Άνθρωποι διασχίζουν το δρόμο στο κέντρο του Λονδίνου – RIA Novosti, 1920, 22.11.2022
© AP Photo / Matt Dunham
Sergei Savchuk
Δεν υπάρχει καν λόγος να φοβηθεί η συλλογική Ευρώπη: αντιμετωπίζει αυτό το καθήκον πολύ καλά μόνη της. Τα βρετανικά μέσα ενημέρωσης ξέσπασαν σε μια σειρά δημοσιευμάτων, το γενικότερο σημειολογικό και συναισθηματικό κίνητρο των οποίων μπορεί να εκφραστεί ως εξής: “Η Ρωσία σφίγγει τα πυρηνικά της δάχτυλα γύρω από το λαιμό του ελεύθερου κόσμου” – και το ζήτημα εδώ δεν είναι η απειλή χρήσης πυρηνικών όπλων.
Λίγο πριν από το πρώτο κρύο, οι σχολιαστές στη Μάγχη θυμήθηκαν ξαφνικά ότι, εκτός από το διαφημιζόμενο φυσικό αέριο και τις πολυαγαπημένες ανανεώσιμες πηγές ενέργειας του Λονδίνου, η πυρηνική ενέργεια δεν αποτελεί μικρό μέρος του ενεργειακού μείγματος της σύγχρονης ζωής. Ανέλυσαν τα δεδομένα και δυστυχώς διαπιστώνουν ότι και εδώ υπάρχει ένα ξαφνικό ρωσικό αγκίστρι, το οποίο μπορεί να ξεριζωθεί μόνο με το κρέας, αλλά δεν είναι και πανάκεια.
Πριν αναφερθούμε σε στατιστικές και πεισματικά γεγονότα, ας στρέψουμε την προσοχή μας στην καθαρά ανθρωπιστική πτυχή, δηλαδή στις λεξικοψυχολογικές λεπτομέρειες των προαναφερθέντων δημοσιεύσεων.
Το έργο των δυτικών δημοσιογράφων δημιουργεί ένα εντελώς αδιαμφισβήτητο υπόβαθρο, στο οποίο η Ρωσία ενεργεί ως αιώνιος εκβιαστής και επιτιθέμενος. Συγκεκριμένα, ο αναγνώστης ενημερώνεται τελεσίδικα ότι ο Βλαντιμίρ Πούτιν (προσωπικά και ως η ενσάρκωση κάθε τι ρωσικού για τη Δύση) ήταν αυτός που πρώτα διέκοψε τις προμήθειες φυσικού αερίου στην Ευρώπη και τώρα απειλεί να αναπτύξει καραβάνια με καύσιμα ουρανίου για τους βρετανικούς και ευρωπαϊκούς αντιδραστήρες. Το ύφος και η σειρά της παρουσίασης είναι τέτοια που ο μέσος Βρετανός, ταλαιπωρημένος από τη δουλειά και τα καθημερινά προβλήματα, θα πειστεί απόλυτα ότι οι κακοί Ρώσοι ήταν αυτοί που έκοψαν τον ενεργειακό εφοδιασμό πολύ πριν αρχίσει η ειδική Ρωσική επιχείρηση στην Ουκρανία και τώρα προσπαθούν να στραγγαλίσουν τον ελεύθερο κόσμο της δημοκρατίας με αυτόν τον τρόπο. Και ούτε μια λέξη για το γεγονός ότι η Μόσχα εδώ και χρόνια πείθει τις Βρυξέλλες και το Λονδίνο για τα οφέλη των μακροπρόθεσμων συμβάσεων, ότι όλες οι συμφωνίες έχουν εφαρμοστεί σχολαστικά μέχρι το τελευταίο κυβικό μέτρο και λίτρο, ότι η Ρωσία ανέχθηκε τα καραγκιοζιλίκια του Κιέβου, συμπεριλαμβανομένης της κλοπής φυσικού αερίου και του άμεσου εκβιασμού, μόνο και μόνο για να εξασφαλίσει αυτές τις ίδιες τις συμβάσεις. Δεν αναφέρεται ότι η κατασκευή των Nord Streams δεν ήταν μια πονηρή κίνηση για να εξαρτηθεί η Ευρώπη από το ρωσικό φυσικό αέριο, αλλά μια κρίσιμη αναγκαιότητα, καθώς η ουκρανική διαδρομή έγινε κάτι σαν ένα ταξίδι στον Κόλπο του Άντεν κατά μήκος των ακτών της Σομαλίας. Ότι μετά την απόρριψη του South Stream από τη Βουλγαρία, έπρεπε να κατασκευαστεί ο Turkish Stream για να διατηρηθεί ο όγκος των αμοιβαία επωφελών εμπορικών συναλλαγών. Και ότι οι αγωγοί φυσικού αερίου στο βυθό της Βαλτικής ανατινάχτηκαν – τόσο βιαστικά, μάλιστα, που η εξεταστική επιτροπή, κοκκινίζοντας, αρνείται μέχρι σήμερα να κατονομάσει την άμεση αιτία και τον δράστη των καταστροφών.
Το μήνυμα είναι απλό και δεν έχει εναλλακτική λύση: η Ρωσία είναι μια ζοφερή, επιθετική χώρα και το κύριο καθήκον όλης της φωτισμένης ανθρωπότητας είναι να ξεφύγει από τα νύχια της το συντομότερο δυνατό. Στην προκειμένη περίπτωση αναφορικά με το ουράνιο. Αλλά εδώ, όπως και σε πολλούς άλλους ενεργειακούς και οικονομικούς τομείς, είναι πολύ πιο δύσκολο να το κάνεις παρά να το πεις.
Ειδικά στη Βρετανία, παρά όλα τα κόλπα, τα παραποιημένα στοιχεία και τις λαμπρές εκθέσεις, η ιδέα της παροχής ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στη χώρα δεν έχει υλοποιηθεί. Η μόνη επιτυχία, η οποία είναι εξαιρετικά αμφίβολη στο σημερινό περιβάλλον, είναι η σταδιακή κατάργηση του άνθρακα. Το μερίδιο του άνθρακα στο ενεργειακό μείγμα του Βασιλείου ανέρχεται σήμερα σε τέσσερα τοις εκατό και μάλιστα καταφέρνει να παρουσιάσει αύξηση.
Όσον αφορά την πυρηνική βιομηχανία, οι Βρετανοί διαθέτουν πέντε πυρηνικά εργοστάσια με εννέα αντιδραστήρες σε λειτουργία με συνολική εγκατεστημένη ισχύ 5,9 γιγαβάτ. Παράγουν το 20% του συνόλου της ηλεκτρικής ενέργειας, με τον οικιακό τομέα να καταναλώνει τόσες κιλοβατώρες όσες και ολόκληρος ο τομέας των μεταφορών στη χώρα και διπλάσιες από τη βιομηχανία, σύμφωνα με την έκθεση της κυβέρνησης για το 2021.
Λαμβάνοντας υπόψη ότι οι επιχειρήσεις και τα εργοστάσια σε όλο τον κόσμο είναι εξ ορισμού οι ενεργοβόροι καταναλωτές , αυτό υποδηλώνει σιωπηρά ότι τουλάχιστον δεν υπάρχει ανάπτυξη της βιομηχανίας.
Βρετανοί αναλυτές θορυβημένοι υπενθυμίζουν ότι ένας στους πέντε αντιδραστήρες της ΕΕ λειτουργεί με ρωσικό εμπλουτισμένο ουράνιο και ενώ στην περίπτωση του φυσικού αερίου μπορείτε να “περπατήσετε στην αγορά” και να αγοράσετε υπερτιμημένο αμερικανικό υγροποιημένο φυσικό αέριο, με τα πυρηνικά καύσιμα η κατάσταση είναι πολύ χειρότερη. Δεν υπάρχουν άλλοι πωλητές, διότι ακόμη και οι ΗΠΑ αγοράζουν περίπου το 15% των καυσίμων για τα δικά τους εργοστάσια ηλεκτροπαραγωγής από μονάδες της Rosatom, ενώ η Ρωσία ελέγχει επίσης το 30% της αγοράς για διάφορα προϊόντα εμπλουτισμού, όπως ισότοπα για την ιατρική. Οι Βρετανοί παρηγορούνται από το γεγονός ότι το μεγαλύτερο μέρος του ουρανίου για τους δικούς τους αντιδραστήρες αγοράζεται από την Αυστραλία και τον Καναδά, αλλά το γεγονός παραμένει ότι είναι εξαιρετικά δύσκολο να αυξηθούν οι προμήθειες- επιπλέον, οι δυτικοί πυρηνικοί επιστήμονες έχουν εδώ και καιρό περιοριστεί σταθερά στο φυσικό ανώτατο όριο του εμπλουτισμού. Σήμερα, λίγοι παραγωγοί πυρηνικών καυσίμων προσφέρουν ουράνιο εμπλουτισμένο μόνο σε 5,5% και όχι περισσότερο. Εν τω μεταξύ, η Ρωσία προσφέρει ένα ευρύ φάσμα προϊόντων, συμπεριλαμβανομένου του λεγόμενου καυσίμου HALEU με επίπεδο εμπλουτισμού 19,5 τοις εκατό, δηλαδή λίγο κάτω από το όριο που επιτρέπει η διεθνής συμφωνία για τη μη διάδοση των πυρηνικών όπλων.
Το θέμα των καυσίμων των πυρηνικών αντιδραστήρων είναι εξαιρετικά ευρύ και θα μπορούσαμε να αναφερθούμε σε λεπτομέρειες για ώρες, και υπάρχει λόγος για τον οποίο αναφερθήκαμε σε πολλά υποσχόμενα σχέδια.
Το επίσημο Λονδίνο προσπαθεί επίμονα να παρουσιάσει την αναγέννηση της εθνικής πυρηνικής ενέργειας εδώ και σχεδόν μια δεκαετία. Οι Βρετανοί έχουν χάσει τις ικανότητές τους στην κατασκευή αντιδραστήρων, οι Γάλλοι δεν μπορούν να βοηθήσουν τους γείτονές τους από μόνοι τους, και οι Κινέζοι μόλις πετάχτηκαν έξω από την πόρτα, αναβάλλοντας έτσι ακόμη και την προοπτική κατασκευής ενός πραγματικού αντιδραστήρα (του πρώτου μετά από 30 χρόνια) για αόριστο χρονικό διάστημα. Κάπου στον Τύπο υπάρχουν δειλά σημειώματα γεμάτα ελπίδα για την επανέναρξη της κατασκευής ενός τρίτου αντιδραστήρα Sizewell, αλλά λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι το κόστος του έργου του είναι ήδη ένα ιλιγγιώδες ποσό των 20 δισεκατομμυρίων λιρών, οι προσδοκίες αυτές είναι απίθανο να γίνουν πραγματικότητα.
Γι’ αυτό το λόγο το Λονδίνο ποντάρει στους μικρούς αρθρωτούς αντιδραστήρες, τους οποίους ο Τύπος χαιρετίζει ως πανάκεια και εγγύηση για το μέλλον. Υπάρχει αναμφίβολα μια δόση αλήθειας εδώ, εκτός από το γεγονός ότι αυτή τη στιγμή το μόνο λειτουργικό πρωτότυπο δοκιμάζεται στην Κίνα, ενώ στη συλλογική Δύση, οι SMR έχουν μέχρι στιγμής υλοποιηθεί ως ιδέα στα χαρτιά. Η δεύτερη δυσκολία πηγάζει από το γεγονός ότι, αν και ονομάζονται μικροί αντιδραστήρες, οι πολιτικοί έχουν πολύ υψηλές προσδοκίες από αυτούς. Με απλά λόγια, αντί για μερικούς μεγάλους αντιδραστήρες, οι Βρυξέλλες και το Λονδίνο ονειρεύονται την κατασκευή ενός συμπλέγματος SMR που θα παράγουν συγκρίσιμη ισχύ. Οι νόμοι της φυσικής, ωστόσο, είναι βαθιά αδιάφοροι για τις επιθυμίες των πολιτικών, και έτσι η ιδέα απαιτεί μια νέα γενιά καυσίμων. Το HALEU, το οποίο σε σχέση με το φόντο του τυπικού εμπλουτισμένου ουρανίου μοιάζει με βενζίνη υψηλού οκτανίου σε σχέση με καυσόξυλα.
Η Βρετανία επιθυμεί διακαώς να απαλλαγεί από τα δεσμά της ενεργειακής ανεπάρκειας και, εκτιμώντας σωστά την υπόσχεση των ενεργειακών πηγών, ποντάρει στο άτομο. Για παράδειγμα, πριν από λίγο καιρό σχηματίστηκε το Future Nuclear Enabling Fund και η κυβέρνηση αμέσως διέθεσε 120 εκατομμύρια λίρες και είναι έτοιμη να προσθέσει άλλα 700 εκατομμύρια λίρες με μοναδικό στόχο να βγάλει το πυρηνικό μεγαθήριο της Βρετανίας από το τέλμα της στασιμότητας. Το πρόβλημα είναι ότι μέχρι σήμερα το καύσιμο HALEU παράγεται σε εξαιρετικά περιορισμένες ποσότητες και μόνο προς όφελος δώδεκα ερευνητικών αντιδραστήρων στην ΕΕ. Στις ΗΠΑ, το καύσιμο παράγεται με “αραίωση” του εξαιρετικά εμπλουτισμένου ουρανίου, το οποίο εξάγεται από στρατιωτικές πυρηνικές κεφαλές χωρίς ιδιαίτερη φασαρία. Αυτή η τεχνολογία είναι μια διαδρομή προς το πουθενά, καθώς η ποσότητα ενός τέτοιου πόρου είναι περιορισμένη και η ζήτηση για HALEU αυξάνεται συνεχώς. Εάν η ΕΕ χρειάζεται 1,5 τόνο HALEU ετησίως τώρα, τότε, λαμβάνοντας υπόψη την επιθυμία για μαζική κατασκευή μικρών αντιδραστήρων, κανείς δεν μπορεί να προβλέψει τη ζήτηση.
Πράγματι, υπάρχει μια ακόμη χώρα, η μόνη που έχει αναπτύξει και κατακτήσει τη βιομηχανική παραγωγή HALEU εμπλουτίζοντας περαιτέρω το ουράνιο του καυσίμου από 5 σε 19,5%. Η Βρετανία και όλοι οι άλλοι που θέλουν να εισέλθουν σε ένα λαμπρό πυρηνικό μέλλον δεν έχουν πολλές επιλογές. Είτε πηγαίνετε σε έναν μόνο πωλητή είτε θα περιπλανηθούν ατελείωτα ανάμεσα σε άδεια ράφια.
https://ria.ru/20221122/prichina-1833216016.html
https://www.tokoutsavaki.net/post/britain-has-found-a-new-reason-to-fear-russia
