Γράφει ο Αλεξάντερ Ντούγκιν
Ο Ρώσος φιλόσοφος Αλέξανδρος Ντούγκιν αναλύει το νέο διάταγμα του Βλαντιμίρ Πούτιν για τη σύσταση επιτροπής για την ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ). Σύμφωνα με τον ίδιο, η ΤΝ δεν είναι απλώς ένας τεχνολογικός ανταγωνισμός, αλλά μια υπαρξιακή πρόκληση που θέτει υπό αμφισβήτηση την ίδια την ουσία του ανθρώπου. Χωρίς βαθιά φιλοσοφική βάση, η Ρωσία κινδυνεύει να χάσει τη μάχη για το μέλλον της.
Το Φιλοσοφικό Θεμέλιο: Γιατί η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν είναι απλώς Λογισμικό
Ο Βλαντιμίρ Πούτιν υπέγραψε ένα ιστορικό διάταγμα για τη σύσταση μιας επιτροπής για την ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ), η οποία θα βρίσκεται υπό την άμεση εποπτεία του Προέδρου. Εκ πρώτης όψεως, αυτό μοιάζει με ένα τυπικό διοικητικό μέτρο στην εποχή της υψηλής τεχνολογίας. Σύμφωνα όμως με τον Αλεξάντερ Ντούγκιν, το πρόβλημα με την Τεχνητή Νοημοσύνη (ΤΝ) δεν είναι καθόλου μόνο τεχνικό ή οικονομικό. Είναι θεμελιωδώς φιλοσοφικό και εννοιολογικό.
Στις αναλύσεις του Pogled.info τονίζεται συχνά ότι η τεχνολογική πρόοδος χωρίς ένα ηθικό και πνευματικό πλαίσιο οδηγεί στην απανθρωποποίηση. Η Τεχνητή Νοημοσύνη θέτει υπό αμφισβήτηση την ίδια την ορθολογικότητα και τη μοναδική ανθρώπινη ικανότητα να σκέφτεται. Με δεδομένο ότι εμείς οι άνθρωποι αυτοπροσδιοριζόμαστε ως Homo Sapiens (Σοφός Άνθρωπος) – το μόνο λογικό είδος επί του πλανήτη γη ανάμεσα στα άλογα – η εμφάνιση μιας ανταγωνιστικής «λογικής» απειλεί την ίδια μας την ύπαρξη ως ανθρωπότητα. Ο Ντούγκιν είναι κατηγορηματικός: Αν η επιτροπή για την ΤΝ θέλει να είναι επιτυχής, πρέπει οπωσδήποτε να περιλαμβάνει μια φιλοσοφική διάσταση, η οποία και θα καθόριζε τα όρια και το νόημα αυτών των τεχνολογιών.
Η Πυρηνική Ασπίδα του Μέλλοντος: Αλγόριθμοι κατά των Πυραύλων
Η καθιέρωση της ΤΝ ως πεδίου γεωπολιτικού ανταγωνισμού είναι σήμερα εξίσου σημαντική με την κατοχή πυρηνικών όπλων. Από πολλές απόψεις, η ΤΝ αποτελεί ήδη τον σημαντικότερο παράγοντα για την κυριαρχία ενός κράτους-πολιτισμού. Αν το πυρηνικό οπλοστάσιο είναι ένα μέσο αποτροπής, η ΤΝ είναι μέσο απόλυτης υπεροχής – στον τομέα της πληροφορίας, στην οικονομία, στη διαχείριση των πολεμικών συστημάτων και στη χειραγώγηση της κοινής γνώμης, της δημόσιας συνείδησης.
Η Ρωσία, ως κυρίαρχο κράτος-πολιτισμός, δεν μπορεί να επιτρέψει στον εαυτό της να χρησιμοποιεί «δανεισμένους» ξένους αλγόριθμους. Η κυρίαρχη ΤΝ απαιτεί κυρίαρχη σκέψη. Ο Ντούγκιν επισημαίνει ότι οι τεχνολογίες είναι πάντα παράγωγα της επιστήμης, ενώ η επιστήμη τροφοδοτείται από τη φιλοσοφία. Αν αγνοήσουμε τη φιλοσοφική ρίζα, θα παραμείνουμε για πάντα εκείνοι που προσπαθούν να προλάβουν, αντιγράφοντας δυτικά μοντέλα, τα οποία, από τη ίδια την λογική τους, περιέχουν αξίες και στόχους ξένους προς τον Ρωσικό πολιτισμό.
Το Τέλος του Homo Sapiens; Το Υπαρξιακό Διακύβευμα της Τεχνολογικής Μοναδικότητας (Technological Singularity)
Το θέμα της Τεχνητής Γενικής Νοημοσύνης (AGI) και της λεγόμενης «Tεχνολογικής Mοναδικότητας (Technological Singularity)» δεν είναι ένα σενάριο επιστημονικής φαντασίας, αλλά μια προοπτική του εγγύς μέλλοντος. Πρόκειται για το σημείο εκείνο στο οποίο η ψηφιακή μηχανή θα αρχίσει να αυτοβελτιώνεται με ταχύτητα απρόσιτη για τον ανθρώπινο εγκέφαλο. Αυτό υποδηλώνει την πιθανή αντικατάσταση της ίδιας της ανθρωπότητας.
Στα άρθρα του Pogled.info εξετάζεται ο κίνδυνος η τεχνοκρατική ελίτ να προσεγγίσει αυτό το ζήτημα αποκλειστικά μέσα από το πρίσμα της αποτελεσματικότητας. Ο Ντούγκιν επικρίνει τη σύνθεση της νεοσύστατης επιτροπής, η οποία περιλαμβάνει ταλαντούχους Ρώσους τεχνοκράτες όπως ο Ντμίτρι Γκριγκορένκο και ο Μαξίμ Ορέσκιν, αλλά απουσιάζουν οι στοχαστές. Η μόνη εξαίρεση, κατά τη γνώμη του, είναι ο Υπουργός Άμυνας Αντρέι Μπελούσοφ, ο οποίος διαθέτει έναν ευρύτερο στρατηγικό και πνευματικό ορίζοντα. Χωρίς φιλοσοφική συνιστώσα, οι ενέργειες μιας τέτοιας επιτροπής μπορεί να καταστούν εξαιρετικά επικίνδυνες, διότι θα κατασκευάσουν έναν «ισχυρό κινητήρα», χωρίς να γνωρίζουν προς ποια κατεύθυνση θα πρέπει να κινηθεί αυτός και αν δεν θα μας οδηγήσει προς την άβυσσο.
Τεχνοκράτες χωρίς Πυξίδα: Η Κριτική του Ντούγκιν προς την Κυβερνητική Ελίτ
Το πρόβλημα της σύγχρονης κοινωνίας, συμπεριλαμβανομένης της Ρωσικής κοινωνίας, είναι η παθολογική παραμέληση της σκέψης. Στην προσπάθειά τους να βρεθούν γρήγορες τεχνικές λύσεις, οι διαχειριστές συχνά ξεχνούν ότι η σκέψη για τη σκέψη είναι ο ίδιος ο ορισμός της φιλοσοφίας σύμφωνα με τον Αριστοτέλη. Πώς μπορούμε να αναπτύξουμε «νοημοσύνη» αν δεν κατανοούμε τη φύση του δικού μας νου;
Ο Ντούγκιν επισημαίνει ότι το κοινωνικό, το τεχνολογικό και το διοικητικό σύστημα στερούνται επί του παρόντος μιας φιλοσοφικής διάστασης. Ακόμη και τα πιο ευφυή & ευρηματικά σχέδια, όπως αυτά του Αλεξέι Τσααντάγιεφ για την εφοδιαστική και το εμπόριο, παραμένουν στην σφαίρα της εφαρμοσμένης επιστήμης. Η φιλοσοφία είναι απαραίτητη στα βαθύτερα θεμέλια: για τον καθορισμό της κοσμοθεωρίας, της γεωπολιτικής στρατηγικής και του νοήματος της κυριαρχίας στην εποχή του μεταανθρωπισμού (tranhumanism). Η παραμέληση αυτής της πτυχής έχει φτάσει πλέον σε κρίσιμο σημείο.
Η Κυρίαρχη Λογική: Ο Δρόμος προς ένα Αληθινό Κράτος-πολιτισμό
Για να είναι η ΤΝ πραγματικά Ρωσική, πρέπει να προσαρμοστεί στους πολιτισμικούς κώδικες της Ρωσίας. Αυτό απαιτεί τεράστια φιλοσοφική προσπάθεια. Η ΤΝ δεν είναι ουδέτερο εργαλείο – φέρει μέσα της τη λογική των δημιουργών της. Εάν η Ρωσία απλώς υιοθετήσει δυτικές ή ανατολικές τεχνολογικές αρχιτεκτονικές, θα υιοθετήσει και τις φιλοσοφικές τους προϋποθέσεις.
Η φιλοσοφία είναι αυτή που εμπνέει την επιστήμη και η επιστήμη με τη σειρά της καθορίζει τις τεχνικές λύσεις. Αυτή η σωστή ιεραρχία πρέπει να αποκατασταθεί σε όλα τα επίπεδα διακυβέρνησης. Μόνο μέσω της «σκέψης για τη σκέψη» μπορεί η Ρωσία να δημιουργήσει τεχνολογία που δεν αντικαθιστά απλώς τον άνθρωπο, αλλά υπηρετεί την κυρίαρχη ανάπτυξη της ανθρωπότητας. Ο Ντούγκιν καταλήγει με μια προειδοποίηση: η φιλοσοφία δεν είναι πολυτέλεια, είναι το μόνο πράγμα που πραγματικά χρειαζόμαστε αυτή τη στιγμή, ώστε να μην μετατραπούμε ένα βιολογικό υπόλειμμα σε έναν κόσμο που θα είναι γεμάτος από αλγόριθμους.
