Όλα δείχνουν ότι το καλοκαίρι η Τουρκία θα προσπαθήσει να κάνει έρευνες εντός της Ελληνικής ΑΟΖ για κοιτάσματα, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε θερμό επεισόδιο.
Βασική θέση της Τουρκίας, εδώ και αρκετά χρόνια, ήδη από τη δεκαετία του 1970, όταν και ξεκίνησε να αμφισβητεί τις μέχρι τότε διαμορφωθείσες ισορροπίες στο Αιγαίο, είναι ότι δεν μπορεί να ισχύει ο γενικός κανόνας του Δικαίου της Θάλασσας και ειδικά η Διεθνής Σύμβαση για τη Θάλασσα, σύμφωνα με τον οποίο και τα νησιά (ακόμη και οι κατοικούμενες νησίδες με δική τους οικονομική δραστηριότητα) έχουν τη δική τους υφαλοκρηπίδα και άρα ΑΟΖ.
Θυμίζουμε εδώ ότι σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο η υφαλοκρηπίδα (που αφορά την εκμετάλλευση του βυθού) υφίσταται αυτοδικαίως ενώ η ΑΟΖ (που αφορά και την επιφάνεια) απαιτεί πράξη κήρυξης. Ωστόσο τα γεωγραφικά τους όρια ορίζονται με τον ίδιο τρόπο: 200 ν.μ. εκτός και εάν η απόσταση είναι μικρότερη οπότε ισχύει η μέση γραμμή.
Η Τουρκία υποστηρίζει ότι αυτό δεν ισχύει ούτε για τα νησιά του Αιγαίου ούτε και για την Κύπρο και γι’ αυτό το λόγο έχει προτείνει δική της χάραξη που λαμβάνει υπόψη μόνο την ακτογραμμή των χερσαίων χωρών.
Ωστόσο, η τουρκική θέση προσκρούει όχι μόνο στο γράμμα του διεθνούς δικαίου αλλά και στο γεγονός ότι μεγάλες χώρες όπως οι ΗΠΑ έχουν ανακηρύξει τεράστιες ΑΟΖ στους ωκεανούς, στηριγμένες ακριβώς στο ότι διαθέτουν υπερπόντιες νησιωτικές κτήσεις.
Στις παραπάνω εξελίξεις προστέθηκε και μία ακόμη παράμετρος. Η μετατόπιση της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής τα τελευταία χρόνια προς μια συμμαχία με το Ισραήλ και την Αίγυπτο, που αποτυπώθηκε και στη λογική των «τριμερών» και «τετραμερών» συναντήσεων που παραπέμπουν σε μια ενεργειακή και αμυντική συνεργασία ανάμεσα στην Ελλάδα, την Κύπρο, το Ισραήλ και την Αίγυπτο.
Το στοιχείο αυτό σε συνδυασμό με τις εντάσεις στις αμερικανοτουρκικές σχέσεις και τις ανακαλύψεις εκμεταλλεύσιμων κοιτασμάτων γεννά έναν τουρκικό φόβο ότι μεθοδεύεται η σχετική απομόνωση της Τουρκίας.
Το στοιχείο αυτό έρχεται σε άμεση σύγκρουση με τη βασική πλευρά της ρητορικής του Ερντογάν εδώ και χρόνια ότι η Τουρκία είναι μια σημαντική δύναμη στην περιοχή την οποία δεν μπορεί κανείς να προσπερνά εύκολα ή να την υποτιμά.
Αυτό με τη σειρά του εξηγεί γιατί η Τουρκία νιώθει τόσο έντονη την επιθυμία να κάνει «προβολές ισχύος» στην ευρύτερη περιοχή ακόμη και όταν η πραγματική κατάστασή της είναι κάπως πιο αντιφατική.
Γιατί μπορεί η Τουρκία να είναι μια χώρα με μεγάλο πληθυσμό, σημαντικές οικονομικές υποδομές και έναν από τους μεγαλύτερους τακτικούς στρατούς εντός του ΝΑΤΟ, όμως την ίδια στιγμή έχει σοβαρά προβλήματα να αντιμετωπίσει: στη Συρία ουσιαστικά διαχειρίζεται την αποτυχία της αρχικής φιλοδοξίας της να συμβάλει στην ανατροπή της κυβέρνησης Άσαντ να έχει πρωτεύοντα ρόλο, εξ ου και η αναγκαστική σύμπραξη με τη Ρωσία, την ώρα που το αναπτυξιακό μοντέλο δείχνει σαφώς ότι αντιμετωπίζει μεγάλα προβλήματα.
Η αμφισβήτηση της ελληνικής και κυπριακή υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ
Τα παραπάνω εξηγούν γιατί η Τουρκία θέλει να αμφισβητήσει τα δεδομένα σε σχέση με τις εξορύξεις στην Νοτιοανατολική Μεσόγειο. Είναι ουσιαστικά μια προσπάθεια να μη βρεθεί προ τετελεσμένων.
Η Τουρκία στη συγκεκριμένη περιοχή εγείρει μια διπλή αμφισβήτηση, καθώς αμφισβητεί τόσο την Κυπριακή ΑΟΖ όσο και τα όρια της ελληνικής υφαλοκρηπίδας (και δυνητικά ΑΟΖ) και ιδίως το τμήμα της υφαλοκρηπίδας που ορίζεται από το σύμπλεγμα του Καστελόριζου. Αντίθετα, η Τουρκία ουσιαστικά υποστηρίζει ότι έχει δικαιώματα σε όλη σχεδόν την έκταση από τον 28ο μεσημβρινό (νότια Ρόδου) έως και τον 32ο (στα ανοιχτά της Πάφου).
Σε αυτό το πλαίσιο, πληθαίνουν οι ενδείξεις ότι αυτή τη φορά η Τουρκία θα δοκιμάσει να προχωρήσει σε έρευνες το καλοκαίρι εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας. Πληροφορίες αναφέρουν ότι η Άγκυρα σχεδιάζει αποστολή του ερευνητικού πλοίου «Ορούτς Ρέις» (του αδελφού σκάφους του «Μπαρμπαρός») σε μια περιοχή εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας ανατολικά της Καρπάθου και νότια της Ρόδου και του Καστελλόριζου. Αυτό είναι ακριβώς το αμφισβητούμενο από την Τουρκία τμήμα της ελληνικής υφαλοκρηπίδας που ορίζεται με βάση το σύμπλεγμα του Καστελόριζου και που συνορεύει με την Κυπριακή ΑΟΖ.
πηγή in.gr
