Αντώνης Φώσκολος
Μετά την ομόφωνη έγκρισή της από τη Βουλή των Ελλήνων, η ίδρυση του Ινστιτούτου Πετρελαϊκής Έρευνας στο Ακρωτήρι Χανίων Κρήτης που ανακοινώθηκε την 21 Ιανουαρίου στο Κέντρο Αρχιτεκτονικής της Μεσογείου Χανίων, ήταν μια πεφωτισμένη κίνηση. Η ανακοίνωση έγινε από τον διορατικό υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Γιώργο Σταθάκη και τον αναπληρωτή υπουργό Έρευνας και Τεχνολογίας κ. Κώστα Φωτάκη. Το γεγονός πραγματοποιήθηκε παρουσία του περιφερειάρχη Κρήτης, κ. Σταύρου Αρναουτάκη, του αντιπεριφερειάρχη Ενέργειας και Περιβάλλοντος, Ν. Καλογερή και του δημάρχου Χανίων, κ. Αναστάσιου Βάμβουκα.
Η έδρα του Ινστιτούτου Πετρελαϊκής Έρευνας θα είναι στο Πολυτεχνείο Κρήτης, θα κατασκευαστεί σε έναν χώρο 35 στρεμμάτων και θα υπάγεται στο διάσημο Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας Ηρακλείου, του οποίου πρόεδρος είναι ο εξαίρετος καθηγητής Ν. Ταβερναράκης. Αυτή η εξέλιξη έρχεται μετά την επάνδρωση της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων (ΕΔΕΥ) με δέκα νέα πρόσωπα και την περαιτέρω χρηματοδότησή της με 500 εκατομ. ευρώ για νέες γεωφυσικές. Αυτά τα διαδοχικά γεγονότα δείχνουν σοφία και διορατικότητα, κάτι σπάνιο στη σημερινή μας ζωή.
Η σοφία βρίσκεται στο ότι τόσο οι πολιτικοί μας όσο και ο επιστημονικός κόσμος δεν αποδέχονται απλώς την ύπαρξη υδρογονανθράκων στον χερσαίο και θαλάσσιο χώρο της Ελλάδας. Επιτέλους, αρχίζουμε να συνειδητοποιούμε ότι η εκμετάλλευση του ορυκτού μας πλούτου είναι μονόδρομος για να βγει η χώρα από την οικονομική καταστροφή.
Για σχεδόν δέκα χρόνια η ανεργία υπερβαίνει το 1,1 εκατομ. (20%), χωρίς να συνεκτιμήσουμε ότι 450.000 άνεργοι έφυγαν στο εξωτερικό, ενώ το εξωτερικό μας χρέος αντί να μειώνεται, αυξάνεται. Περιμένουμε από τον τουρισμό, τις κρουαζιέρες και τις επιδοτούμενες, από τον φτωχό ελληνικό λαό, ΑΠΕ (Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας) για να σωθεί η Ελλάδα. Εύχομαι να ξυπνήσουμε.
Η ανακοίνωση της δημιουργίας του Ινστιτούτου Πετρελαϊκής Έρευνας στα Χανιά, βασίστηκε στις επιστημονικές ανακοινώσεις του κυρίου Γ. Μπασιά που κατέδειξε δυτικά, νοτιοδυτικά και νότια της Κρήτης την ύπαρξη 16 κυρίων στόχων που πολύ πιθανόν να περιέχουν βιογενές φυσικό αέριο (εικόνα 1).
Παράλληλα όμως κατέδειξε και την ύπαρξη, από τις εταιρείες γεωφυσικών ερευνών ION και SPECTRUM, δύο υπερ-γιγαντιαίων στόχων φυσικού αερίου στην ΑΟΖ της Λιβύης, περίπου τρία χιλιόμετρα από τη διαχωριστική ζώνη μεταξύ της ελληνικής και λιβυκής ΑΟΖ (εικόνα 2).
Η εκμετάλλευση του φυσικού αερίου αυτών των υπερ-γιγαντιαίων στόχων που βρίσκονται στην ΑΟΖ της Λιβύης, θα γίνει με αγωγό(ους) που θα περνάνε μέσω του νομού Χανίων. Από τους 16 κύριους στόχους που βρίσκονται δυτικά, νοτιοδυτικά και νότια της Κρήτης οι έντεκα βρίσκονται δυτικά, νοτιοδυτικά και νότια του νομού Χανίων. Από αυτούς, οι δέκα πρόκειται να ερευνηθούν από τις εταιρείες Total, ExxonMobil και ΕΛΠΕ. Η σύμβαση των παραχωρήσεων πρόκειται να υπογραφεί στα τέλη Φεβρουαρίου.
Διορατικότητα επιστημόνων
Ευχάριστη έκπληξη ήταν, επίσης, η διορατικότητα των επιστημόνων του Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας Ηρακλείου και ιδίως των καθηγητών Κ. Φωτάκη, φυσικού και νυν αναπληρωτή υπουργού Έρευνας και Τεχνολογίας, και του προέδρου του Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας Ηρακλείου, Ν. Ταβερναράκη, καθηγητή της μοριακής βιολογίας. Αυτοί οι διακεκριμένοι επιστήμονες απεφάσισαν, καίτοι δεν είναι γεωλόγοι πετρελαίου αλλά ούτε και μηχανικοί πετρελαίου, να ιδρύσουν το Ινστιτούτου Πετρελαϊκής Έρευνας στο Πολυτεχνείο Κρήτης, βασιζόμενοι στα στοιχεία που τους έδωσε ο κ. Μπασιάς.
Όλη αυτή η ομάδα πιστεύει πλέον ότι υπάρχουν υδρογονάνθρακες στην Ελλάδα και γι’ αυτό επενδύουν εκατοντάδες εκατομμύρια στην κατασκευή, τον εξοπλισμό και την επάνδρωση του Ινστιτούτου Πετρελαϊκής Έρευνας . Είναι πεπεισμένοι ότι η κάθοδος των εταιρειών πετρελαίου για την εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων θα τους δώσει τη δυνατότητα να αντλήσουν μεγάλα ποσά χρημάτων, συμμετέχοντας σε κοινά με τις εταιρείες ερευνητικά προγράμματα για δεκάδες έτη.
Και, βεβαίως, αυτή η εξέλιξη είναι μια απάντηση στις φοβίες που προβάλλουν ορισμένοι περί τσουνάμι. Συγκεκριμένα, φοβούνται ότι η χερσαία Κρήτη θα γίνει Κρανίου Τόπος, όταν θα εκμεταλλευτούμε τα υποθαλάσσια κοιτάσματα υδρογονανθράκων που βρίσκονται 50-150 χιλιόμετρα νότια της Κρήτης ή ότι οι πιθανές διαφυγές φυσικού αερίου από κάποια αστοχία θα έχει περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Τίποτα από αυτά δεν είναι αλήθεια. Το τσουνάμι όταν γίνει, -πέρασαν 3500 χρόνια από τότε που έγινε ένα- θα γεννηθεί 150 χιλιόμετρα βόρεια της Κρήτης, όπου υπάρχουν και τα υποθαλάσσια ηφαίστεια και θα καταστρέψει όλες τις παράκτιες πόλεις στη βόρειο Κρήτη.
Δεν θα καταστρέψει τις πλατφόρμες εξόρυξης και εκμετάλλευσης που θα βρίσκονται νότια της Κρήτης, δηλαδή στο Λιβυκό πέλαγος. Διότι, τα κύματα που θα δημιουργηθούν από το τσουνάμι που θα έρθει από το Αιγαίο, πρέπει να έχουν ύψος 2000 μέτρων, για να υπερπηδήσουν τα Λευκά όρη και τον Ψηλορείτη. Τέτοια ύψη κυμάτων δεν έχει καταγράψει ποτέ η ιστορία. Η δεύτερη φοβία, περί Κρανίου Τόπο, δείχνει έλλειψη γνώσεων.
Στον κόλπο του Μεξικού υπάρχουν πάνω από 4000 πλατφόρμες εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων, ενώ στον χερσαίο χώρο των ΗΠΑ εργάζονται σε καθημερινή βάση πάνω από 700 γεωτρύπανα, επί 365 μέρες τον χρόνο για τουλάχιστον 30 χρόνια. Είδε κανένας κάποια πολιτεία να γίνεται Κρανίου Τόπος; Είδε κανένας να γίνεται Κρανίου Τόπος η Νορβηγία, η Σκωτία, η Δανία, η Ολλανδία; Όχι. Τότε γιατί φοβερίζουμε τον κόσμο της Κρήτης;
Προς τι η εμπάθεια;
Τέλος, τι είναι αυτή η εμπάθεια για τις πιθανές διαφυγές φυσικού αερίου από μια γεώτρηση; Μεθάνιο κάτω από την Κρήτη εκλύεται επί εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια. Αυτό που μπορεί να το επιβεβαιώσει το Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ). Μεθάνιο σε καθημερινή βάση εκλύεται από την αποσύνθεση των κοπράνων των 140 εκατομμυρίων αιγοπροβάτων που έχει η Ελλάδα. Ναι έχουμε 150.000 στάνες*. Ας μπει κάποιος στο διαδίκτυο για να πληροφορηθεί. Μεθάνιο εκλύεται σε καθημερινή βάση από όλες τις χωματερές της Ελλάδας.
Μεθάνιο εκλύεται από όλες τις διασυνδέσεις που γίνονται μεταξύ των αγωγών μεταφοράς φυσικού αερίου και των κατοικιών των πόλεων της Ελλάδας. Έπαθε η Αθήνα κάποια οικολογική καταστροφή; Ας βάλουν οι υπηρεσίες ένα drone με συσκευή laser, για να δούμε πόσο φυσικό αέριο βγαίνει στην Αθήνα από τις συνδέσεις του φυσικού αερίου και μετά συζητάμε για τις πιθανές-απίθανες διαφυγές φυσικού αερίου από κάποια γεώτρηση. Έλεος με τη φοβία από την εκμετάλλευση των κοιτασμάτων φυσικού αερίου που βρίσκονται νότια της Κρήτης και αργότερα με αυτά που υπάρχουν νότια των Δωδεκανήσων.
Ευελπιστώ ότι σύντομα θα δούμε τη ΔΕΠΑ και τη ΔΕΣΦΑ να αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες για να μελετήσουν τον τρόπο με τον οποίο οι ποσότητες του φυσικού αερίου που θα παραχθούν, σχετικά σύντομα, κάτω από την Κρήτη θα διοχετευτούν στις αγορές. Με αγωγούς ή ως υγροποιημένο φυσικό αέριο ή και με τους 2 τρόπους. Μια επαφή/ενημέρωση των ΔΕΠΑ και ΔΕΣΦΑ με την ΕΔΕΥ θα είναι χρήσιμη. Και πιθανόν να ενδιαφερθεί και η ΔΕΗ, ούτως ώστε να δημιουργηθεί και τρίτο ενεργειακό κέντρο στην Ελλάδα, στην Κρήτη, χρησιμοποιώντας όχι λιγνίτες, αλλά το υπεράφθονο ελληνικό καθαρό και πολύ φθηνό βιογενές αέριο που υπάρχει στην υπεράκτια Κρήτη.
Τα καλώδια που θα μεταφέρουν σε λίγο χρονικό διάστημα ρεύμα από την Πελοπόννησο και την Αττική στην Κρήτη θα μπορέσουν να μεταφέρουν στο μέλλον φθηνό ρεύμα από την Κρήτη στην Πελοπόννησο και την Αττική. Ο 21ος αιώνας είναι ο αιώνας του φυσικού αερίου και η Ελλάδα σε αυτήν την εποχή θα διαδραματίσει κυρίαρχο παγκόσμιο ρόλο, λόγω των αποθεμάτων της και των αποθεμάτων που θα ανακαλυφθούν στη λεκάνη της Ανατολικής Μεσογείου με αποτέλεσμα την εκθετική γεωπολιτική αναβάθμιση.
* Παγκοσμίως υπάρχουν 990 εκατομμύρια αγελάδες, ένα δισεκατομμύριο πρόβατα και 420 εκατομμύρια κατσίκες, τα περιττώματα των οποίων εκλύουν, σε ετήσια βάση, εκατομμύρια τόνους βιογενούς μεθανίου.
