Νότης Μαριάς, Πρόεδρος του Κόμματος ΕΛΛΑΔΑ- Ο ΑΛΛΟΣ ΔΡΟΜΟΣ, Καθηγητής Θεσμών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, πρώην Ευρωβουλευτής, notismarias@gmail.com
Mπαράζ κινητοποιήσεων αναμένεται τις επόμενες ημέρες ενόψει της αύξησης των ασφαλιστικών εισφορών των ελευθέρων επαγγελματιών από 1/1/2023 και μάλιστα σε ύψος αντίστοιχο με τον πληθωρισμό του 2022. Έτσι η αύξηση στις καταβαλλόμενες από τους ίδιους τους ελεύθερους επαγγελματίες ασφαλιστικές τους εισφορές κλείδωσε στο 9,9% (www.capital.gr 25/11/2022). Πρόκειται για μια ιδιαίτερα εκρηκτική κατάσταση καθώς η ακρίβεια και ο πληθωρισμός έχουν χτυπήσει την ελληνική οικονομία με τους ελεύθερους επαγγελματίες να διαμαρτύρονται ότι πλέον δεν βγαίνουν οικονομικά καθώς η ακριβή ενέργεια αλλά και οι συνεχείς αυξήσεις σε όλα τα προϊόντα και τις υπηρεσίες τους έχουν κυριολεκτικά γονατίσει. Έτσι από την επόμενη εβδομάδα δικηγόροι και άλλοι ελεύθεροι επαγγελματίες αναμένεται να μπουν στον χορό των κινητοποιήσεων. Όπως έχει ήδη επισημανθεί «η αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών από την 1η Ιανουαρίου 2023 προβλέπεται από τον ασφαλιστικό «νόμο Βρούτση» (ν.4670/20), ο οποίος προβλέπει πως οι εισφορές για τους ελεύθερους επαγγελματίες, τους αυτοαπασχολούμενους και τους αγρότες, θα αναπροσαρμοστούν το 2023, σύμφωνα με τον μέσο πληθωρισμό του προηγούμενου έτους» (www.naftemporiki.gr 21/9/2022).
Βέβαια το εύθραυστο ελληνικό ασφαλιστικό σύστημα βρίσκεται στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης τα τελευταία χρόνια. Αυτό φυσικά δεν απέτρεψε προ ημερών ΝΔ και ΠΑΣΟΚ να ομονοήσουν ψηφίζοντας το νέο μίνι ασφαλιστικό, ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ ψήφισε λευκό (www.protothema.gr 25/11/2022). Σημειωτέο ότι «πολλά, πάντως, από τα 72 άρθρα του νομοσχεδίου ψηφίστηκαν με ευρεία πλειοψηφία καθώς κόμματα της Αντιπολίτευσης έδωσαν την θετική τους ψήφο παρά το γεγονός ότι τα χαρακτήρισαν περιορισμένα και ανεπαρκή» (www.skai.gr 25/11/2023).
Το story βέβαια για την διαχρονική καταλήστευση του ελληνικού ασφαλιστικού συστήματος είναι γνωστό. Ήδη από τη δεκαετία του ’50 και για πάνω από 30 χρόνια τα αποθεματικά των Ασφαλιστικών Ταμείων παρέμεναν στην Τράπεζα της Ελλάδος άτοκα την ίδια ώρα που οι εκάστοτε κυβερνήσεις δανειοδοτούσαν πλουσιοπάροχα τις διάφορες εγχώριες βιομηχανίες με τα εν λόγω αποθεματικά των Ασφαλιστικών Ταμείων. Έτσι είχαμε μια μεταφορά πλούτου από τα Ασφαλιστικά Ταμεία, δηλαδή από τους ίδιους τους εργαζομένους και τους συνταξιούχους προς την εγχώρια ελληνική βιομηχανία.
Η δήθεν κατάρρευση των Ασφαλιστικών Ταμείων αποτέλεσε για όλες τις μνημονιακές κυβερνήσεις το τέλειο άλλοθι προκειμένου να περικοπούν οι συντάξεις κατά 40%. Βέβαια τα προβλήματα των Ασφαλιστικών Ταμείων είναι υπαρκτά. Και δεν επήλθαν ως μοιραίο και φυσικό φαινόμενο. Έχουν αιτίες και κυρίως έχουν πρωταίτιους. Από την καταλήστευσή τους με το σκάνδαλο του Χρηματιστηρίου και το σκάνδαλο των δομημένων ομολόγων, μέχρι την ουσιαστική τους διάλυση με το κούρεμα του PSI και τη διαχείριση των αποθεματικών τους με μηδενικές αποδόσεις από την Τράπεζα της Ελλάδος, η απομείωση της περιουσίας των Ασφαλιστικών Ταμείων έχει το «ονοματεπώνυμο» των ανίκανων ηγεσιών που τα διαχειρίστηκαν.
Ήδη ενόψει των τριών μνημονίων από τις αρχές του 2016 με άρθρα μας και παρεμβάσεις μας είχαμε ζητήσει την άμεση ανακεφαλαιοποίηση του Ασφαλιστικού Συστήματος.
Τις παρεμβάσεις μας αυτές τις συστηματοποιήσαμε με δεκάδες ομιλίες μας και Ερωτήσεις στην Ευρωβουλή.
Οι θέσεις μας αυτές τις οποίες με συνέπεια προωθεί το Κίνημά μας ΕΛΛΑΔΑ- Ο ΑΛΛΟΣ ΔΡΟΜΟΣ παραμένουν πάντα επίκαιρες και ιδίως τώρα καθώς λόγω πανδημίας και πολέμου στην Ουκρανία δοκιμάζονται οι οικονομίες των χωρών και τα δημοσιονομικά των Ασφαλιστικών Ταμείων κινδυνεύουν με επιδείνωση.
Όπως είχαμε επισημάνει σε μελέτη μας που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Επίκαιρα στις 15/1/2016 αλλά και σε άρθρα μας στην Εφημερίδα των Συντακτών στις 8/1/2016 και την Κυριακάτική Κόντρα News στις 11/1/2016, η Ανακεφαλαιοποιηση των Ασφαλιστικών Ταμείων ήταν από τότε αδήριτη ανάγκη.
Αντί λοιπόν για την πλήρη απορρύθμιση του κοινωνικού χαρακτήρα του ασφαλιστικού μας συστήματος και την ιδιωτικοποίηση του που περιφέρει ως «λύση» η περίφημη Έκθεση Πισσαρίδη με στόχο να εξασφαλίσει την πολιτική συναίνεση σε ένα ακόμα μνημονιακό «έγκλημα», εμείς προτείναμε ξανά με αρθρογραφία μας στα τέλη Φεβρουαρίου 2020 κατά την έναρξη της πανδημίας την ανακεφαλαιοποίηση των Ασφαλιστικών Ταμείων μετά το «έγκλημα» του PSI και τη συνακόλουθη κατά τουλάχιστον 12,5 δις ευρώ ζημιά τους (Κυριακάτική Κόντρα News 23/2/2020). Μια ανακεφαλαιοποίηση που νομιμοποιείτο πλήρως σε Ευρωπαϊκό και Εθνικό επίπεδο από τις τρεις ανακεφαλαιοποιήσεις των τραπεζών που πραγματοποιήθηκαν με το πρόσχημα του PSI, αλλά κυρίως νομιμοποιείτο από τις ανάγκες της κοινωνίας για ένα βιώσιμο ασφαλιστικό σύστημα ενόψει πανδημίας. Αξίζει να σημειωθεί ότι τα Ασφαλιστικά μας Ταμεία ζημιώθηκαν επιπλέον κατά περίπου 1,5 με 2 δις ευρώ από την τελευταίας ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών. Έτσι, προτείναμε ότι 14 δις ευρώ, από τα 19,6 δις ευρώ που ενώ είχαν προβλεφθεί από το τρίτο μνημόνιο για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών τελικά παρέμειναν ανεκμετάλλευτα (https://www.in.gr 6/8/2018) στο περίφημο «μαξιλάρι», θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν στην ανακεφαλαιοποίηση των Ασφαλιστικών Ταμείων, που υπέστησαν, κατά τα άνω, ζημιά τουλάχιστον 14 δις ευρώ (www.notismarias.gr 27/2/2020).
Την πρόταση αυτή επαναφέρουμε σήμερα ξανά για άλλη μια φορά καθώς μπορεί να συμβάλει στην παραπέρα θωράκιση του ασφαλιστικού μας συστήματος μιας και ενόψει της αύξησης των αποδόσεων των κρατικών ομολόγων διεθνώς το ποσό των 14 δις ευρώ επενδυόμενο σε δεκαετή ομόλογα του αμερικανικού δημοσίου με τα σημερινά δεδομένα θα μπορούσε να έχει απόδοση 4% ετησίως (www.ot.gr 28/9/2022 και www.capital.gr 16/10/2022), ήτοι τουλάχιστον 560 εκατ. ευρώ ετησίως, όταν η παραπάνω αύξηση κατά 9,9% των ασφαλιστικών εισφορών των ελευθέρων επαγγελματιών θα αποδώσει για το 2023 το πολύ 200 εκατ. ευρώ επιπλέον (www.capital.gr 25/11/2022).
