Το σχέδιο της ΕΕ έχει αρχίσει τώρα να αυτοκαταστρέφεται, καθώς οι ηγέτες της είναι φανατικά προσηλωμένη στην ακόμη μεγαλύτερη κλιμάκωση της σύγκρουσης στην Ουκρανία. Ένα τμήμα της υποστήριξής τους προς την Ουκρανία συνίσταται σε έναν αδίστακτο και κλιμακούμενο οικονομικό πόλεμο κατά της Ρωσίας, γράφει ο Alex Krainer.
Την Παρασκευή 17 Οκτωβρίου, ένα πολωνικό δικαστήριο μπλόκαρε την έκδοση ενός ύποπτου για την βομβιστική επίθεση στον υποθαλάσσιο αγωγό φυσικού αερίου Nord Stream στη Γερμανία και διέταξε την απελευθέρωσή του. Ο δικαστής Ντάριους Λουμπόφσκι εξήγησε τους λόγους της απόφασής του:
«Η καταστροφή κρίσιμων υποδομών… κατά τη διάρκεια ενός δίκαιου αμυντικού πολέμου… δεν είναι σαμποτάζ, αλλά στρατιωτική ενέργεια … η οποία σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να θεωρηθεί έγκλημα».
Η απόφαση προκάλεσε αμέσως κύμα δημόσιας χαράς και επευφημιών, μεταξύ άλλων από τον Πολωνό πρωθυπουργό Ντόναλντ Τουσκ και τον υπουργό Εξωτερικών του Ράντοσλαβ Σικόρσκι. Σε απάντηση στον υπουργό Εξωτερικών της Ουγγαρίας Πέτερ Σιγιάρτο, που δημοσιεύθηκε στο X, ο Σικόρσκι δήλωσε: «Είμαι περήφανος για το πολωνικό δικαστήριο που έκρινε ότι η δολιοφθορά ενός εισβολέα δεν αποτελεί έγκλημα».
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, δεν είναι ασήμαντο να αναφέρουμε ότι ο Σικόρσκι είναι Βρετανός πράκτορας και στενός προσωπικός φίλος του Μπόρις Τζόνσον. Ο επικεφαλής του Σικόρσκι, Ντόναλντ Τουσκ, έφτασε ακόμη και στο σημείο να δηλώσει στο X ότι όλοι οι «ρωσικοί στόχοι» στην ΕΕ είναι νόμιμοι. Είναι σχεδόν σαν να γνώριζαν το τι θα συμβεί μετά μερικές ημέρες…
Η Μητέρα όλων των Συμπτώσεων
Μόλις τρεις ημέρες αργότερα, τη Δευτέρα 20 Οκτωβρίου, σημειώθηκε έκρηξη στο διυλιστήριο Lukoil στο Πλοϊέστι της Ρουμανίας, με αποτέλεσμα να χάσει τη ζωή του τουλάχιστον ένα άτομο. Η Lukoil είναι ρωσική πετρελαϊκή εταιρεία και η Ρουμανία είναι μέλος του ΝΑΤΟ και της ΕΕ. Λίγες ώρες αργότερα, τη νύχτα της 20ής προς την 21η Οκτωβρίου, σημειώθηκε έκρηξη στο μεγαλύτερο διυλιστήριο πετρελαίου της Ουγγαρίας στο Σατζαλομπάτα, το οποίο καλύπτει περίπου το ένα τρίτο της ζήτησης σε προϊόντα διύλισης πετρελαίου της Ουγγαρίας. Την έκρηξη ακολούθησε μεγάλη πυρκαγιά. Την επόμενη μέρα ξέσπασε πυρκαγιά στο διυλιστήριο MOL στη Μπρατισλάβα της Σλοβακίας.
Λοιπόν, μια έκρηξη και μια πυρκαγιά σε ένα διυλιστήριο της Ανατολικής Ευρώπης που επεξεργάζεται ρωσικό πετρέλαιο είναι ένα ατύχημα. Δύο πυρκαγιές μέσα σε λίγες ώρες είναι σύμπτωση. Τρεις πυρκαγιές μέσα σε 48 ώρες είναι ακόμα μεγαλύτερη σύμπτωση. Αλλά η πολύσυζητημένη δικαστική απόφαση, που δημιουργεί ένα προηγούμενο που καθιστά τέτοιες πράξεις να μένουν ουσιαστικά ατιμώρητες, πρέπει να είναι η μητέρα όλων των συμπτώσεων.
Υπάρχουν αρκετά προφανή στοιχεία σχετικά με αυτές τις ενέργειε. Όλες στοχεύουν στην καταστροφή οποιασδήποτε οικονομικής συνεργασίας μεταξύ της Ρωσίας και των κρατών μελών της ΕΕ. Τιμωρούν επίσης την Ουγγαρία και τη Σλοβακία για τον ανεπαρκή ενθουσιασμού τους να δείξουν φιλοπολεμική διάθεση στον πόλεμο εναντίον της Ρωσίας. Ένα άλλο προφανές γεγονός είναι ότι αυτές οι κλιμακώσεις θα μπορούσαν, και πιθανότατα θα εμπλέξουν και άλλες χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ουγγαρίας, της Σλοβακίας, της Ρουμανίας, της Πολωνίας και τις χώρες της Βαλτικής, στον πόλεμο στην Ουκρανία.
Ποιοι Κρύβονται Πίσω από τους Ενεργειακούς Πολέμους;
Ωστόσο, δεν είναι τόσο ξεκάθαρο το ποιοι κρύβονται πίσω από αυτές τις ενέργειες. Στις 6 Ιανουαρίου του τρέχοντος έτους, δημοσιεύθηκε το άρθρο μου στο TrendCompass με τίτλο “Οι Ενεργειακοί Πόλεμοι της Ευρώπης: Ποιοι Κρύβονται Πίσω από Αυτούς;”. Ακολουθεί ένα απόσπασμα από το άρθρο αυτό, στο οποίο εμφανίζεται και πάλι το όνομα Σικόρσκι:
Το 2014, το πολωνικό περιοδικό Wprost δημοσίευσε μια κρυφά ηχογραφημένη συνομιλία μεταξύ του Σικόρσκι και του πρώην υπουργού Οικονομικών Γιάτσεκ Ροστόφσκι. Σε αυτή τη συνομιλία, ο Σικόρσκι είπε, μεταξύ άλλων, «Θα φέρουμε τη Γερμανία και τη Ρωσία αντιμέτωπες». Ο Σικόρσκι συμμετείχε επίσης στενά στο πραξικόπημα του Euromaidan το 2014 στην Ουκρανία οργανώντας προσωπικά την εκπαίδευση περίπου 80 Ουκρανών εθνικιστών στην Πολωνία. Μερικοί από αυτούς εμπλέκονταν αργότερα σε μία συμπλοκή με πυροβολισμούς στις 20 Φεβρουαρίου 2014, κατά την οποία σκοτώθηκαν έως και 100 διαδηλωτές και αστυνομικοί γεγονός που πυροδότησε ακόμη περισσότερο το ξέσπασμα του πραξικοπήματος στην Ουκρανία.
Το Κόστος της Τρέλας
Τον Απρίλιο του 2025 στο άρθρο μου “Η Οικονομική και Κοινωνική Αυτοκτονία της ΕΕ”, περιέγραψα λεπτομερώς το κόστος αυτών των ενεργειακών πολέμων. Πριν από το 2022, για παράδειγμα, η τιμή του ρωσικού πετρελαίου ήταν 571 ευρώ ανά τόνο – 155 ευρώ λιγότερο από ό,τι σε άλλους προμηθευτές. Ωστόσο, οι Ευρωπαίοι μείωσαν αυτές τις προμήθειες με κυρώσεις. Μείωσαν επίσης τις εισαγωγές φυσικού αερίου από τη Ρωσία κατά περισσότερο από το μισό, από 48 εκατομμύρια σε 22 εκατομμύρια τόνους. Ο αγωγός Yamal-Europe έκλεισε, οι αγωγοί Nord Stream ανατινάχθηκαν και η Ευρώπη ανέστειλε τη χρήση του ουκρανικού συστήματος μεταφοράς φυσικού αερίου στα τέλη του 2024.
Η ζημιά που προκάλεσαν οι ενεργειακές κυρώσεις κατά της Ρωσίας έχει ξεπεράσει μέχρι στιγμής το μισό τρισεκατομμύριο ευρώ συνολικά. Αν η ΕΕ συνέχιζε να αγοράζει ρωσικό πετρέλαιο και φυσικό αέριο σε κανονικές τιμές αγοράς τα τελευταία τρία χρόνια, θα είχε εξοικονομήσει 544 δισεκατομμύρια ευρώ.
- 178 δισεκατομμύρια ευρώ για φυσικό αέριο
- 187 δισεκατομμύρια ευρώ για πετρέλαιο
- 70 δισεκατομμύρια ευρώ για πετρελαϊκά προϊόντα
- 25 δισεκατομμύρια ευρώ για άνθρακα
- 17 δισεκατομμύρια ευρώ για ηλεκτρική ενέργεια
Σύμφωνα με την Vedomosti, οι ΗΠΑ και το Ηνωμένο Βασίλειο ήταν οι μεγαλύτεροι ωφελημένοι, πουλώντας πλέον το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο στην Ευρώπη σε τριπλάσια τιμή. Η ηλίθια επιλογή της ΕΕ να επιλέξει τους “πιο δημοκρατικούς δυτικούς υδρογονάνθρακες” έχει αποφέρει σημαντικά κέρδη σε προμηθευτές που ευθυγραμμίζονται καλύτερα με τις Ευρωπαϊκές αξίες μας:
- 165 δισεκατομμύρια ευρώ για τις ΗΠΑ
- 85 δισεκατομμύρια ευρώ για τη Νορβηγία
- 62 δισεκατομμύρια ευρώ για τη Μεγάλη Βρετανία
Όλα αυτά τα επιπλέον έσοδα μεταφέρθηκαν απευθείας από τις τσέπες των Ευρωπαίων σε άλλες χώρες:
- ExxonMobil (ΗΠΑ): +231 δισεκατομμύρια δολάρια
- Shell (Ηνωμένο Βασίλειο): +209 δισεκατομμύρια δολάρια
- BP (Ηνωμένο Βασίλειο): +200 δισεκατομμύρια δολάρια
Όλα αυτά όμως ωχριούν σε σύγκριση με τον αντίκτυπο των κυρώσεων στο ΑΕΠ της ΕΕ. Μόνο η μείωση του εφοδιασμού με φυσικό αέριο από μόνη της έχει κοστίσει στην ΕΕ έως και 2 ποσοστιαίες μονάδες της ετήσιας αύξησης του ΑΕΠ. Κατά μέσο όρο, η σωρευτική απώλεια του ΑΕΠ της ΕΕ ανέρχεται σε σχεδόν 4%, που αντιστοιχεί στο συγκλονιστικό ποσό των 1,3 τρισεκατομμυρίων ευρώ σε διάστημα τριών ετών.
Η Γερμανία είναι η χώρα που έχει πληγεί περισσότερο, με την οικονομία της να συρρικνώνεται για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά. Για πρώτη φορά στην οικονομική ιστορία, η ΕΕ έχει εισέλθει σε μια περίοδο αποβιομηχάνισης. Η βιομηχανική παραγωγή μειώθηκε κατά 1% το 2023 και κατά 2,5% το 2024. Σε ορισμένους τομείς, όπως η χαλυβουργία, η μείωση ήταν πραγματικά καταστροφική, φτάνοντας στο -18%.
Το ηλεκτρικό ρεύμα στην ΕΕ κοστίζει πλέον τρεις φορές περισσότερο από ό,τι στις ΗΠΑ, και το φυσικό αέριο ακόμη και πέντε φορές περισσότερο. Ακόμα κι αν οι ηλίθιοι συνέλθουν σήμερα και αλλάξουν πορεία, η κατάσταση δεν θα βελτιωνόταν σημαντικά πριν από το 2030. Μέχρι στιγμής, οι τιμές καταναλωτή (δηλ. ο πληθωρισμός) έχουν αυξηθεί κατά σχεδόν 20% από την έναρξη της σύγκρουσης στην Ουκρανία. Σε ορισμένους τομείς, οι αυξήσεις ήταν ιδιαίτερα υψηλές:
- Άνθρακας: +73%
- Αέριο: +51%
- Βενζίνη: +43%
- Ηλεκτρικό ρεύμα: +32%
- Θέρμανση: +54%
- Αεροπορικά εισιτήρια: +40%
Αυτές οι αλλαγές έχουν οδηγήσει σε στασιμότητα την ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας της ΕΕ. Μόνο στη Γερμανία έχουν χαθεί πάνω από 250.000 θέσεις εργασίας στη βιομηχανία.
Τα παραπάνω τα έγραψα τον Απρίλιο του 2025. Από τότε, η κατάσταση έχει επιδεινωθεί σημαντικά, και με τις πρόσφατες επιθέσεις στα διυλιστήρια, αναδύεται στην Ευρώπη μια νέα πόλωση μεταξύ των υποστηρικτών και των αντιπάλων του πολέμου. Τώρα, το στρατόπεδο που τάσσεται υπέρ του πολέμου φαίνεται να έχει εξαπολύσει επίθεση. Για να χρησιμοποιήσω ένα παλιό κλισέ: έχουν διαβεί τον Ρουβίκωνα, και μένει να δούμε πόσο μακριά θα φτάσουν. Το ευρωπαϊκό εγχείρημα μπορεί τώρα να έχει εισέλθει σε μια φάση επιταχυνόμενης αποσύνθεσης. Από εδώ και πέρα, τα πράγματα θα χειροτερέψουν πολύ.
