Η ιγμορίτιδα (sinusitis) είναι μια από τις πιο συνηθισμένες αιτίες επίσκεψης στον ιατρό. Πλήττει μικρούς και μεγάλους, πολλές φορές για μερικές ημέρες αλλά συχνά με τακτικές υποτροπές που βασανίζουν τον πάσχοντα για μήνες ή και χρόνια.
Τα ιγμόρεια είναι οστέινες αεροφόρες κοιλότητες που βρίσκονται εκατέρωθεν της ρινός. Εκτός από τα ιγμόρεια, υπάρχουν και άλλες παραρρίνιες κοιλότητες οι οποίες είναι: οι μετωπιαίοι κόλποι, οι σφηνοειδείς κόλποι και τα ηθμοειδή. Η χρησιμότητα αυτών των κόλπων είναι να θερμαίνουν τον εισπνεόμενο αέρα, να λειτουργούν σαν αντηχεία της φώνησης και να προστατεύουν τον εγκέφαλο, σε περίπτωση κάκωσης του προσωπικού κρανίου.
Όταν αυτοί για διάφορους λόγους φλεγμαίνουν, τότε δημιουργούνται οι παραρρινοκολπίτιδες, με πιο συχνή απ’ όλες, αυτή της ιγμορίτιδας. Σε αυτή την περίπτωση οι παραρινικοί κόλποι μολύνονται από τα μικρόβια ή τους ιούς των κρυολογημάτων (στρεπτόκοκκοι, αιμόφιλοι κ.ά.), καθώς και από αλλεργικούς ή άλλους παράγοντες.
H ιγμορίτιδα ταλαιπωρεί συχνά τα παιδιά, επειδή -λόγω ηλικίας- η ανάπτυξη του αμυντικού τους συστήματος είναι ατελής. H πιο συνηθισμένη μορφή, η οξεία ιγμορίτιδα, συνοδεύει κάποιο κοινό συνάχι και υποχωρεί αυτόματα όταν υποχωρήσει και το κρυολόγημα. H ιγμορίτιδα αυτή εμφανίζεται το χειμώνα με χαρακτηριστικό σύμπτωμα το βαρύ κεφάλι και ένα «μπούκωμα» στα αυτιά. Συχνά υπάρχει και δύσοσμο έκκριμα από τη μύτη ή πόνος ανάμεσα στα μάτια, σε ολόκληρο το πρόσωπο ή στο πίσω μέρος του κρανίου.
Τι μπορεί να προκαλέσει η ιγμορίτιδα;
• ημικρανίες,
• πονοκεφάλους,
• κούραση,
• βαρύ κεφάλι,
• μπούκωμα στα αυτιά,
• πόνο ανάμεσα στα μάτια ή σε ολόκληρο το πρόσωπο ή
• στο πίσω μέρος του κεφαλιού
Μία σοβαρή επιπλοκή της ιγμορίτιδας, από την οποία κινδυνεύουν τα μικρά παιδιά, είναι η συσσώρευση εκκρίματος μέσα στα αυτιά τους. Το έκκριμα αυτό, αν δεν αφαιρεθεί εγκαίρως, μπορεί να προκαλέσει βαρηκοΐα και σημαντικά χρόνια προβλήματα.
H ιγμορίτιδα μπορεί να εμφανιστεί πιο εύκολα ή να εξελιχθεί σε χρόνια ιγμορίτιδα στα παιδιά που έχουν στραβό διάφραγμα ή το άνοιγμα της μύτης τους είναι εκ γενετής στενό και με το παραμικρό πρήξιμο του βλεννογόνου βουλώνει. Έτσι, οι βλέννες δεν βρίσκουν διέξοδο, με αποτέλεσμα να λιμνάζουν και να ευνοούν τη μόλυνση.
Πώς γίνεται η διάγνωση της ιγμορίτιδας;
Συνήθως η διάγνωση είναι κλινική. Παλαιότερα τόσο οι γενικοί όσο και οι ειδικοί γιατροί χρησιμοποιούσαν πάρα πολύ τις ακτινογραφίες στους παραρρίνιους κόλπους, τώρα πια όμως αυτός ο τρόπος διάγνωσης έχει εγκαταλειφθεί για να μην επιβαρύνεται ο ασθενής από την ακτινοβολία. Σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί ακτινολογική απεικόνιση και καλλιέργεια δείγματος που λαμβάνεται από το μέσο ρινικό πόρο.
Τα τελευταία χρόνια η διάγνωση της ιγμορίτιδος μπορεί να γίνει με υπερήχους. Με τους υπερήχους, γλιτώνουμε την έκθεση σε ακτινοβολία. Στο μηχάνημα φαίνεται σε οθόνη το υγρό των κόλπων, η πάχυνση των βλεννογόνων, αν υπάρχει κύστη και η χρόνια ιγμορίτιδα. Αυτή η εξέταση είναι ιδιαίτερα χρήσιμη για παιδιά και εγκύους και φυσικά για όλους όσους συχνά ταλαιπωρούνται με αυτό το πρόβλημα (παιδιά, οδηγοί μηχανής, κολυμβητές, δύτες, κλπ). Η εξέταση μπορεί να επαναλαμβάνεται κατά την διάρκεια της θεραπείας και σε σύντομα χρονικά διαστήματα χωρίς να κινδυνεύει ο ασθενής από την συνεχή έκθεση στην ακτινοβολία.
Aνάλογα με την ένδειξη της οθόνης ο γιατρός μπορεί να διαγνώσει αν υπάρχει υγρό, κύστη ή πάχυνση των βλεννογόνων
Πώς θεραπεύεται η ιγμορίτιδα
Όταν πρόκειται για ιογενή ιγμορίτιδα τα μέτρα που παίρνουμε είναι υποστηρικτικά. Προσπαθούμε να αποσυμφορήσουμε τη μύτη με τοπικά σπρέι, κάνουμε ρινικές πλύσεις με αλατούχα διαλύματα, εισπνοές ατμού με ευκάλυπτο ή λίγη μέντα, παίρνουμε βιταμίνες, κάνουμε δηλαδή ό,τι θα κάναμε για να αντιμετωπίσουμε ένα κοινό κρυολόγημα.
Όταν όμως έχουμε διαγνωσμένη βακτηριδιακή, έχουμε δηλαδή μικροβιακή ιγμορίτιδα, πρέπει οπωσδήποτε να γίνουν δύο πράγματα. Το πρώτο είναι να καταπολεμηθεί το μικρόβιο με χορήγηση αντιβιοτικών βάσει αντιβιογράμματος από καλλιέργεια που έχει ληφθεί από το πάσχον ιγμόρειο κατόπιν παρακέντησης. Επειδή κάτι τέτοιο είναι πρακτικά δύσκολο, χορηγούνται αντιβιοτικά που έχουν μεγάλο αντιμικροβιακό φάσμα (και για αναερόβια βακτήρια). Τέτοια είναι η κλινδαμυκίνη (Dalacin), η αμοξυκιλίνη-κλαβουλανικό (Augmentin),οι κεφαλοσπορίνες (π.χ. Procef), οι νεότερες κινολόνες λεβοφλοξασίνη (Tavanic) και μοξιφλοξασίνη (Avelox) κ.α Εκτός από την αντιβίωση, ιδιαίτερη αξία έχει η αποσυμφόρηση της ρινός και κατά προέκταση και του στομίου του ιγμορείου, ώστε να μπορεί να γίνεται απρόσκοπτα η παροχέτευση των εκκρίσεων. Γι’ αυτό το λόγο, χορηγούνται ρινικά εκνεφωματα (spray), συνήθως κορτιζονούχα, που έχουν αποιδηματική δράση στο ρινικό βλεννογόνο. Η συνολική διάρκεια της θεραπείας πρέπει να κρατάει τουλάχιστον 10-12 ημέρες.
Στις περιπτώσεις χρόνιας ή ανθεκτικής ιγμορίτιδας έχει θέση η χειρουργική ανάτρηση και ο καθαρισμός του ιγμορείου, ενώ τα τελευταία χρόνια έχει καθιερωθεί η Λειτουργική Ενδοσκοπική Χειρουργική των Ιγμορείων(F.E.S.S), η οποία εξασφαλίζει τη διεύρυνση του φυσιολογικού στομίου του ιγμορείου και την αποκατάσταση του φυσιολογικού αερισμού και της παροχέτευσής του.
Πρακτικές συμβουλές για όλους
Η καλή διατροφή, η διακοπή του καπνίσματος, γενικότερα η διατήρηση της μύτης του σ’ ένα καλό επίπεδο είναι μερικές συμβουλές. Εάν κάποιος νιώθει ότι η μύτη του είναι «μπουκωμένη» χωρίς όμως να είναι άρρωστος ή να έχει κρυολογήσει, εάν η αναπνοή του δεν είναι καλή, θα πρέπει να απευθυνθεί στον ειδικό. Η μύτη μας χρειάζεται υγρασία, οι απότομες αλλαγές της θερμοκρασίας, ο κλιματισμός, ο κακός εξαερισμός, είναι συνθήκες που την επιβαρύνουν. Από την άλλη πολύ σημαντικός παράγοντας είναι η πειθαρχία του ίδιου του ασθενούς. Πολλοί ασθενείς λένε: «Είμαι μπουκωμένος, εντάξει θα ζήσω με αυτό το πρόβλημα». Δεν είναι όμως έτσι, καθώς υπάρχουν πλέον πάρα πολλές λύσεις για την αντιμετώπισή του
ΠΗΓΗ
MEDLAB IATΡΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ,
