Κ. Ν. Κακογιάννη – Ε. Α. Καρνιάτη
Δικηγόροι Αθηνών
23 Οκτωβρίου 2025
Α. ΕΠΙ ΤΩΝ ΔΕΛΤΙΩΝ ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΗΣ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ
Α1. Ο ΥΠ’ ΑΡΙΘΜ.2025/1208 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ
Ο υπ’ αριθμ.2025/1208 Κανονισμός του Συμβουλίου της Ευρώπης (με ημερομηνία 12 Ιουνίου 2025 και τίτλο ‘Κανονισμός (ΕΕ) 2025/1208 του Συμβουλίου, της 12ης Ιουνίου 2025, για την ενίσχυση της ασφάλειας των δελτίων ταυτότητας των πολιτών της Ένωσης και των εγγράφων διαμονής που εκδίδονται για τους πολίτες της Ένωσης και τα μέλη των οικογενειών τους που ασκούν το δικαίωμα ελεύθερης κυκλοφορίας’) (Επίσημος Ιστότοπος Ευρωπαϊκής Ένωσης, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EL/TXT/?uri=CELEX:32025R1208) αναφέρει τα κάτωθι:
- «Δελτία ταυτότητας που δεν πληρούν τις προϋποθέσεις του άρθρου 3 παύουν να ισχύουν κατά τη λήξη τους ή το αργότερο στις 3 Αυγούστου 2031, ανάλογα με το ποια ημερομηνία είναι προγενέστερη» (άρθρο 5, σελίδα 8 του Κανονισμού)
Σημείωση 1 – ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ: Δηλαδή, δελτία ταυτότητας που δεν είναι ηλεκτρονικού τύπου (άρθρο 3 του Κανονισμού της Ε.Ε.) – όπως και οι ελληνικές παλαιού τύπου ταυτότητες – γίνονται αποδεκτά από τις αρχές στην Ευρωπαϊκή Ένωση μέχρι και τις 3 Αυγούστου 2031.
- «Ο παρών κανονισμός δεν υποχρεώνει τα κράτη μέλη να θεσπίσουν δελτία ταυτότητας ή έγγραφα διαμονής, όταν αυτά δεν προβλέπονται στην εθνική νομοθεσία, ούτε θίγει την αρμοδιότητα των κρατών μελών να εκδίδουν, βάσει του εθνικού δικαίου, άλλα έγγραφα διαμονής που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του δικαίου της Ένωσης…» (Εισαγωγικό κείμενο , παράγραφος 9, σελ.2 του κανονισμού)
[Σημείωση 2: Προηγείται το εθνικό δίκαιο – σε σχέση με το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης – όσον αφορά τα χαρακτηριστικά των εγγράφων που αποδεικνύουν την ταυτότητα προσώπων/ δελτία ταυτότητας ή έγγραφα διαμονής]
- «Ο παρών κανονισμός δεν εμποδίζει τα κράτη μέλη να αποδέχονται για σκοπούς ταυτοποίησης έγγραφα άλλα από τα ταξιδιωτικά έγγραφα, όπως δίπλωμα οδήγησης, με τρόπο που δεν εισάγει διακρίσεις» (Εισαγωγικό κείμενο , παράγραφος 10, σελ.2 του κανονισμού)
[Σημείωση 3: και άλλα έγγραφα ταυτοποίησης, όπως το δίπλωμα οδήγησης, γίνονται δεκτά για την ταυτοποίηση προσώπων στην Ε.Ε.]
- «Ως γενική πρακτική για την επαλήθευση της γνησιότητας του εγγράφου και την εξακρίβωση της ταυτότητας του κατόχου, τα κράτη μέλη θα πρέπει πρωτίστως να επαληθεύουν την εικόνα προσώπου και, αν είναι αναγκαίο για να επιβεβαιωθεί χωρίς αμφιβολία η γνησιότητα του εγγράφου και η ταυτότητα του κατόχου, θα πρέπει επίσης να επαληθεύουν τα δακτυλικά αποτυπώματα» (Εισαγωγικό κείμενο , παράγραφος 18, σελ.3 του κανονισμού)
[Σημείωση 4: βασικά στοιχεία για την εξακρίβωση της ταυτότητας του κατόχου εγγράφου στην Ε.Ε. είναι η φωτογραφία του κατόχου και τα δακτυλικά του αποτυπώματα – όπως αυτά (φωτογραφία και δακτυλικό αποτύπωμα) υφίστανται ήδη στις ελληνικές παλαιού τύπου ταυτότητες)
Α2. Η ΥΠ’ ΑΡΙΘΜ. 1602/2021 (ΤΜΗΜΑ Δ’) ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ
Στην υπ’ αριθμ. 1602/2021(Τμήμα Δ’) απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας ορίζεται ότι:
- «5. Επειδή, από τις ανωτέρω παρατιθέμενες διατάξεις προκύπτει ότι μεταξύ των δικαιολογητικών, που απαιτείται να υποβάλει ο ενδιαφερόμενος για την έκδοση διαβατηρίου, είναι και φωτοαντίγραφο των δύο όψεων του δελτίου αστυνομικής ταυτότητάς του. Σε περίπτωση κατά την οποία έχει παρέλθει ο χρόνος ισχύος του εν λόγω δελτίου (15 έτη) και μέχρι να αντικατασταθεί, αυτό θεωρείται ισχυρό, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην κ.υ.α. 3021/19/53/14.10.2005 απόφαση, η οποία εξακολουθεί να ισχύει…» (παρ.5 απόφασης ΣτΕ)
[Σημείωση 1: η ως απόφαση του ΣτΕ ορίζει ότι τα δελτία αστυνομικής ταυτότητας παλαιού τύπου είναι ισχυρά, ως έγγραφα, μέχρι την αντικατάστασή τους]
- Αναφέρει περαιτέρω η ως άνω απόφαση του ΣτΕ: «…Εξάλλου, πριν από τη χορήγηση του διαβατηρίου, οι αρμόδιες υπηρεσίες υποχρεούνται να ελέγχουν μόνον αν υποβλήθηκαν τα απαιτούμενα κατά νόμον δικαιολογητικά, μεταξύ δε αυτών και το δελτίο αστυνομικής ταυτότητας του αιτούντος την έκδοση διαβατηρίου, το οποίο οφείλουν να δεχθούν εφόσον δεν συντρέχει βάσιμη αμφιβολία περί τη γνησιότητά του, όχι δε και να διενεργούν έλεγχο ταυτοπροσωπίας του αιτούντος. Το τελευταίο ρητώς απαιτείται μόνο στην περίπτωση των ανηλίκων κάτω των 12 ετών, καθώς και των Ελλήνων πολιτών άνω των 12 ετών, οι οποίοι διαμένουν μόνιμα στο εξωτερικό και δεν κατέχουν δελτίο αστυνομικής ταυτότητας ούτε ελληνικό διαβατήριο σε ισχύ.»
[Σημείωση 2: η ως απόφαση του ΣτΕ ορίζει ότι τα δελτία αστυνομικής ταυτότητας παλαιού τύπου πρέπει να γίνονται δεκτά από τις αρχές – μόνο το ζήτημα της γνησιότητας του δελτίου ταυτότητας μπορεί να εξεταστεί από τις αρχές]
Β. ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΡΙΘΜΟΥ
Β1. ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ 40/5.5.2025
Το προεδρικό διάταγμα 40/5.5.2025 αναφέρει στο άρθρο 8, παρ.2 αυτού ότι για «..για χρονικό διάστημα που δεν υπερβαίνει τους δώδεκα (12) μήνες, από τη δημοσίευση του παρόντος, δύναται να εξακολουθούν να εφαρμόζονται από τους φορείς του δημόσιου τομέα οι υφιστάμενες διαδικασίες επαλήθευσης της ταυτότητας των φυσικών προσώπων και, συγκεκριμένα, μέσω ταυτοποίησης με Α.Φ.Μ., Α.Μ.Κ.Α. και Α.Δ.Τ.»
Σημείωση: με βάση τα παραπάνω μέχρι τις 5.5.2026 οι πολίτες μπορούν να χρησιμοποιούν για την επαλήθευση της ταυτότητάς τους από τις αρχές τους αριθμούς τους Α.Φ.Μ., Α.Μ.Κ.Α και Α.Δ.Τ.
