Σε μία αγωνιώδη προσπάθεια κάλυψης των κενών στους ιπτάμενους αλλά και γενικότερα στους αξιωματικούς, λόγω του μεγάλου αριθμού συλλήψεων – αποτάξεων μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου 2016, έχει αποδυθεί η Διοίκηση Αεροπορικών Δυνάμεων της Τουρκίας (THK: Turk Hava Kommutanligi).
Ενδιαφέρουσες λεπτομέρειες για το συγκεκριμένο ζήτημα αλλά και τη δημόσια εκπεφρασμένη άποψη ανώτατων Αμερικανών αξιωματούχων περιέχονται σε άρθρο που δημοσιεύθηκε στην έγκυρη αμερικανική αεροδιαστημική επιθεώρηση «Aviation Week & Space Technology» (AWST).
Όπως είναι γνωστό εκατοντάδες αξιωματικοί της THK έχουν ήδη απομακρυνθεί από τον Κλάδο λόγω της άμεσης, έμμεσης ή εικαζόμενης από τις τουρκικές αρχές στο πραξικόπημα το οποίο σύμφωνα με αναφορές των τουρκικών μέσων ενημέρωσης είχε σε ηγετικό ρόλο τον πρώην Αρχηγό του THK πτέραρχο Akin Ozturk (2013-2015).
Υπενθυμίζεται ότι στο αποτυχημένο πραξικόπημα κομβικό ρόλο διαδραμάτισε η αεροπορική βάση Akinci (LTAE), πλησίον της Άγκυρας (απεικονίζεται στη συνημμένη φωτογραφία).
Μάλιστα, κατά το πραξικόπημα, ο μήκους 3.351 μέτρων διάδρομος απο-προσγείωσης της βάσης βομβαρδίστηκε από τις δυνάμεις που παρέμειναν πιστές στην τουρκική κυβέρνηση και συγκεκριμένα από μαχητικά F-4E/2020 Terminator της 111ης Μοίρας (111 Filo) «Panter» («Πάνθηρ») της εδρεύουσας στην αεροπορική βάση Eskisehir 1nci AJÜ (Ana Jet Üssü: 1η Διοίκηση Κύριας Βάσης Μαχητικών), προκειμένου να παρεμποδιστεί η απογείωση / προσγείωση μαχητικών που ελέγχονταν από τους πραξικοπηματίες.
Σημειώνεται, ότι σύμφωνα με ανοικτές πηγές, από την αεροπορική βάση Akinci όπου έδρευε η υπαγόμενη στην 1η Τακτική Αεροπορική Διοίκηση (έδρα Eskisehir) 4ncu AJÜ (Ana Jet Üssü: 4η Διοίκηση Κύριας Βάσης Μαχητικών) επιχειρούσαν:
>η 141η Μοίρα (141 Filo) «Kurt» («Λύκος») με μαχητικά F-16C/-D Block 50+, η οποία συμπεριλάμβανε και σμήνος επιχειρησιακής εκπαίδευσης με μαχητικά F-16D Block 50+. Από τη συγκεκριμένη μοίρα απογειώθηκαν τα ελεγχόμενα από τους πραξικοπηματίες μαχητικά έξι μαχητικά F-16 που την προηγούμενη ημέρα είχαν μετασταθμεύσει από την εδρεύουσα στο Diyarbakir (LTCC) 8nci AJÜ (8η Διοίκηση Κύριας Βάσης Μαχητικών).
Ας σημειωθεί ότι σύμφωνα με αναφορές τουρκικών μέσων ενημέρωσης το προσωπικό της 141ης Μοίρας είχε δοθεί εντολή να αναχωρήσει νωρίτερα από το προβλεπόμενο και ότι επικεφαλής των μαχητικών των πραξικοπηματιών ήταν ο αντισμήναρχος Hakan Harakus, γαμπρός του πτέραρχου Ozturk.
>η 142η Μοίρα (142 Filo) «Ceylan» («Γαζέλα») με μαχητικά F-16C/-D Block 30/-50, η οποία επιχειρεί και τα ατρακτίδια τακτικής αναγνώρισης DB-110.
>η 143η Μοίρα (143 Filo) «Öncel» («Προκάτοχος») με μαχητικά F-16C/-D Block 30/-50και η οποία είχε αναφερθεί το 2015 ότι είχε διαλυθεί.
Επίσης, το αεροδρόμιο χρησιμοποιεί και η τουρκική αεροδιαστημική βιομηχανία TAI (Turkish Aerospace Industries) καθώς γειτνιάζει με τις παραγωγικές εγκαταστάσεις της (όπως συμβαίνει με τηνΕΑΒ στην αεροπορική βάση της Τανάγρας).
Όπως έγινε γνωστό μαχητικά F-16 που απογειώθηκαν από την αεροπορική βάση του Akinci ήταν αυτά που εκτέλεσαν προσβολές στόχων (συμπεριλαμβανομένων του κοινοβουλίου και του αρχηγείου της Αστυνομίας) στην Κωνσταντινούπολη και την Άγκυρα αλλά και έθεσαν το αεροσκάφος του Ερντογάν στο στόχαστρο τους χωρίς όμως να το καταρρίψουν.
Τα συγκεκριμένα μαχητικά υποστηρίχθηκαν απόδύο αεροσκάφη εναέριου ανεφοδιασμού KC-135R της 101ης Μοίρας (101 Filo) «Asena» που ανήκει στη δύναμη της εδρεύουσας στην αεροπορική βάση Incirlik 10nci TÜK (10η Διοίκηση Βάσης Αεροσκαφών Εναέριου Ανεφοδιασμού) της 2ης Τακτικής Αεροπορικής Διοίκησης (έδρα: Diyarbakir).
Ας σημειωθεί επίσης, ότι σύμφωνα με αναφορές τουρκικών μέσων ενημέρωσης οι πραξικοπηματίες της THK είχαν σχεδιάσει μεγάλης κλίμακας αερομεταφορά στρατευμάτων από τις ανατολικές περιοχές της Τουρκίας ώστε μετά την επιτυχία του πραξικοπήματος να παγιώσουν το νέο καθεστώς.
Η αποτυχία του πραξικοπήματος είχε ως αποτέλεσμα περί τους 600 αξιωματικούς της THK να απομακρυνθούν από τον Κλάδο. Ένα σημαντικό ποσοστό, περί τα 250 άτομα ήταν ιπτάμενοι με μεγάλη εμπειρία που σε μεγάλο ποσοστό τους στελέχωναν τις μοίρες που επιχειρούν μαχητικά F-16.
Γίνεται εύκολα αντιληπτό ότι η μαζική απομάκρυνση τόσο μεγάλου αριθμού αξιωματικών και ιδιαίτερα έμπειρων ιπτάμενων δημιούργησε σημαντικά προβλήματα στην THK που η αντιμετώπιση τους αποτελεί χρονοβόρα διαδικασία.
Επίσης, σημαντικό είναι το πλήγμα στην ικανότητα σχεδίασης, διεξαγωγής και έλεγχου των επιχειρήσεων αφού η γνώση και οι δεξιότητες που απαιτούνται για την εκτέλεση αυτών των επιτελικών λειτουργιών αποτελούν προϊόν μακρόχρονης εκπαίδευσης και εμπειρίας.
Σημειώνεται ότι περί τα μέσα Αυγούστου ο τουρκικός ειδησεογραφικός οργανισμός T24 είχε αναφέρει ότι οι μαζικές αποτάξεις είχαν μειώσει τον λόγο ιπτάμενων προς αεροσκάφη από 1 – 1,5 ιπτάμενοι ανά μαχητικό σε μόλις 0,8 ιπτάμενοι ανά μαχητικό.
Για την αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης η THK αποφάσισε να υιοθετήσει διπλή προσέγγιση. Μέσω της παροχής κινήτρων προσπαθεί να επαναφέρει σε υπηρεσία προσωπικό που πρόσφατα ή σχετικά αποστρατεύθηκε και το οποίο φυσικά δεν διατηρεί σχέση με το κίνημα του ιεροκήρυκα Γκιουλέν.
Ταυτόχρονα, με νομοθετική ρύθμιση που τέθηκε σε ισχύ τον περασμένο Σεπτέμβριο επιτρέπει στους αποφοίτους του δεύτερου ή τρίτου έτους πανεπιστημιακών σχολών να υποβάλλουν αίτηση ώστε να γίνουν αξιωματικοί της Αεροπορίας. Σημειώνεται, ότι με βάση το νομοθετικό πλαίσιο που ίσχυε πριν το δικαίωμα είχαν μόνο όσοι / όσες είχαν ολοκληρώσει τις πανεπιστημιακές σπουδές τους.
Σε κάθε περίπτωση η αποκατάσταση της παρούσας κατάστασης θα απαιτήσει αρκετά χρόνιαιδιαίτερα στην περίπτωση των αξιωματικών που μετά την πτητική τους σταδιοδρομία θα αναλάβουν επιτελικές θέσεις. Γενικά η εκπαίδευση ιπταμένων σε μαχητικά μπορεί να ολοκληρωθεί σε δύο ή τρίαχρόνια αλλά η δημιουργία επιτελών απαιτεί πολύ μεγαλύτερο χρόνο.
Την αισιοδοξία Αμερικανών αξιωματούχων για την επιτυχή ευόδωση των τουρκικών προσπαθειών καταγράφει το δημοσίευμα του AWST. «Η Τουρκία είναι μία σύμμαχος… και οι σχέσεις παραμένουν δυνατές», δήλωσε ο πτέραρχος Tod Walters, που πρόσφατα ανέλαβε τα καθήκοντα του διοικητή των αμερικανικών αεροπορικών δυνάμεων στην Ευρώπη και συμμαχικής διοίκησης αεροπορικών δυνάμεων (Allied Air Command).
«Υπάρχει ακόμη πληθώρα κατάλληλων ανθρώπων εκεί [στην Τουρκία]… Έχω ισχυρή σχέση με τον Αρχηγό των αεροπορικών δυνάμεων της Τουρκίας. Υπάρχουν αρκετές προκλήσεις που αντιμετωπίζει και είμαι δίπλα του για να τον βοηθήσω στην αντιμετώπιση τους», συμπλήρωσε.
Προς το παρόν πάντως, η THK, προκειμένου να εξαλείψει τις εντυπώσεις από τη συμμετοχή πολλών στελεχών της στο αποτυχημένο πραξικόπημα, έλαβε ριζικές αποφάσεις. Οι τρεις μοίρες (141, 142, 143) που έδρευαν στην αεροπορική βάση Akinci διαλύονται και ταυτόχρονα η αεροπορική βάση θα μετονομαστεί σε Mürted, που ήταν και το αρχικό της όνομα όταν άρχισε να λειτουργεί το 1960.
Σύμφωνα με ανακοινώσεις Τούρκων κυβερνητικών αξιωματούχων, η βάση θα μετατραπεί σε πάρκο ή σε μουσείο αλλά καθώς ο διάδρομος χρησιμοποιείται από την TAI θα πρέπει να θεωρείται πολύ πιθανό ότι θα συνεχίσει να λειτουργεί ως αεροδρόμιο.
Επίσης σύμφωνα με αναφορές πρόκειται να διαλυθούν και δύο μοίρες που εδρεύουν στη αεροπορική βάση Bandirma (LTBG), στην επίσης υπαγόμενη στην 1η Τακτική Αεροπορική Διοίκηση (έδρα Eskisehir) 6nci AJÜ (Ana Jet Üssü: 6η Διοίκηση Κύριας Βάσης Μαχητικών):
>η 161η Μοίρα (161 Filo) «Yarasa» («Νυκτερίδα») με μαχητικά F-16C/-D Block 40/-50 που φέρουν το σύστημα LANTIRN.
>η 162η Μοίρα (162 Filo) «Zipkin» («Καμάκι») με μαχητικά F-16C/-D Block 40.
Επίσης, στην Bandirma εδρεύει και η 6 AJÜ A&KK με ελικόπτερα AS532AL.
Τα αεροσκάφη και το προσωπικό των μοιρών που διαλύονται θα ανακατανεμηθούν σε άλλες μοίρες της THK.
