Η φωτογραφία με τη σκιά του φόβου ζωγραφισμένη στο πρόσωπο του Τούρκου προέδρου (φωτ.: Lefteris Pitarakis / Associated Press)
Στην εφημερίδα Sözcü εντοπίσαμε ένα πολύ σημαντικό άρθρο που περιγράφει το τι επικρατούσε το βράδυ του δημοψηφίσματος στους κόλπους της τουρκικής κυβέρνησης αλλά και στον κύκλο του Ερντογάν, στο «σαράι» όπως αποκαλούν χαρακτηριστικά το προεδρικό μέγαρο. Το άρθρο τα λέει όλα.
Δεν χρειάζεται σχολιασμός.
Του Τζαν Ατακλί (Can Ataklı), εφ. Sözcü.
Πανικός στο «σαράι» το βράδυ του δημοψηφίσματος: «Χάνουμε τις εκλογές»
Ο δημοσιογράφος-εκπρόσωπος της κυβέρνησης στη Hürriyet έγραψε ότι το βράδυ του δημοψηφίσματος υπήρχε πολύ βαρύ κλίμα στα κεντρικά γραφεία του AKP. Με βάση το άρθρο, τα ανώτατα στελέχη του κόμματος, που δεν ήταν καθόλου ευχαριστημένα με τα αποτελέσματα, τα εμψύχωσε ο ίδιος ο πρωθυπουργός Μπιναλί Γιλντιρίμ, λέγοντάς τους «Μην κάνετε έτσι σύντροφοι, εμείς κερδίσαμε».
Ο Τούρκος αρθρογράφος της Sözcü
Διαβάζοντας το συγκεκριμένο άρθρο, μου τηλεφώνησε μια «πηγή» μου από την Άγκυρα, η οποία πάντα μου δίνει σωστές πληροφορίες. Ενώ μιλούσαμε για τα αποτελέσματα του δημοψηφίσματος, ήρθε η συζήτηση στο συγκεκριμένο άρθρο. Η πηγή μου μου είπε γι’ αυτό: «Ο αρθρογράφος της Hürriyet έγραψε γι’ αυτά που συνέβησαν εκείνο το βράδυ στους κύκλους του κόμματος και της κυβέρνησης, αλλά, αν και γνώριζε, δεν έγραψε τι έγινε στο “σαράι”, ποιες ήταν οι πρώτες αντιδράσεις». Ρώτησα την πηγή μου τι έγινε και μου είπε: «Θα είδες τη φωτογραφία του Ερντογάν, λίγο πριν βγει να μιλήσει στους δημοσιογράφους».
Θα θυμάστε ότι σ’ εκείνη τη φωτογραφία το πρόσωπο του Ερντογάν ήταν κατάμαυρο, δεν γελούσε καθόλου, και στο βλέμμα του υπήρχε μια περίεργη ανησυχία.
Το ίδιο και τα πρόσωπα του γαμπρού του, υπουργού Ενέργειας Αλμπαϊράκ, του εκπροσώπου του Ιμπραχίμ Καλίν και του συμβούλου του Γιγίτ Μπουλούτ.
Στιγμιότυπο από το βράδυ του δημοψηφίσματος (φωτ.: EPA / Tumay Berkin)
Η πηγή μου, που βρίσκεται κοντά στο AKP, άρχισε να μου περιγράφει: «Όταν άνοιξαν οι κάλπες, ο Ερντογάν και οι γύρω του ήταν πολύ εύθυμοι. Πίστευαν ότι θα νικήσουν και μάλιστα με διαφορά. Όμως όταν άρχισαν να έρχονται τα πρώτα αποτελέσματα, τα πρόσωπά τους σκοτείνιασαν γιατί πήγαινε μπροστά το “Όχι”. Tότε άρχισαν να τηλεφωνούν δεξιά κι αριστερά».
Τι τηλέφωνα ήταν αυτά, τον ρώτησα. «Δεν μπορώ να σου πω με βεβαιότητα, όταν όμως είδα τις ανακοινώσεις της Ανώτατης Εκλογικής Επιτροπής, άρχισα να υποπτεύομαι. Μετά από μισή ώρα κατάλαβαν ότι αν βγει το “Ναι”, αυτό θα είναι με πολύ μικρή διαφορά. Κάποια στιγμή, ένας από τους συμβούλους του Ερντογάν του ξέφυγε και είπε: “Αν είναι έτσι, τις χάνουμε τις εκλογές”. Ο Ερντογάν εκνευρίστηκε και κοίταζε θυμωμένος γύρω του. Τότε όλοι έψαχναν τρόπο να εξαφανιστούν από το γραφείο, για να μην πέσει η μπόρα πάνω τους. Ο πανικός τους ήταν φυσιολογικός. Γιατί ακόμα κι όταν οριστικοποιήθηκε το αποτέλεσμα, άρχισαν να σκέφτονται ότι από τη στιγμή που χρησιμοποίησαν όλες τις δυνατότητες και τους μηχανισμούς του κράτους, κάνοντας μάλιστα και τόσες ενέργειες για την αλλοίωση του αποτελέσματος, και πέτυχαν ένα τέτοιο αποτέλεσμα, πώς ήταν δυνατόν να περιμένουν να κερδίσουν τις εκλογές του 2019, από τη στιγμή που υπάρχει αυτή φθορά, που ενδεχομένως θα συνεχιστεί; Έβλεπαν να έρχεται μια βαριά ήττα».
Ο Ερντογάν με τον Τούρκο πρωθυπουργό Μπιναλί Γιλντιρίμ (φωτ.: EPA / Sedat Suna)
Τότε ρώτησα την πηγή μου: «Τι πιστεύετε ότι θα συμβεί αυτά τα δυο χρόνια;». Συνέχισε λέγοντας: «Άκου, ο Ερντογάν ξόδεψε όλες του τις δυνάμεις σ’ αυτό το δημοψήφισμα. Έδωσε πολλές υποσχέσεις. Ένα μέρος του κόσμου πιστεύει ότι αν ο Ερντογάν γίνει πρόεδρος θα τελειώσει η τρομοκρατία, η οικονομία θα βελτιωθεί, η ανεργία θα μειωθεί, θα κερδίσουμε μεγάλες νίκες στο Ιράκ και τη Συρία, η Τουρκία θα γίνει ηγέτιδα δύναμη του κόσμου και θα κάνει ό,τι θέλει τις ΗΠΑ και την ΕΕ. Όμως αυτά τα δύο χρόνια θα αποδειχτεί ότι δεν υπάρχει δυνατότητα να επιτευχθεί τίποτα από τα παραπάνω».
Και τι πιστεύετε ότι θα γίνει, τον ρώτησα. Συνεχίζοντας είπε: «Αυτά τα δύο χρόνια ο Ερντογάν θα χάνει πολιτική δύναμη γιατί δεν μπορεί να πετύχει τίποτε από αυτά που υποσχέθηκε, και φοβάται ότι το 2019 μπορεί να χάσει τις εκλογές και να εκλεγεί κάποιος άλλος. Εδώ είναι σημαντικός ο ρόλος του MHP, όμως φαίνεται ότι το κόμμα αυτό δεν έφερε πολλούς ψήφους στο στρατόπεδο του “Ναι”. Άρα, όσες παραχωρήσεις και να κάνει στο MHP, δεν είναι σίγουρο ότι θα κερδίσει τις εκλογές του 2019. Τότε θα αναζητήσει αλλού στήριξη. Ποιοι του μένουν; Οι Κούρδοι. Όμως ο δρόμος αυτός είναι ανοιχτός αλλά επικίνδυνος. Όταν τους αποκαλείς όλους τρομοκράτες, τότε με ποιο κομμάτι των Κούρδων θα ζητήσεις να συνάψεις συμμαχία;»
Πρόλογος-μετάφραση: Σάββας Καλεντερίδης.
