Οι καιροί μας βρήκαν με όλα τα προβλήματα ανοιχτά. Πανδημίες, εθνικά ζητήματα, οικονομικές περιπέτειες, όλα μαζί γιατί είχαν μείνει μετέωρα στον άσωτο ωκεανό του χρόνου και αυτό γιατί η θέληση για να υψωθεί ένα ανάστημα έλειπε, και ο εκβαρβαρισμός σιγά – σιγά αλλά σταθερά σκούριαζε τη στόφα μας.
Με τα χρόνια φτιάχτηκε ένα νέο μοντέλο έλληνα πολίτη, μια νέα ανθρωπολογική μεταβολή, ένα πρόπλασμα αποτυχημένου, συμβιβασμένου και άπνοου νεοέλληνα αδύναμου, που διαπραγματευόταν τα αδιαπραγμάτευτα.
Οι ελαφρολογίες έκαναν παρέλαση και βάρυναν απελπιστικά την καταθλιπτική ατμόσφαιρα. Θανάσιμα παγιδευμένοι στα εσωτερικά συμφέροντα των εθνικών ελίτ, που διαπλέκονται με τα διεθνή συμφέροντα γίναμε λεία για συμβιβασμούς στις εθνικές μας υποθέσεις.
Λύτρα αιώνιας αξίας άρχισαν να ξεπουλιούνται έτσι και αλλιώς ο νεοέλληνας δεν έμαθε να αντιστέκεται και μέσα από μια διαδικασία απομυζητικής απανθρωποποίησης, κινούμενος αυτοματιστικά δέχτηκε να πει ναι σε κάθε ανίερη πράξη παραχάραξης της εθνικής μας ιστορίας και παραχώρησης των εθνικών μας ορίων.
Τελευταία ακούγονται φωνές πολιτικών και εμπειρογνώμων ότι είμαστε διεθνώς σε πλεονεκτική θέση απέναντι στην Τουρκία. Μας λένε ότι ένας αρχολίπαρος τούρκος πρόεδρος που διεκδικεί να ενοποιήσει το μουσουλμανικό κόσμο και κάνει παζάρια με εξω-νατοϊκές χώρες όπως η Ρωσία γίνεται εύκολος αντίπαλος.
Αθεμελίωτες εκτιμήσεις. Η Τουρκία παίζει και ξέρει ότι το παιχνίδι είναι το μεγάλο της όπλο. Θα ανταλλάξει πολλά από αυτά που κερδίζει τώρα. Έχει διδαχθεί πολλά από τον Ταλλεϋράνδο, προδίδει εύκολα τις υποσχέσεις της ξεπουλάει γρήγορα τις συμμαχίες της και πάλι με όλους τα βρίσκει και εκμεταλλεύεται όλες τις ευκαιρίες.
Το ελληνικό όμως πόπολο κοιμάται επάνω στις τήδε – κακείσε πολιτικές και ψευδο – εξειδικευμένες εκτιμήσεις. Τώρα έβαλε μπρος τις μηχανές για ταξίδι συμφωνίας με τη Τουρκία στη Χάγη.
Όλοι φωνάζουν πάμε στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. Πρώτη σέρνει το χορό η κ. Ντόρα Μπακογιάννη μαζί με το ΕΛΙΑΜΕΠ και ακολουθούν όλοι, συμπολίτευση και αντιπολίτευση.
Όμως το ΔΔΧ (Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης) γνωμοδοτεί μόνο. Και γνωμοδοτεί όταν οι χώρες που προσφεύγουν σ’ αυτό ταυτόχρονα προτείνουν και τους συγκεκριμένους κανόνες διεθνούς δικαίου βάσει των οποίων επιθυμούν να κριθεί η διαφορά τους. Αυτή η διαδικασία προϋποθέτει ένα κοινό συνυποσχετικό. Επιπλέον κάθε χώρα που προσφεύγει στο ΔΔΧ ορίζει και έναν δικαστή ad hoc.
Από τα παραπάνω συνάγεται το συμπέρασμα ότι χρειάζεται για καιρό μια συζήτηση μεταξύ των δύο χωρών που κανείς δεν ξέρει που θα καταλήξει και σε τι συνυποσχετικό θα συμφωνήσουν. Αλλά υπάρχει και μια παραδοξολογία, που μέχρι τώρα κανείς δεν μας την ανέφερε από του κυβερνητικούς παράγοντες. Το ΔΔΧ με το συνυποσχετικό των μελών καλείται να διαχειριστεί την επίλυσης μόνον νομικών διαφορών, όταν δηλαδή υπάρχει αμοιβαία αμφισβήτηση νομίμου δικαιώματος και των δύο χωρών.
Αλλά η Ελλάδα αμφισβητεί νόμιμα δικαιώματα της Τουρκίας; Και ποια είναι αυτά; Εμείς χρονιά τώρα ως χώρα είμαστε της άποψης ότι δεν διεκδικούμε τίποτα. Επίσης η Τουρκία αμφισβητεί τι; Τα δικαιώματα της Ελλάδας; Ή θέτει προς συζήτηση το υφιστάμενο νομικό καθεστώς του Αιγαίου και ζητά νέα ρύθμιση.
Ζητήματα που κρύβουν πολλά. Ταξιδεύοντας στη Χάγη το πιθανότερο είναι να αποδεχθούμε συνεκμετάλλευση σε πολλά με τους Τούρκους. Αυτό όμως θέλει και η πολιτική και οικονομική ελίτ της χώρας. Δηλαδή, απεμπόληση νομικών δικαιωμάτων, ώστε να εξαφανιστούν οι αμφισβητήσεις της άλλης πλευράς και να επέλθει συνεκμετάλλευση για περεταίρω κέρδη της οικονομικής ελίτ. Και είναι βέβαιο ότι οι ελίτ (οικονομικές και πολιτικές) των δύο χωρών τα έχουν βρει.
Ναι θα πάμε για απεμπόληση ιστορικών κυριαρχικών δικαιωμάτων μας. Αυτό που συμβαίνει τώρα είναι, για το πώς θα οργανωθεί το αφήγημα και πως όλοι θα γίνουμε επιρρεπείς σε επιλογές των μεγάλων συμφερόντων.
Το πιθανότερο βέβαια είναι ότι ο ελληνικός λαός για μια ακόμη φορά θα αποδεχθεί τα σοφιστικά τεχνάσματα της συμφωνίας και τις προσφερόμενες μαψιλογίες ως προοδευτικές λύσεις.
Έτσι και αλλιώς το πρόσφατο ιστορικό μας παρόν (μνημόνια, συμφωνία Πρεσπών) δεν έχει αφήσει ούτε μια κηλίδα πατριωτικής απελπισίας στους πολίτες.
Οι πολιτικοί της ατυχίας μας εξευγενίζουν το χρονικό της υποταγής μας με εξυφασμένες αλύτρωτες δήθεν ευκαιρίες υποσχέσεων του τεκτονικού μέλλοντος της τέταρτης βιομηχανικής επανάστασης, ως νέου κοσμογονικού μύθου που θα μας απαλλάξει από τις ενοχικές συμβιβαστικές μας επιλογές.
Μας καλούν να δούμε το μέλλον δίχως ριζώματα, πατρίδες, παραδόσεις, αξίες, ας αφήσουμε τα κυριαρχικά μας δικαιώματα στις ελίτ να τα διαπραγματευτούν εκείνες. Εμείς ας κοιμηθούμε με όνειρα ενός επερχόμενου μέλλοντος. Όνειρα που ταξιδεύουν σαν τα σύννεφα, από έναν λαό που δεν μπόρεσε να φτιάξει μέσα στη ψυχή του μια ιστορική προοπτική. Οι κάλπικοι όμως καιροί θέλουν κάλπικους ανθρώπους.
Απόστολος Αποστόλου. Καθηγητής φιλοσοφίας.
