Η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη μπαίνουν ξανά σε τροχιά σύγκρουσης, με το στενό του Ορμούζ να γίνεται το επίκεντρο μιας νέας γεωπολιτικής κρίσης. Ο επικεφαλής του κοινοβουλίου του Ιράν, Μοχάμαντ Μπακέρ Γκαλιμπάφ, απαντά ευθέως στον Ντόναλντ Τραμπ, στέλνοντας σαφές μήνυμα: «Οι απειλές δεν μας τρομάζουν. Είμαστε έτοιμοι να πολεμήσουμε».
Το νέο τελεσίγραφο ΗΠΑ – Ιράν στην «καυτή» γραμμή
Τις τελευταίες ώρες, οι εντάσεις ανάμεσα σε Ηνωμένες Πολιτείες και Ιράν εκτινάχθηκαν ξανά στα ύψη, έπειτα από αναφορές ότι ο πρώην (και εκ νέου υποψήφιος;) πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ απείλησε με αποκλεισμό ή στοχευμένα πλήγματα κατά ιρανικών θέσεων, αν το Ιράν προχωρήσει σε κλείσιμο των διεθνών υδάτων ή περιορίσει τη ροή πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι δηλώσεις Τραμπ περιλάμβαναν αιχμηρή προειδοποίηση για «συντριπτική απάντηση» σε περίπτωση πρόκλησης.
Η απάντηση από την Τεχεράνη ήρθε άμεση και χωρίς περιστροφές. Ο Μοχάμαντ Μπακέρ Γκαλιμπάφ, ισχυρός άνδρας του ιρανικού κοινοβουλίου και πρώην διοικητής των Φρουρών της Επανάστασης, δήλωσε κατηγορηματικά:
«Οι απειλές του Τραμπ δεν μας πτοούν ούτε στο ελάχιστο. Εμείς, ως έθνος που υπερασπίζεται την κυριαρχία του, θα πολεμήσουμε. Η γλώσσα του εκφοβισμού απέναντι στο Ιράν έχει αποτύχει στο παρελθόν και θα αποτύχει και τώρα».
Ορμούζ: Το στρατηγικό «μήλο της έριδος»
Τα Στενά του Ορμούζ, μέσω των οποίων διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου, αποτελούν το απόλυτο σημείο τριβής. Το Ιράν έχει επανειλημμένα απειλήσει ότι αν δεχθεί επίθεση ή αν παραβιαστεί η ναυτική του ζώνη, μπορεί να κλείσει τον πετρελαϊκό δίαυλο – ένα σενάριο που θα προκαλούσε παγκόσμιο οικονομικό σοκ και εκτόξευση των τιμών ενέργειας.
Η νέα ρητορική Τραμπ ερμηνεύεται στην Τεχεράνη ως προσπάθεια άσκησης «μέγιστης πίεσης 2.0» – μια επιστροφή στην πολιτική της πρώτης του θητείας, όταν είχε αποχωρήσει από την πυρηνική συμφωνία και είχε επιβάλει σκληρές κυρώσεις.
Από την πλευρά τους, οι Φρουροί της Επανάστασης φέρονται να έχουν ήδη θέσει σε επιφυλακή πυραυλικές μονάδες και ταχέα σκάφη, ενώ ασκήσεις στο νησί Αμπού Μούσα και κοντά στα ύδατα του Ορμούζ κλιμακώθηκαν τις τελευταίες 48 ώρες.
Ο Γκαλιμπάφ – Η φωνή της σκληρής γραμμής
Ο Μοχάμεντ Μπακέρ Γκαλιμπάφ δεν είναι απλά ένας πολιτικός. Είναι πρώην διοικητής της Αεροπορίας των Φρουρών, πρώην δήμαρχος Τεχεράνης, και θεωρείται εκ των πλέον επιδραστικών συντηρητικών. Η δήλωσή του αυτή έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς λειτουργεί ως η επίσημη απάντηση της ιρανικής ηγεσίας στην απειλή που αποδίδεται στον Τραμπ.
«Το μήνυμά μας προς την Ουάσιγκτον είναι ξεκάθαρο», τόνισε. «Η εποχή που κάποιος μπορούσε να μιλάει στο Ιράν με όρους τιμωρίας και κατάκτησης τελείωσε ανεπιστρεπτί. Αν θέλουν σταθερότητα στην περιοχή, ας σταματήσουν τις προκλήσεις».
Διεθνείς αντιδράσεις – Φόβοι για περιφερειακή ανάφλεξη
Η ρητορική σύγκρουση ανάμεσα στις δύο χώρες προκαλεί ανησυχία σε Ευρώπη και Κόλπο. Το Ισραήλ παρακολουθεί στενά, ενώ η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν ήδη ζητήσει ψυχραιμία, φοβούμενοι ότι μια σύρραξη στο Ορμούζ θα πλήξει και τις ίδιες.
Ο ΟΗΕ κάλεσε και τις δύο πλευρές σε αποκλιμάκωση, ενώ η ΕΕ προειδοποίησε ότι «η περιοχή δεν αντέχει άλλη φωτιά».
Συμπέρασμα: Η σκόνη δεν έχει κάτσει
Παρά την εκατέρωθεν σκληρή γλώσσα, παραμένει ασαφές αν η νέα κόντρα θα μείνει σε επίπεδο λόγων ή αν θα οδηγήσει σε θερμό επεισόδιο. Το μόνο σίγουρο είναι ότι τα Στενά του Ορμούζ γίνονται ξανά η ναυαρχίδα της παγκόσμιας αστάθειας – και αυτή τη φορά, η Τεχεράνη επιλέγει να απαντήσει με το ίδιο νόμισμα: ατσάλινη ρητορική, πυραύλους έτοιμους για εκτόξευση, και καθόλου διάθεση υποχώρησης.
Ο Γκαλιμπάφ το είπε ξεκάθαρα: «Θα πολεμήσουμε». Και στην άλλη άκρη του Ατλαντικού, ο Τραμπ καλείται τώρα να αποφασίσει αν θα κάνει πράξη τις απειλές του ή θα αναδιπλωθεί. Η επόμενη κίνηση θα κρίνει την ειρήνη στον Κόλπο.
Μένουμε σε εγρήγορση για τις εξελίξεις.
