Θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός: ερωτήματα και ερωτηματικά
Γράφει ο
Δρ Ευάγγελος Στεργιούλης
Δεν έχουν τελειωμό οι πανηγυρισμοί και οι μεγαλόστομες πολιτικές δηλώσεις για τον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό της Ελλάδας!
Δηλώσεις όπως «πρόκειται για μια μεγάλη και ιστορική μέρα για την Ελλάδα», «αναγνωρίζει ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδα στα νησιά», «αναγνωρίζει ΑΟΖ με την Κύπρο», «η Ελλάδα ψηλώνει και μεγαλώνει το διπλωματικό της αποτύπωμα» και πολλές άλλες ακόμη απείρου κάλλους δηλώσεις, εγείρουν πολλά και ποικίλα ερωτήματα σε σχέση με το περιεχόμενο και τον σκοπό της εν λόγω πρωτοβουλίας.
Κατ’ αρχάς, είναι γνωστό τοις πάσι ότι ο θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός αποτελούσε υποχρέωση συμμόρφωσης της Ελλλάδας με το ευρωπαϊκό δίκαιο, υποχρέωση την οποία αθετούσε επί σειρά ετών μέχρι που προσφάτως καταδικάστηκε από το ευρωπαϊκό δικαστήριο.
Βεβαίως, αυτή η καθυστέρηση της Ελλάδας να συμμορφωθεί με το ευρωπαϊκό δίκαιο, δεν οφείλεται στην «πολυπλοκότητα του έργου», όπως αναφέρθηκε, αλλά στη χρόνια ατολμία και φοβία της Ελλάδας αναφορικά προς τις πιθανές αντιδράσεις εκ μέρους της Τουρκίας.
Τούτο μάλιστα αποδεικνύεται και από το γεγονός ότι το 2021 η Ελλάδα κατέθεσε στην ευρωπαϊκή επιτροπή έναν ελλειπέστατο θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό προκειμένου να αποφύγει εντάσεις με την Τουρκία, ο οποίος βέβαια δεν έγινε αποδεκτός διότι δεν πληρούσε τις προϋποθέσεις που έθετε η ευρωπαϊκή οδηγία.
Και κατά δεύτερο, ο θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός δεν έχει καμία απολύτως σχέση με τον καθορισμό υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ, αλλά διέπεται από μία αμιγώς οικονομική και περιβαλλοντική διάσταση, καθότι αποσκοπεί αποκλειστικά και μόνο στην προστασία των θαλάσσιων οικοσυστημάτων και στην εν εν γένει ανάπτυξη της συνολικής ευρωπαϊκής πράσινης οικονομίας.
Αναμφίβολα, όμως, ο θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός έχει και τη γεωπολιτική του σημασία, διότι αποτυπώνει ευκρινώς τα όρια της ελληνικής υφαλοκρηπίδας σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο της θάλασσας και συνάμα θα αποτελεί πλέον και μέρος του ευρωπαϊκού κεκτημένου, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τις τουρκικές προκλητικές διεκδικήσεις.
Τούτων δοθέντων, η εκπλήρωση μιας υποχρέωσης συμμόρφωσης της Ελλάδας προς το ευρωπαϊκό δίκαιο, δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση μία μεγάλη και ιστορική μέρα!
Μεγάλη και ιστορική μέρα για την Ελλάδα θα ήταν η επέκταση των χωρικών υδάτων της σε 12 ναυτικά μίλια, διότι με αυτόν τον τρόπο η Ελλάδα θα μπορούσε να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων και να αμφισβητήσει το casus belli της Τουρκίας που παραβιάζει κατάφωρα το άρθρο 2 του καταστατικού χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.
Η Ελλάδα όμως ούτε καν τόλμησε να χαράξει τα 12 ναυτικά μίλια στον εν λόγω χάρτη του θαλάσσιου χωροταξικού σχεδιασμού, αλλά προτίμησε απλά και μόνο να κάνει μία σχετική αναφορά ως υποσημείωση, προκειμένου να μη δυσαρεστήσει την Τουρκία!
Και, τέλος, μεγάλη και ιστορική μέρα για την Ελλάδα θα ήταν η οριοθέτηση της ΑΟΖ με την Κυπριακή Δημοκρατία και όχι να επιχειρείται να προβάλλεται κάτι τέτοιο με τη χρήση του θαλάσσιου χωροταξικού σχεδιασμού!
Μέχρι, λοιπόν, να έλθει αυτή η μεγάλη και ιστορική μέρα, θα παραμένει στη συλλογική ελληνική μνήμη η μέρα που ο αείμνηστος Τάσσος Παπαδόπουλος, το 2004, ικέτευε την Ελλάδα να προχωρήσει στην οριοθέτηση της ΑΟΖ με την Κύπρο …. και η Ελλάδα, ως απάντηση, τον προέτρεπε να μην προχωρήσει στη χάραξη ΑΟΖ με την Αίγυπτο για να μη δυσαρεστηθεί η Τουρκία!
*Ο κ. Ευάγγελος Στεργιούλης είναι Διδάκτωρ Κοινωνιολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου, Υποστράτηγος ε.α. της Ελληνικής Αστυνομίας και απόφοιτος των Σχολών Εθνικής Άμυνας και Εθνικής Ασφάλειας.
https://m.facebook.com/evangelos.stergioulis
