Τρεις κρίσιμες αποφάσεις θα ληφθούν στο διάστημα 20 με 21 Ιουλίου 2022 τα οποία θα καθορίσουν τις ευρύτερες εξελίξεις στην ενέργεια, στην πολιτική σκηνή και βεβαίως στην νομισματική πολιτική της ΕΚΤ.
Οι ημερομηνίες 20 και 21 Ιουλίου 2022 μας ενδιαφέρουν για τους εξής λόγους
Στις 20 Ιουλίου θα λάβει ή όχι ψήφο εμπιστοσύνης ο Draghi στην Ιταλία…
Ως γνωστό στην Ιταλία έχει ξεσπάσει μεγάλη πολιτική κρίση αφού ο Mario Draghi ο πρωθυπουργός της Ιταλίας που υποστηρίζεται από συνασπισμό κομμάτων υπέβαλλε την παραίτηση του.
Το Κίνημα 5 Αστέρων που μπορεί να έχει καταρρεύσει δημοσκοπικά αλλά στην πράξη ελέγχει ακόμη το πολιτικό παιχνίδι λόγω των βουλευτών που διαθέτει θα κληθεί στις 20 Ιουλίου να δώσει ή όχι ψήφο εμπιστοσύνης στον Draghi.
Η Meloni του Κινήματος Αδέρφια για την Ιταλία που αποτελεί συγγενικό κόμμα με τον έτερο εθνικιστικό κόμμα Lega του Salvini ζητάει εκλογές.
Η Meloni προηγείται στην Ιταλία με ποσοστά κοντά στο 23% και σε περίπτωση πρόωρων εκλογών στις 25 Σεπτεμβρίου θα σχηματίσει κυβέρνηση με τον Salvini και η εθνικιστική δεξιά θα κυβερνήσει στην Ιταλία αποτελώντας μια ευρωπαϊκή επιτυχία…
Ωστόσο ενώ ο Draghi υπέβαλλε την παραίτηση του ο Πρόεδρος της Ιταλίας δεν την έκανε δεκτή και όλα παίζονται στις 20 Ιουλίου όπου θα δοκιμαστεί τύχη της κυβέρνησης εάν θα λάβει ή όχι ψήφο εμπιστοσύνης…
Στις 21 Ιουλίου θα αποφασίσει η Gazprom εάν θα διοχετεύσει φυσικό αέριο στην Γερμανία; – Ροές με… μέτρο…
Στις 21 Ιουλίου 2022 η Gazprom θα αποφασίσει εάν θα διοχετεύσει φυσικό αέριο στην Γερμανία μέσω του Nord Stream του αγωγού φυσικού αερίου που ξεκινάει από την Ρωσία και καταλήγει στην Γερμανία.
Ο αεροστρόβιλος απεστάλη από τον Καναδά στην Γερμανική Siemens και οι Ρώσοι θα αποφασίσουν σε ποιο βαθμό θα επιτρέψουν την διοχέτευση φυσικού αερίου ξανά προς την Γερμανία.
Οι Γερμανοί ανησυχούν ότι τυχόν διακοπή του φυσικού αερίου προς την Γερμανία θα μπορούσε να οδηγήσει σε κατάρρευση την Γερμανική οικονομία και κυρίως την βιομηχανία που είναι εντάσεως ενέργειας.
Το πιθανότερο σενάριο πάντως είναι οι ρώσοι να επιτρέψουν μόνο συγκεκριμένες ποσότητες φυσικού αερίου να περάσουν μέσω του αγωγού, δηλαδή να μην κλείσουν την στρόφιγγα αλλά και να μην την ανοίξουν τελείως…
Η λεγόμενη σταγόνα του μαρτυρίου…
Η Γερμανία αγοράζει το 51% του φυσικού αερίου από την Ρωσία και έχει πολύ μεγάλη εξάρτηση… ενώ η αποθήκευση υγροποιημένου φυσικού αερίου LNG παραμένει ακόμη σε πολύ χαμηλά επίπεδα.
Για το τι θα συμβεί στην Γερμανία… θα είναι προπομπός για τις μελλοντικές εξελίξεις στην ενέργεια και στην διοχέτευση φυσικού αερίου…
Στις 21 Ιουλίου 2022, η ΕΚΤ ανακοινώνει το ειδικό εργαλείο και αύξηση επιτοκίων 0,25% – Έρχεται κεκαλυμμένο μνημόνιο;
Η ΕΚΤ έχει ανακοινώσει ότι στις 21 Ιουλίου 2022 θα παρουσιάσει την πρόταση της για το εργαλείο αντιμετώπισης της κρίσης στα ομόλογα αφού η αύξηση των επιτοκίων… τρομοκράτησε τις αγορές εκτοξεύοντας τις αποδόσεις των ομολόγων σε υψηλά ετών.
Μάλιστα το ελληνικό 10ετές ομόλογο έφθασε έως τα επίπεδα των 4,73% για να υποχωρήσει στην συνέχεια στο 3,50% – έφθασε έως το 3,36% – όταν η ΕΚΤ ανέφερε ότι προετοιμάζει νομισματικό εργαλείο για την αντιμετώπιση του κατακερματισμού της νομισματικής πολιτικής….
Τι θα συμβεί με τα επιτόκια και τι θα περιλαμβάνει το νέο νομισματικό εργαλείο;
Πρωτίστως πρέπει να αναφερθεί ότι η ΕΚΤ αντιμετωπίζει ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα.
Η αύξηση των επιτοκίων κατά 0,25% στις 21 Ιουλίου όπου από 0% το βασικό παρεμβατικό επιτόκιο θα διαμορφωθεί στο 0,25% και θα ακολουθήσει και δεύτερη αύξηση στις 8 Σεπτεμβρίου 2022 κατά 0,50% σημαίνει ποσοτική σύσφιξη για να αντιμετωπιστεί ο πληθωρισμός που π.χ. στην Ελλάδα έχει εκραγεί στο 12%.
Από την άλλη όμως θα πρέπει να αντιμετωπίσει το ζήτημα του κατακερματισμού που απλά σημαίνει ότι χώρες όπως η Ελλάδα, Ιταλία, Πορτογαλία και Ισπανία αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα με το κρατικό χρέος τους.
Το βασικό παρεμβατικό επιτόκιο από 0% θα αυξηθεί στο 0,25% στις 21 Ιουλίου 2022 και το επιτόκιο αποδοχής καταθέσεων από -0,50% θα μειωθεί στο -0,25%.
Τα ερωτήματα για το νέο νομισματικό εργαλείο…
1)Η ΕΚΤ για να μπορέσει να πείσει τις αγορές θα πρέπει το νέο νομισματικό εργαλείο να είναι ισχυρό.
Π.χ. 300 ή 400 δισεκ. δεν επαρκούν θα πρέπει να φθάσει η περίμετρος τα 800 δισεκ. ή ακόμη και 1 τρισεκ. ευρώ.
Ταυτόχρονα το νέο εργαλείο θα πρέπει να περιλαμβάνει και μέτρα, δεν μπορεί η ΕΚΤ να αγοράζει ομόλογα χωρίς οι χώρες να λαμβάνουν μέτρα σαν ένα μνημόνιο δηλαδή…
Οι Γερμανοί θεωρούν ότι για να χρησιμοποιηθεί το νέο εργαλείο, οι χώρες πρέπει να προσφύγουν σε βοήθεια που αυτό σημαίνει άτυπο μνημόνιο με μέτρα και μεταρρυθμίσεις.
Για ορισμένους ήδη σχεδιάζεται το κεκαλυμμένο μνημόνιο…
2)Θα πρέπει να μην περιλαμβάνει νέο χρήμα, το νέο νομισματικό εργαλείο γιατί εάν π.χ. συμβεί αυτό θα προκαλέσει ακόμη μεγαλύτερη πληθωριστική έκρηξη.
Δεν μπορεί π.χ. να αυξάνει τα βασικά παρεμβατικά επιτόκια και ταυτόχρονα να ρίχνει νέο χρήμα στην αγορά, θα δημιουργήσει δύο ισχυρά συγκρουόμενες δυνάμεις.
Δεν μπορεί να περιλαμβάνει νέο χρήμα αλλά λήξεις από παλαιά ομόλογα τα κεφάλαια των οποίων θα επανεπενδύονται σε άλλα ομόλογα.
Π.χ. να λήγουν Γερμανικά ή Γαλλικά ομόλογα και η ΕΚΤ να αγοράζει ελληνικά ή ιταλικά ομόλογα.
Δεν μπορεί το νομισματικό εργαλείο να περιλαμβάνει νέο χρήμα αλλά παλαιό αποστειρωμένο.
3)Η βασική κεντρική ιδέα του νέου νομισματικού εργαλείου είναι ότι θα δημιουργηθεί ένας μηχανισμός που θα στηρίζεται στα spreads με βάση το ομόλογο αναφοράς της Γερμανίας ή Benchmark…
Π.χ. η διαφορά απόδοσης των ελληνικών με τα γερμανικά ομόλογα να είναι σε ένα εύρος μεταξύ 150 με 200 μονάδες βάσης ώστε να ενεργοποιείται αυτός ο νέος μηχανισμός.
Σήμερα η διαφορά του ελληνικού 10ετούς ομολόγου 3,64% με το αντίστοιχο 10ετές γερμανικό ομόλογο 1,33% είναι περίπου 200 μονάδες βάσης ή 2%.
Όμως υπάρχει ένα δομικό πρόβλημα, η διαδικασία ενεργοποίησης θα είναι αυτόματη ή θα πρέπει να συνεδριάζει το διοικητικό συμβούλιο της ΕΚΤ κάθε φορά για να ενεργοποιείται ο νέος μηχανισμός;
Επίσης πόσο αξιόπιστο είναι να συνδεθεί ένα κρατικό ομόλογο με ένα άλλο όταν π.χ. η Ελλάδα έχει ελλείμματα και η Γερμανία πλεονάσματα;
Πόσο ορθό είναι η Ελλάδα να έχει διαφορά απόδοσης με το 10ετές Γερμανικό 200 μονάδες βάσης και πόσο οι αγορές θα το αξιολογήσουν αυτό με αυστηρότητα;
4)Υπάρχει ένα ακόμη ζήτημα ειδικά για χώρες όπως η Ελλάδα.
Ας υποθέσουμε ότι η ΕΚΤ όταν λήγουν ομόλογα των ισχυρότερων βόρειων κρατών θα επανεπενδύει τα κεφάλαια αυτά σε ομόλογα των αδύναμων κρατών π.χ. Ελλάδος.
Ήδη η ΕΚΤ έχει αγοράσει 38,5 με 39 δισεκ. ελληνικά ομόλογα που αναλογούν στο 50% σχεδόν των ελεύθερα διαπραγματεύσιμων ομολόγων.
Έχει ξεπεραστεί η λεγόμενη κλείδα δηλαδή το όριο αγοράς ελληνικών ομολόγων από την ΕΚΤ παραβιάζοντας συστηματικά τους βασικούς κανόνες της.
5)Το κυριότερο πρόβλημα όμως είναι η ΕΚΤ να πείσει τις αγορές ότι το νέο νομισματικό εργαλείο μπορεί να είναι αποτελεσματικό.
Η ΕΚΤ προσπαθεί να παραπλανήσει τις αγορές αφού από την μια αυξάνει τα επιτόκια – αυτό ονομάζεται ποσοτική σύσφιξη – και από την άλλη το νέο νομισματικό εργαλείο είναι ποσοτική χαλάρωση κεκαλυμμένη.
Δηλαδή η ΕΚΤ προσπαθεί ταυτόχρονα να ενεργοποιήσει και την ποσοτική χαλάρωση και την ποσοτική σύσφιξη πρόκειται για κάτι ακραίο, νομισματικά παράδοξο, απόδειξη ότι η ΕΚΤ έχει αυτοπαγιδευτεί… έστησε ένα ναρκοπέδιο και έχει εγκλωβιστεί και δεν ξέρει πώς να ξεμπλέξει.
Στις 21 Ιουλίου, η ΕΚΤ πρέπει να εξαπατήσει τις αγορές χρησιμοποιώντας ταυτόχρονα ποσοτική σύσφιξη και χαλάρωση
