F-22: Η αχίλλειος πτέρνα στο stealth μαχητικό των ΗΠΑ – ΦΩΤΟ – ΒΙΝΤΕΟ

Το F-22 δεν διαθέτει, επίσης, πλαϊνά ραντάρ, τα οποία επιτρέπουν σε ένα αεροσκάφος να εκτοξεύει πυραύλους που απαιτούν την λήψη στοιχείων από τα ραντάρ του αεροσκάφους κατά την διάρκεια του ταξιδιού του προς τον στόχο του, ενώ συνεχίζει να παρέχει δεδομένα παρακολούθησης καθώς το αεροσκάφος πετάει με κατεύθυνση κατά 90 μοίρας διαφορετική από τη διαδρομή του πυραύλου.

Χωρίς ένα τέτοιο ραντάρ, ένα αεροσκάφος θα πρέπει να συνεχίσει να είναι στραμμένο προς ένα εχθρικό αεροπλάνο, με αποτέλεσμα να έρχεται εγγύτερα στο εχθρικό αεροσκάφος και στο πεδίο εντοπισμού και βολής αυτού, καθιστώντας έτσι το F-22 πιο ευάλωτο.

Τα αίτια για αυτές τις αδυναμίες έχουν τις ρίζες τους στην περίοδο της ανάπτυξης του F-22 Raptor

Το F-22 είχε ως εφαλτήριο της παραγωγής του το πρόγραμμα για Advanced Tactical Fighter, που ξεκίνησε το 1981. Η Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑ ανάθεσε συμβόλαια για τον αρχικό σχεδιασμό ενός μαχητικού αεροσκάφους το οποίο θα χρησιμοποιούταν για την πραγματοποίηση αεροπορικών επιθέσεων σε χερσαίους στόχους, ικανό να αναπτύξει ταχύτητες 2,5 Mach, να πετά σε μεγάλο υψόμετρο και να είναι εξοπλισμένο με όπλα μεγάλου βεληνεκούς για την καταστροφή αρμάτων μάχης και άλλων χερσαίων στόχων. Οι δύο εταιρίες που πήραν το έργο ήταν οι General Dynamics και McDonnell Douglas.

Το πρόγραμμα αυτό όμως γρήγορα κατέρρευσε, καθώς το F-16 Fighting Falcon, το οποίο αρχικά είχε σχεδιαστεί ως μαχητικό αεροσκάφος με σκοπό την κυριαρχία στους αιθέρες, τροποποιήθηκε ώστε να καλύπτει σε κάποιο βαθμό τις παραπάνω απαιτήσεις.

Στα τέλη του 1985, η Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑ έκανε ορισμένες αλλαγές στις απαιτήσεις που είχε αναφορικά με το πρόγραμμα Advanced Tactical Fighter, δίνοντας μεγάλη έμφαση στις ικανότητες stealth.

Επίσης, άλλαξε τη διαδικασία ανάθεσης του προγράμματος, έτσι ώστε αντί για τέσσερις εταιρείες που θα λάμβαναν περίπου 100 εκατομμύρια δολάρια η κάθε μια για την αρχική παραγωγή πρωτοτύπων, θα επιλεγόντουσαν δύο εταιρίες οι οποίες θα λάμβαναν 700 εκατομμύρια δολάρια έκαστος για την παραγωγή των πρωτοτύπων.

Ένα από τα πρωτότυπα θα χρησιμοποιούσε κινητήρες Pratt & Whitney F119 και το άλλο κινητήρες General Electric F120. Την ίδια στιγμή, η Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑαπέστειλε επιστολές στις ανταγωνίστριες εταιρείες ενθαρρύνοντας τες να συνεργαστούν μεταξύ τους.

Σκοπός της παραπάνω παρότρυνσης ήταν η συνεργασία όσο το δυνατόν περισσότερων ταλέντων και λαμπρών μυαλών, προκειμένου οι δύο τελικές προτάσεις να είχαν την μεγαλύτερη δυνατή ποιότητα. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα, οι Boeing, Lockheed και General Dynamics να δημιουργήσουν μία ομάδα, και η Northrop και η McDonnell Douglas μια άλλη. Η Rockwell και η Grumman αποφάσισαν να μην συνεργαστούν με καμία άλλη εταιρία.

Στις 31 του Οκτωβρίου, 1986, η Πολεμική Αεροπορία ανακοίνωσε ότι οι ομάδες των Lockheed και Northrop, αντίστοιχα, είχαν κερδίσει τον αρχικό διαγωνισμό. Οι νικήτριες εταιρίες είχαν στην διάθεση τους τέσσερα χρόνια για να παράγουν τα πρωτότυπα τους.

Η Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑ απαιτείσαι αρχικά το αεροσκάφος να έχει την δυνατότητα να φέρει εσωτερικά οκτώ πυραύλους. Η απαίτηση αυτή μειώθηκε στους έξι πυραύλους, αφού και οι δύο ομάδες σχεδιασμού κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι οι οκτώ πύραυλοι επηρέαζαν δραματικά την αποτελεσματικότητα των αεροσκαφών. Ομοίως, η απαίτηση για αντιστροφείς ώσης απορρίφθηκαν.

Η κύρια πρόκληση για τα F-22 ήταν η ενσωμάτωση τις τεχνολογίας stealth, supercruise, τα ολοκληρωμένα συστήματα αεροηλεκτρονικών, ευκινησία, ακρίβεια, αλλά και το μεγαλύτερο βεληνεκές από το F-15 Eagle που επρόκειτο να αντικαταστήσει.

Μάλιστα, εντός των προδιαγραφών της Αμερικανικής Πολεμικής Αεροπορίας ήταν το F-22 να έχει δύο φορές μεγαλύτερη αξιοπιστία από το F-15 και τις μισές απαιτήσεις συντήρησης. Παρά το γεγονός ότι, στην πράξη, τη επιχειρησιακή διαθεσιμότητα των F-22έχει αυξηθεί τα τελευταία χρόνια κοντά στο επίπεδο των F-15, οι απαιτήσεις συντήρησης του είναι αρκετά υψηλότερα από αυτές των F-15.

Τον Ιανουάριο του 1989, η Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑ αποφάσισε να θέσει ανώτατο όριο στο κόστος των αεροηλεκτρονικών συστημάτων των F-22 στα 9 εκατομμύρια δολάρια ανά αεροσκάφος. Εκείνη την εποχή, σύμφωνα με τον σχεδιασμό της Lockheed τα συστήματα αεροηλεκτρονικής που είχε προγραμματίσει η εταιρία να εξοπλίσουν τα νέα stealth μαχητικά κοστολογούνταν περίπου στα 16 εκατομμύρια δολάρια ανά αεροσκάφος.

Έτσι, το σύστημα IRST αφαιρέθηκε – όπως και μερικά άλλα συστήματα, συμπεριλαμβανομένων των πλευρικών ραντάρ.

Η αποτελεσματικότητα των ηλεκτρονικών και των οπτικών συστημάτων έχει βελτιωθεί σημαντικά κατά την τελευταία δεκαετία, με αποτέλεσμα το κόστος των ηλεκτρονικών συστημάτων να έχει μειωθεί αισθητά. Παρ’ όλα αυτά, ο λόγος για τον οποίο το F-22 δεν έχει ραντάρ υπέρυθρων έχει τις ρίζες του στο όριο κόστους που επιβλήθηκε το 1989. Η Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑ δεν είχαν ορίσει ποια συστήματα θα έπρεπε να αφαιρεθούν για να μειωθεί το κόστος. Οι εταιρείες αποφάσισαν τι θα παρείχε την βέλτιστη απόδοση σε σχέση κόστους και δυνατοτήτων.

Έτσι, 29 χρόνια αργότερα, οι κύριοι αντίπαλοι των F-22, τα ρωσικά Su-35 Flanker-E και το Su-57, διαθέτουν ραντάρ υπέρυθρης αναζήτησης και πλευρικά ραντάρ, γεγονός που ίσως τους δώσει το πλεονέκτημα σε μια μελλοντική αερομαχία ενάντια στο καλύτερο μαχητικό αεροσκάφος αεροπορική υπεροχής των ΗΠΑ.

Το F-22 Raptor εν ώρα δράσης: