Η Ευρωπαϊκή Ένωση πλησιάζει επικίνδυνα σε ένα νέο μοντέλο «διαχειριζόμενης δημοκρατίας», όπου ανεξάρτητες (και μη εκλεγμένες) αρχές θα έχουν την εξουσία να ακυρώνουν εκλογικά αποτελέσματα, να λογοκρίνουν περιεχόμενο στο διαδίκτυο, και να αποφασίζουν τι είναι «παραπληροφόρηση». Σε ένα κοινό έγγραφο-πρόταση, ο πρώην υπουργός Ευρώπης της Γαλλίας Clément Beaune και η ευρωβουλευτής Nathalie Loiseau (κόμμα Renaissance) ζητούν τη δημιουργία μιας «Ευρωπαϊκής Δύναμης Προστασίας της Δημοκρατίας» (Force européenne de protection démocratique).
Η πρόταση – Μια Task Force που μπορεί να ακυρώσει εκλογές
Το σχέδιο, που έχει ήδη προκαλέσει αντιδράσεις, περιλαμβάνει:
-
Μια εκλογική Task Force (κατά το καναδικό μοντέλο από το 2019), η οποία θα συνδυάζει υπηρεσίες πληροφοριών, διαφάνεια και επικοινωνία. Αυτή η ομάδα θα αναγνωρίζει «απειλές» κατά τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου και θα μπορεί, σε ακραίες περιπτώσεις, να συστήσει την ακύρωση μιας εκλογής.
-
Ένα «Συμβούλιο Σοφών» (Conseil des Sages) που θα ειδοποιεί το κοινό για «επιθέσεις».
-
Ταχύτερη εφαρμογή του Digital Services Act (DSA) για την υποχρεωτική και άμεση αφαίρεση περιεχομένου από πλατφόρμες, με υψηλά πρόστιμα.
-
Περιπολίες εμπειρογνωμόνων για την καταπολέμηση της παραπληροφόρησης, της κυβερνοασφάλειας και των ύποπτων χρηματοροών, που μπορούν να σταλούν σε κράτη-μέλη.
Το πρόσχημα – «Ρωσική παρέμβαση» και «υπεράσπιση της δημοκρατίας»
Ο Beaune και η Loiseau επικαλούνται την ανάγκη προστασίας από «εχθρικές επιχειρήσεις αυταρχικών καθεστώτων», με κύρια αναφορά σε «ρωσική ανάμειξη» σε εκλογές. Η επίσημη αφήγηση είναι ότι οι εκλογές (ειδικά οι γαλλικές προεδρικές του 2027) πρέπει να θωρακιστούν. Ωστόσο, οι επικριτές βλέπουν κάτι πολύ διαφορετικό: ένα όργανο που θα νομιμοποιεί την εκλογική χειραγώγηση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τις ελίτ, στο όνομα της προστασίας από έναν «εξωτερικό εχθρό» (τη Ρωσία), ανεξάρτητα από το αν υπάρχουν αποδείξεις.
Η αντίδραση – Φίλιπποτ: «Τεχνοκρατική αλλοίωση της πολιτικής αντιπαράθεσης»
Ο Florian Philippot, ηγέτης του κόμματος «Les Patriotes» και πρώην αντιπρόεδρος της Marine Le Pen, καταγγέλλει την πρόταση ως μια «μαζική τεχνοκρατική ανάμειξη» στην προεκλογική διαδικασία. Για τον Philippot, δεν πρόκειται για προστασία της δημοκρατίας, αλλά για «αλλοίωση της πολιτικής αντιπαράθεσης» (dénaturation), όπου μια μη εκλεγμένη ομάδα «θα εξηγεί στους πολίτες πώς να ψηφίσουν “σωστά”». Επισημαίνει τον κίνδυνο να δημιουργηθεί ένα σύστημα όπου κάθε αντιφρονούσα φωνή μπορεί να χαρακτηριστεί «ρωσική παραπληροφόρηση» και να λογοκριθεί.
Η σκιά της Ρουμανίας – Όταν οι εκλογές ακυρώνονται «για την προστασία της δημοκρατίας»
Το άρθρο του TKP.at υπενθυμίζει το πρόσφατο παράδειγμα της Ρουμανίας, όπου εκλογικό αποτέλεσμα (πρώτος γύρος) ακυρώθηκε με απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου, μετά από κατηγορίες για ρωσική ανάμειξη και παραπληροφόρηση μέσω TikTok. Ο Philippot και άλλοι σκεπτικιστές βλέπουν αυτό το προηγούμενο ως ένα «δοκιμαστικό πεδίο» για το τι πρόκειται να ακολουθήσει πανευρωπαϊκά. Αν μια μη εκλεγμένη “Task Force” αποκτήσει την εξουσία να ακυρώνει εκλογές, τότε η ίδια η έννοια της λαϊκής κυριαρχίας καταργείται. Αντικαθίσταται από μια ελίτ που κρίνει ποιο αποτέλεσμα είναι «υγιές» και ποιο είναι «μολυσμένο».
Η μεγαλύτερη απειλή: Η ψηφιακή λογοκρισία ως προστασία
Η πρόταση περιλαμβάνει την ταχύτερη ενεργοποίηση του Digital Services Act (DSA), που ήδη δίνει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή την εξουσία να απαιτεί από πλατφόρμες να αφαιρούν περιεχόμενο που κρίνεται ως «παραπληροφόρηση». Η νέα πρόταση ζητά οι επιτροπές να «μην τρέμουν το χέρι» και να επιβάλλουν υψηλά πρόστιμα. Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι οποιαδήποτε είδηση ή άποψη που αποκλίνει από την επίσημη αφήγηση (για τον πόλεμο, για την πανδημία, για την κλιματική αλλαγή, για τη Ρωσία) μπορεί να αφαιρεθεί άμεσα – χωρίς δικαστική απόφαση, χωρίς έφεση – με τη δικαιολογία ότι «απειλεί τη δημοκρατία».
Το διακύβευμα για την Ελλάδα – και την Ευρώπη
Αυτό το σχέδιο δεν αφορά μόνο τη Γαλλία. Είναι ένα ευρωπαϊκό οικοδόμημα. Μόλις δημιουργηθεί η «Δύναμη Προστασίας της Δημοκρατίας», θα χρησιμοποιηθεί σε κάθε κράτος-μέλος όπου τα εκλογικά αποτελέσματα δεν ευχαριστούν τις Βρυξέλλες. Η ακύρωση εκλογών, η λογοκρισία του διαδικτύου, και ο έλεγχος της πολιτικής συζήτησης θα παρουσιαστούν ως «υγιής άμυνα ενάντια στην παραπληροφόρηση». Αυτό που χτίζεται μπροστά στα μάτια μας, όπως το λέει και ο Philippot, είναι η τεχνοκρατική και ελιτίστικη κατάργηση της δημοκρατίας – προς όφελος της «δημοκρατίας», φυσικά. Το ερώτημα είναι: θα αντισταθούν οι λαοί, ή θα δεχτούν ήσυχα το τέλος των εκλογών ως αληθινών εκφράσεων της βούλησής τους;
