Το ενεργειακό σοκ μπορεί να ενταθεί και οι επιπτώσεις του στις τιμές και στους μισθούς μπορεί να είναι μεγαλύτερες από τις τρέχουσες προβλέψεις, προειδοποίησε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Christine Lagarde.
Όπως σημείωσε, ο πόλεμος στο Ιράν και η συνεχιζόμενη ένταση στη Μέση Ανατολή έχουν δημιουργήσει ένα νέο κύμα αβεβαιότητας για την ευρωπαϊκή οικονομία, τροφοδοτώντας τις πληθωριστικές πιέσεις κυρίως μέσω της εκτίναξης των τιμών της ενέργειας.
Κατά την καθιερωμένη συνέντευξη Τύπου μετά τη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, το οποίο αποφάσισε ομόφωνα να αυξήσει τα επιτόκια κατά 0,25% στο 2,5%, η Christine Lagarde τόνισε ότι οι γεωπολιτικές εξελίξεις έχουν οδηγήσει σε σημαντική άνοδο των τιμών του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, γεγονός που αυξάνει τους κινδύνους για τον πληθωρισμό στην Ευρωζώνη.
Όπως ανέφερε, οι επιπτώσεις του ενεργειακού σοκ δεν περιορίζονται μόνο στο κόστος καυσίμων και ηλεκτρικής ενέργειας, αλλά ενδέχεται να επεκταθούν σταδιακά και στις τιμές των τροφίμων, των μεταφορών και άλλων βασικών αγαθών.
Όσον αφορά τις τιμές των τροφίμων, αναφέρθηκε ιδιαίτερα και στο καιρικό φαινόμενο El Nino, το οποίο προσθέτει επιπλέον πίεση.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Christine Lagarde, δήλωσε ότι ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη αναμένεται να παραμείνει πάνω από τον στόχο του 2% κατά το πρώτο εξάμηνο του 2027, κυρίως εξαιτίας των υψηλότερων τιμών της ενέργειας που συνδέονται με τις συγκρούσεις στο Ιράν και την Ουκρανία.
Κατά τη συνέντευξη Τύπου που ακολούθησε την απόφαση της ΕΚΤ να αυξήσει τα επιτόκια κατά 25 μονάδες βάσης, η Christine Lagarde ανέφερε ότι στη συνέχεια ο πληθωρισμός αναμένεται να αποκλιμακωθεί, καθώς ο πληθωρισμός της ενέργειας θα περάσει σε αρνητικό έδαφος, επιτρέποντας στον γενικό δείκτη τιμών να επιστρέψει κοντά στον στόχο του 2% προς τα τέλη του 2027.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Christine Lagarde, δήλωσε ότι οι κίνδυνοι για την ανάπτυξη της Ευρωζώνης «γέρνουν προς τα κάτω», καθώς ο συνεχιζόμενος πόλεμος στην Ουκρανία, οι εντάσεις στη Μέση Ανατολή και η ενεργειακή κρίση που έχει προκύψει από αυτές επιβαρύνουν τις οικονομικές προοπτικές.
«Οι αγορές κάνουν τη δουλειά τους. Εμείς κάνουμε τη δική μας. Και μπορώ να σας διαβεβαιώσω ότι όλες οι συζητήσεις που είχαμε σήμερα επικεντρώθηκαν στην σημερινή απόφαση».
«Επομένως, δεν συζητάμε και δεν έχουμε συζητήσει καθόλου για πιθανές μελλοντικές πορείες ή πιθανότητες του ενός ή του άλλου, διότι αντιμετωπίζουμε με απόλυτη σοβαρότητα το πλαίσιο που τηρούμε και το οποίο θέλουμε να σεβόμαστε συλλογικά», ξεκαθάρισε η Lagarde.
Ερωτώμενη για το μέλλον της στην προεδρία της ΕΚΤ, η Lagarde ανέφερε χαριτολογώντας απάντησε ότι αν γίνει κάτι θα το μάθετε μετά τα εγγόνια μου».
Ανησυχία για δευτερογενείς επιπτώσεις
Η πρόεδρος της ΕΚΤ υπογράμμισε ότι η κεντρική τράπεζα παρακολουθεί στενά τον κίνδυνο οι αυξημένες ενεργειακές τιμές να περάσουν στην ευρύτερη οικονομία μέσω υψηλότερων μισθολογικών απαιτήσεων και αυξημένου κόστους παραγωγής, δημιουργώντας πιο επίμονες πληθωριστικές πιέσεις.
Η Christine Lagarde σημείωσε ότι ο πληθωρισμός εξακολουθεί να κινείται σημαντικά πάνω από τον στόχο του 2%, ενώ οι τελευταίες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή έχουν επιβαρύνει περαιτέρω τις προοπτικές για τη σταθερότητα των τιμών. Σύμφωνα με την ίδια, η ΕΚΤ δεν μπορεί να επιτρέψει να παγιωθούν οι πληθωριστικές επιδράσεις που προέρχονται από το ενεργειακό σοκ.
Ακραία αβεβαιότητα σαρώνει την παγκόσμια οικονομία
Η Lagarde, υπογράμμισε ότι το επίπεδο αβεβαιότητας που επικρατεί σήμερα στην παγκόσμια οικονομία παραμένει εξαιρετικά υψηλό, προειδοποιώντας ότι οι εξελίξεις μπορούν να μεταβάλουν τα δεδομένα σχεδόν από τη μια μέρα στην άλλη.
Όπως ανέφερε, οι γεωπολιτικές εντάσεις, οι πόλεμοι στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή, καθώς και οι διακυμάνσεις στις αγορές ενέργειας, δημιουργούν ένα περιβάλλον στο οποίο οι οικονομικές προοπτικές μπορούν να αλλάξουν πολύ γρήγορα.
Η ΕΚΤ παραμένει σε επιφυλακή
Αναφερόμενη στη σημερινή απόφαση για αύξηση των επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσης, η πρόεδρος της ΕΚΤ τόνισε ότι το Διοικητικό Συμβούλιο θα συνεχίσει να λαμβάνει τις αποφάσεις του με βάση τα εισερχόμενα οικονομικά στοιχεία και την αξιολόγηση των κινδύνων.
Η Christine Lagarde ξεκαθάρισε ότι η ΕΚΤ παραμένει έτοιμη να δράσει εφόσον οι πληθωριστικές πιέσεις αποδειχθούν πιο επίμονες από τις τρέχουσες εκτιμήσεις, υπογραμμίζοντας ότι η διατήρηση της σταθερότητας των τιμών εξακολουθεί να αποτελεί την κορυφαία προτεραιότητα της κεντρικής τράπεζας.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Christine Lagarde, δήλωσε ότι οι βραχυπρόθεσμες προοπτικές ανάπτυξης της οικονομίας της Ευρωζώνης έχουν βελτιωθεί σε σύγκριση με τις προηγούμενες προβλέψεις των υπηρεσιών της ΕΚΤ, παρά το περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας που προκαλούν οι γεωπολιτικές εξελίξεις και οι υψηλές τιμές της ενέργειας.
Κατά την καθιερωμένη συνέντευξη Τύπου μετά τη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, η Christine Lagarde ανέφερε ότι η βελτίωση των προοπτικών στηρίζεται κυρίως στην ιδιωτική κατανάλωση και στις δημόσιες δαπάνες, οι οποίες συνεχίζουν να στηρίζουν την οικονομική δραστηριότητα στην Ευρωζώνη.
Ανθεκτικότητα παρά τις προκλήσεις
Η πρόεδρος της ΕΚΤ υπογράμμισε ότι η οικονομία της Ευρωζώνης επέδειξε αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα κατά το δεύτερο τρίμηνο του έτους, παρά τις πιέσεις από το αυξημένο ενεργειακό κόστος και την αβεβαιότητα στις διεθνείς αγορές.
Όπως σημείωσε, τα στοιχεία που έχει στη διάθεσή της η κεντρική τράπεζα δείχνουν ότι η θετική αυτή δυναμική είναι πιθανό να συνεχιστεί και κατά το τρίτο τρίμηνο, γεγονός που ενισχύει την εκτίμηση για ισχυρότερη οικονομική επίδοση σε σχέση με τις προηγούμενες προβλέψεις.
Αναθεώρηση των προβλέψεων
Η Christine Lagarde επισήμανε ότι η ΕΚΤ αναθεώρησε ανοδικά τις εκτιμήσεις της για την ανάπτυξη της οικονομίας της Ευρωζώνης, καθώς νοικοκυριά και επιχειρήσεις έχουν επιδείξει μεγαλύτερη προσαρμοστικότητα από ό,τι αναμενόταν απέναντι στις διαδοχικές προκλήσεις των τελευταίων μηνών.
Παρά τη βελτίωση των προοπτικών ανάπτυξης, η πρόεδρος της ΕΚΤ επανέλαβε ότι οι κίνδυνοι παραμένουν αυξημένοι λόγω της αβεβαιότητας που συνδέεται με τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή και τις επιπτώσεις του στις αγορές ενέργειας και στον πληθωρισμό.
Αύξηση επιτοκίων 0,25% από την ΕΚΤ στο 2,5%
Σε αύξηση των τριών βασικών επιτοκίων της κατά 25 μονάδες βάσης προχώρησε σήμερα το Διοικητικό Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), επισημαίνοντας ότι η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή εξακολουθεί να δημιουργεί πιέσεις στον πληθωρισμό, ο οποίος αναμένεται να παραμείνει για παρατεταμένο χρονικό διάστημα πάνω από τον στόχο.
Με τη σημερινή απόφαση, η ΕΚΤ υπογραμμίζει τη δέσμευσή της να ασκεί τη νομισματική πολιτική με στόχο τη σταθεροποίηση του πληθωρισμού στο 2% μεσοπρόθεσμα.
Νέες προβλέψεις για πληθωρισμό και ανάπτυξη
Σύμφωνα με το βασικό σενάριο των νέων προβολών των εμπειρογνωμόνων της ΕΚΤ, ο γενικός πληθωρισμός αναμένεται να διαμορφωθεί κατά μέσο όρο στο 3% το 2026, στο 2,5% το 2027 και στο 2,1% το 2028.
Για τον πληθωρισμό χωρίς την ενέργεια και τα είδη διατροφής, το βασικό σενάριο προβλέπει ποσοστά 2,5% το 2026, 2,6% το 2027 και 2,3% το 2028.
Σε σύγκριση με τις προβλέψεις του Ιουνίου, η εκτίμηση για τον πληθωρισμό το 2026 παραμένει αμετάβλητη, ενώ έχει αναθεωρηθεί προς τα πάνω για το 2027 και το 2028.
Την ίδια ώρα, η ΕΚΤ προβλέπει ρυθμό οικονομικής ανάπτυξης 0,9% το 2026, 1,4% το 2027 και 1,5% το 2028.
Οι προβλέψεις για την ανάπτυξη έχουν αναθεωρηθεί προς τα πάνω τόσο για το 2026 όσο και για το 2027, εξέλιξη που αντανακλά κυρίως την υψηλότερη από την αναμενόμενη ανθεκτικότητα της οικονομίας της ζώνης του ευρώ.
Υψηλή αβεβαιότητα και ανοδικοί κίνδυνοι για τον πληθωρισμό
Η ΕΚΤ επισημαίνει ότι οι προοπτικές εξακολουθούν να χαρακτηρίζονται από υψηλή αβεβαιότητα, με τους κινδύνους να παραμένουν ανοδικοί για τον πληθωρισμό και καθοδικοί για την οικονομική ανάπτυξη.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη διαταραχή στην ενέργεια. Τα επικαιροποιημένα σενάρια των εμπειρογνωμόνων της ΕΚΤ αποτυπώνουν το ευρύ φάσμα των πιθανών εξελίξεων για την ανάπτυξη και τον πληθωρισμό, ανάλογα με την ένταση και τη διάρκεια της διαταραχής, αλλά και τις έμμεσες και δευτερογενείς επιπτώσεις της.
Με τη σημερινή απόφαση, το Διοικητικό Συμβούλιο διατηρεί τη δυνατότητα να αντιμετωπίσει την αβεβαιότητα που έχει προκαλέσει η σύγκρουση.
Η ΕΚΤ θα συνεχίσει να ακολουθεί μια προσέγγιση που βασίζεται στα εκάστοτε διαθέσιμα στοιχεία, λαμβάνοντας αποφάσεις από συνεδρίαση σε συνεδρίαση για τον καθορισμό της κατάλληλης κατεύθυνσης της νομισματικής πολιτικής.
Οι αποφάσεις για τα επιτόκια θα βασίζονται στην αξιολόγηση των προοπτικών του πληθωρισμού και των κινδύνων που τις περιβάλλουν, υπό το φως των εισερχόμενων οικονομικών και χρηματοπιστωτικών στοιχείων, της δυναμικής του υποκείμενου πληθωρισμού και της έντασης με την οποία μεταδίδεται η νομισματική πολιτική.
Το Διοικητικό Συμβούλιο, όπως υπογραμμίζει η ΕΚΤ, δεν δεσμεύεται εκ των προτέρων για συγκεκριμένη πορεία των επιτοκίων.
Τα νέα βασικά επιτόκια
Με την αύξηση κατά 25 μονάδες βάσης, τα τρία βασικά επιτόκια της ΕΚΤ διαμορφώνονται πλέον ως εξής:
Το επιτόκιο της διευκόλυνσης αποδοχής καταθέσεων αυξάνεται στο 2,50%.
Το επιτόκιο των πράξεων κύριας αναχρηματοδότησης αυξάνεται στο 2,65%.
Το επιτόκιο της διευκόλυνσης οριακής χρηματοδότησης αυξάνεται στο 2,90%.
Οι νέες τιμές των επιτοκίων θα ισχύσουν από τις 16 Σεπτεμβρίου 2026.
Τι γίνεται με APP και PEPP
Σε ό,τι αφορά τα προγράμματα αγοράς στοιχείων ενεργητικού, τα χαρτοφυλάκια APP και PEPP συνεχίζουν να μειώνονται με μετρημένο και προβλέψιμο ρυθμό, καθώς το Ευρωσύστημα δεν επανεπενδύει πλέον τα ποσά από την εξόφληση τίτλων κατά τη λήξη τους.
Η ΕΚΤ κρατά όλα τα εργαλεία διαθέσιμα
Το Διοικητικό Συμβούλιο δηλώνει έτοιμο να προσαρμόσει όλα τα διαθέσιμα μέσα που έχει στη διάθεσή του, εντός των ορίων της εντολής του, προκειμένου να διασφαλίσει ότι ο πληθωρισμός θα σταθεροποιηθεί στον στόχο του 2% μεσοπρόθεσμα.
Παράλληλα, στόχος είναι να διαφυλαχθεί η ομαλή λειτουργία του μηχανισμού μετάδοσης της νομισματικής πολιτικής.
Στο πλαίσιο αυτό, το μέσο για την προστασία της μετάδοσης (Transmission Protection Instrument – TPI) παραμένει διαθέσιμο για την αντιμετώπιση ανεπιθύμητων και άτακτων εξελίξεων στις αγορές, οι οποίες θα μπορούσαν να αποτελέσουν σοβαρή απειλή για τη μετάδοση της νομισματικής πολιτικής σε όλες τις χώρες της ζώνης του ευρώ.
Με τον τρόπο αυτό, το Διοικητικό Συμβούλιο επιδιώκει να διατηρήσει την αποτελεσματικότητα της νομισματικής πολιτικής και να εκπληρώσει την αποστολή του για τη διασφάλιση της σταθερότητας των τιμών.
www.bankingnews.gr
