνήθηκε να υπογράψει το διάταγμα νόμου, τόσο κατά την πρώτη ψηφοφορία τον Ιούνιο 2018, όσο και κατά την δεύτερη μετά την αναπομπή τον Ιούλιο 2018. Κι ενώ ο νόμος με τις συνταγματικές τροποποιήσεις ολοκληρώθηκε και δημοσιεύθηκε, εκκρεμότητα παραμένει ως προς το διάταγμα του νόμου που επικύρωσε την Συμφωνία των Πρεσπών.
Γράφει η Ευδοκία Μύτιλη
Το Νewsbomb.gr επικοινώνησε με την δικηγόρο Αριάδνη Νούκα , που μετέχει στην επιστημονική επιτροπή δικηγόρων για την νομική αποδόμηση της συμφωνίας των Πρεσπών:
Με βάση την συμφωνία των Πρεσπών και συγκεκριμένα το άρθρο 1§4 περ. ζ προκειμένου να εισαχθεί στην Βουλή προς κύρωση η συμφωνία, τα Σκόπια πρέπει να έχουν ολοκληρώσει όλες τις εσωτερικές τους νομικές διαδικασίες.
Οι εσωτερικές νομικές διαδικασίες τους προβλέπονται στο Σύνταγμα τους.
Οι σχετικές συνταγματικές διατάξεις στο γειτονικό κράτος των Σκοπίων που προβλέπουν αφενός την σύναψη και κύρωση των διεθνών συμβάσεων καθώς και την τυπική διαδικασία κυρώσεως είναι τα άρθρα 118, 119 και 75, τα οποία μεταφράστηκαν με την επιμέλεια του καθηγητή – σλαβολόγου κου Χρυσανθόλουλου Μιχαήλ .
Οι προαναφερόμενες συνταγματικές διαταξεις προβλέπουν τα ακόλουθα
Το άρθρο 118 του Συντάγματος των Σκοπίων προβλέπει ότι:
Οι διεθνείς συμφωνίες που έχουν κυρωθεί σύμφωνα με το Σύνταγμα αποτελούν μέρος της εσωτερικής έννομης τάξης και δεν μπορούν να τροποποιηθούν από το νόμο.
Το άρθρο 119 του Συντάγματος των Σκοπίων προβλέπει ότι:
Οι διεθνείς συμφωνίες εξ ονόματος της Δημοκρατίας της Μακεδονίας συνάπτονται από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας της Μακεδονίας.
Οι διεθνείς συμφωνίες μπορούν επίσης να συνάπτονται από την κυβέρνηση της Δημοκρατίας της Μακεδονίας, όταν αυτή καθορίζεται από το νόμο Το άρθρο 75 του Συντάγματος των Σκοπίων προβλέπει ότι : Οι νόμοι διακηρύσσονται με διάταγμα. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας και ο Πρόεδρος της Συνέλευσης υπογράφουν το διάταγμα για την έκδοση των νόμων. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας μπορεί να αποφασίσει να μην υπογράψει το διάταγμα για τη διακήρυξη του νόμου. Η Συνέλευση επανεξετάζει εκ νέου τον νόμο και, εάν εγκριθεί με πλειοψηφία των ψήφων του συνολικού αριθμού βουλευτών, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είναι υποχρεωμένος να υπογράψει το διάταγμα. Ο Πρόεδρος είναι υποχρεωμένος να υπογράψει το διάταγμα, αν σύμφωνα με το Σύνταγμα ο νόμος υιοθετείται με πλειοψηφία των δύο τρίτων των ψήφων του συνολικού αριθμού των Εκπροσώπων.»
Από τον συνδυασμό των ως άνω συνταγματικών διατάξεων -118 και 75- προκύπτει ότι, η υπογραφή διατάγματος νόμου που επικυρώνει μία διεθνή συμφωνία, όπως και κάθε νόμου, λαμβάνει χώρα από τον Πρόεδρο του γειτονικού Κράτους, Γκεόρκι Ιβάνοφ και επιπρόσθετα από τον Πρόεδρο της Βουλής Ταλάτ Τζαφέρι, προκειμένου στην συνέχεια να δημοσιευθεί στην “Εφημερίδα της Κυβέρνησης” και να αποκτήσει τυπική ισχύ στο εσωτερικό της χώρας. Η διάταξη του άρθρου 75 είναι σαφής και δεν επιδέχεται καμία απολύτως παρερμηνεία.
Μεχρι σήμερα υφίσταται εκκρεμότητα , διότι στην εφημερίδα της Κυβερνήσεως των Σκοπίων έχει δημοσιευθεί μόνο ο νόμος που ενέκρινε τις συνταγματικές τροποποιήσεις πριν μερικές ημέρες αλλά δεν δημοσιευθηκε το διάταγμα νόμου που ενέκρινε την συμφωνία των Πρεσπών λόγω της έλλειψης της υπογραφής του Προέδρου, Ιβάνοφ. Μάλιστα, για τον λόγο αυτό κατά του Προέδρου των Σκοπίων, τον περασμένο Οκτώβριο η Εισαγγελία Πρωτοδικών των Σκοπίων ξεκίνησε προκαταρκτική έρευνα, με την αιτιολογία ότι η μη υπογραφή του διαταγματος νόμου που επικύρωσε την Συμφωνία των Πρεσπών από τη μεριά του Προέδρου της χώρας, δεν έχει επιτρέψει τη δημοσίευση του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως των Σκοπίων. Αξίζει να σημειωθεί , ότι ο Πρόεδρος των Σκοπίων αρνήθηκε να υπογράψει, επικαλούμενος, ότι δεν είχε τηρηθεί η συνταγματική νομιμότητα για την σύναψη διεθνούς συμβάσεων βάση των διατάξεων 118 και 119 του Συντάγματος, διότι η Συμφωνία έπρεπε να φέρει την υπογραφή του.
Κατά συνέπεια, η εκκρεμότητα αυτή, ήτοι η έλλειψη σύννομης δημοσίευσης του διατάγματος του νόμου που επικύρωσε την Συμφωνία των Πρεσπών τον Ιούλιο του 2018, εμποδίζει να εισέλθει στην Ελληνική Βουλή η Συμφωνία των Πρεσπών προς κύρωση. Η εκκρεμότητα, αυτή θα εκλείψει είτε όταν ο Πρόεδρος Ιβάνοφ θέσει οικειοθελώς την υπογραφή του – σημειωτέον δεν τίθεται κάποιος χρονικός περιορισμός στο Σύνταγμα των Σκοπίων – είτε με την εκλογή νέου Προέδρου των Σκοπίων τον ερχόμενο Απρίλιο και εφόσον αυτός υπογράψει, είτε όταν εξασφαλιστεί η υπογραφή του Προέδρου Ιβάνοφ κατόπιν νομικής διαδικασίας.
Αν παρ’ ελπίδα η συμφωνία των Πρεσπών, παρά την ύπαρξη της εκκρεμότητας αυτής, εισέλθει στην Βουλή προς κύρωση και κυρωθεί και λάβει την μορφή διεθνούς συμφωνίας, υπάρχει βάσιμος φόβος σε μελλοντικό χρόνο η συμφωνία να ακυρωθεί στα Σκόπια από το Συνταγματικό τους Δικαστήριο, όπως επισυνέβη το 2009 με την διμερή συμφωνία για τον αγωγό ΟΚΤΑ, που ακυρώθηκε για τον ίδιο λόγο . Σε μία τέτοια περίπτωση , τα Σκόπια θα μετονομασθούν σε Δημοκρατία της “Μακεδονίας” και η Ελλάδα θα έχει αναγνωρίσει “μακεδονική” γλώσσα και “μακεδονικό” λαό , δηλαδή “μακεδονική” εθνότητα.
Αξίζει τέλος να αναφέρουμε και ένα γεγονός που εξελίσσεται αυτή την στιγμή στα Σκόπια. Εχει υποβληθεί αίτημα για δεύτερο δημοψήφισμα, με ερωτημα άν γίνεται δεκτό το όνομα Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας, από το Παγκόσμιο “Μακεδονικό” Κογκρέσο . Ηδη η επιτροπή το ενέκρινε προκαταρκτικά . Οταν εγκρίνει το αίτημα το Κοινοβούλιο των Σκοπίων, και εφόσον συγκεντρωθούν 150.000 υπογραφές εντός 3 μηνών, θα διενεργηθεί νέο δημοψήφισμα. Σε περίπτωση που η συμμετοχή ξεπεράσει το 50% και η πλειοψηφία τεθεί εναντίον της αλλαγής του ονόματος, η κυβέρνηση είναι υποχρεωμένη να σεβασθεί τη λαϊκή βούληση. Και σ αυτή την περίπτωση, κινδυνεύουμε τα Σκόπια να μετονομασθούν σε Δημοκρατία της “Μακεδονίας” ενώ η Ελλάδα θα έχει αναγνωρίσει “μακεδονική” γλώσσα και “μακεδονικό” λαό , δηλαδή “μακεδονική” εθνότητα.
Με την ίδια αιτιολογία, περί μη νομιμότητας λόγω έλλειψης ο Σλάβος μακεδονιστή Τοντόρ Πετρόφ, ο οποίος δήλωσε ότι η τροποποίηση του Συντάγματος για την αλλαγή του ονόματος είναι μια συμφωνία που έγινε μεταξύ των δύο υπουργών Εξωτερικών, Ελλάδας και Σκοπίων, χωρίς την υπογραφή του προέδρου της χώρας και μάλιστα με ένα δημοψήφισμα στο οποίο δεν προσήλθε η πλειοψηφία των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων.
