Το 2024 υπόσχεται να αφήσει μια επικίνδυνη κληρονομιά για το επόμενο έτος.
Εδώ και δεκαετίες, ο κόσμος δεν γνώρισε ένα πιο επικίνδυνο διεθνές περιβάλλον, με άστατες, συνεχιζόμενες συγκρούσεις σε ορισμένες από τις πιο κρίσιμες περιοχές του κόσμου.
Θα χρειαστεί επιδέξιος, ώριμος πολιτικός τρόπος για να αποφευχθεί ακόμη μεγαλύτερη σύγκρουση το 2025, αλλά η κατάσταση στην οποία βρισκόμαστε αποδεικνύει ότι ο επιδέξιος πολιτισμός είναι ανεπαρκής.
Αυτό αναφέρει ο Δρ. Robert Farley, ο οποίος διδάσκει ασφάλεια και διπλωματία στο Patterson School από το 2005, ενώ είναι ιδρυτής και αρχισυντάκτης του Lawyers, Guns and Money.
Ο Τρίτος Παγκόσμιος Πόλεμος θα μπορούσε να ξεκινήσει το 2025
Ο πόλεμος Ρωσίας-Ουκρανίας, μια από τις μεγαλύτερες συμβατικές συγκρούσεις που έχει δει ο κόσμος από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, είχε εκτεταμένες παγκόσμιες επιπτώσεις.
Αυτά έχουν αναγκαστικά αγγίξει τα μέρη του κόσμου όπου η Ρωσία, η Κίνα, η Ευρωπαϊκή Ένωση και οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν συμφέροντα, που στην πραγματικότητα είναι ολόκληρο το διεθνές σύστημα.
Καμία από τις συγκρούσεις δεν είναι ξεχωριστή από τις άλλες.
Όπως άλλωστε έγινε και στα διάφορα «θέατρα» του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, το καθένα έχει επίδραση στην ισορροπία δυνάμεων και την απειλή στις άλλες περιοχές.
Ρωσία-Ουκρανία
Απέχουμε τρεις μήνες από την επέτειο των τριών ετών από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία και το τέλος του πολέμου είναι ακόμα δύσκολο να προβλεφθεί.
Οι ρωσικές δυνάμεις ξεκίνησαν εκ νέου την επίθεση και καταλαμβάνουν σημαντικές περιοχές του ουκρανικού εδάφους, αλλά προφανώς όχι αρκετά για να απειλήσουν την ακεραιότητα του ουκρανικού κράτους.
Από την πλευρά της, η Ουκρανία εκμεταλλεύτηκε την άδεια της κυβέρνησης Biden και των προστάτων της στην Ευρώπη για να εξαπολύσει πλήγματα μεγάλης εμβέλειας εναντίον στόχων βαθιά στη Ρωσία.
Η Ρωσία απάντησε σε αυτό εξαπολύοντας την πρώτη επιχειρησιακή συμβατική επίθεση με πυραύλους εξοπλισμένοyw με MIRV κατά της Ουκρανίας.
Οι εντάσεις μεταξύ Ρωσίας και Δύσης (συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ευρωπαϊκής Ένωσης) παραμένουν σε ιστορικά υψηλά επίπεδα.
Η ρωσική οικονομία παρουσιάζει σημάδια σοβαρής επιδείνωσης, κάτι που μπορεί να αναγκάσει τη Μόσχα να διεξάγει στρατιωτικές επιχειρήσεις υψηλού κόστους και υψηλού κινδύνου.
Με άλλα λόγια, ο χειρότερος πόλεμος που έχει δει ο κόσμος εδώ και δεκαετίες θα μπορούσε ακόμα να κλιμακώνεται σε ένταση και θα μπορούσε ακόμα να παρασύρει άλλες χώρες στο κύμα του.
Οι πόλεμοι της 7ης Οκτωβρίου
Οι συνέπειες από τις δραματικές και φονικές επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου 2023, συνεχίζουν να αποσταθεροποιούν τη Μέση Ανατολή.
Οι επιθέσεις πυροδότησαν έναν έντονο πόλεμο μεταξύ του Ισραήλ και της Hamas στη Γάζα, ακολουθούμενο από μια έντονη σύγκρουση μεταξύ του Ισραήλ και της Hezbollah στο Λίβανο.
Στην πορεία, το Ισραήλ και το Ιράν αντάλλαξαν χτυπήματα και το κίνημα των Houthis στη δυτική Υεμένη ξεκίνησε μια αντιναυτιλιακή εκστρατεία στην Ερυθρά Θάλασσα.
Μερικά θέατρα της σύγκρουσης φαίνεται να αποκλιμακώνονται, με το Ισραήλ και τη Hezbollah να έχουν καταλήξει σε μια ανήσυχη κατάπαυση του πυρός και τον Ισραηλινό Στρατό να ξεμένει από στόχους στη Γάζα.
Ωστόσο, οι προοπτικές για κλιμάκωση μεταξύ Ιράν και Ισραήλ παραμένουν επικίνδυνα υψηλές.
Η σχέση του Ιράν με τη Ρωσία έχει βελτιωθεί δραματικά κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης, καθώς η Τεχεράνη προμήθευσε τη Μόσχα με τα απαραίτητα drones και πυραύλους σε αντάλλαγμα για προηγμένη στρατιωτική τεχνολογία.
Το Ιράν μπορεί επίσης να αποφασίσει ότι, αφού δεν κατάφερε να αποτρέψει ή να νικήσει τις ισραηλινές επιθέσεις, πρέπει να κλιμακώσει το πυρηνικό του πρόγραμμα.
Μια τέτοια απόφαση θα προκαλούσε περαιτέρω ισραηλινές επιθέσεις, πιθανώς υποστηριζόμενες από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τις μοναρχίες του Κόλπου.
Κίνα-Ταϊβάν: Η πορεία προς τον Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο;
Κατά κάποιο τρόπο, η ησυχία που συνεχίζει να βασιλεύει στα στενά της Ταϊβάν είναι πιο τρομακτική από τη χαοτική συμφωνία του Πολέμου Ρωσίας-Ουκρανίας.
Η πολιτική σύγκρουση είναι ουσιαστικά ανεπίλυτη και οι αντίπαλες πλευρές προετοιμάζονται για πόλεμο σαν να είναι αναπόφευκτος.
Η Κίνα συνεχίζει να επεκτείνει με ταχείς ρυθμούς το ναυτικό της, ιδιαίτερα τις ικανότητές της για αμφίβια επίθεση.
Η Ταϊβάν και οι Ηνωμένες Πολιτείες εργάζονται σε συστήματα και τακτικές που θα καθιστούσαν αδύνατη τη διατήρηση της παραλίας για τον Λαϊκό Απελευθερωτικό Στρατό.
Την ίδια στιγμή, το εμπόριο συνεχίζεται σχεδόν ανεξέλεγκτο στα Στενά.
Είναι απίθανο η Κίνα να είναι έτοιμη να επιτεθεί στην Ταϊβάν το 2025.
Ωστόσο, ο λογισμός της Κίνας θα μπορούσε να αλλάξει εάν οι εξελίξεις σε άλλα μέρη του κόσμου αλλάξουν ή εάν ο Πρόεδρος Trump λάβει μέτρα για να επιδεινώσει δραματικά τους δεσμούς μεταξύ Ουάσιγκτον και Πεκίνου.
Οποιοσδήποτε πόλεμος για τον έλεγχο της Ταϊβάν είναι πιθανό να επεκταθεί για να συμπεριλάβει γρήγορα τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ιαπωνία και θα φέρει αμέσως την απειλή της χρήσης πυρηνικών όπλων.
Βόρεια Κορέα-Νότια Κορέα
Η απόφαση της Πιονγκγιάνγκ να παρέμβει άμεσα στον πόλεμο Ρωσίας-Ουκρανίας κλόνισε τις πάντα τεταμένες σχέσεις στην Κορεατική Χερσόνησο.
Η συμμετοχή της Βόρειας Κορέας στον πόλεμο φαίνεται να εγγυάται μια αμοιβή από τη Μόσχα, δίνοντας στη Λαϊκή Δημοκρατία της Κορέας (ΛΔΚ) τον προστάτη που αναζητούσε μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης.
Το συνολικό αποτέλεσμα της ρωσικής υποστήριξης προς τη Βόρεια Κορέα παραμένει αβέβαιο, αλλά αναμφίβολα θα συμβάλει στη στήριξη της ενεργειακής κατάστασης της ΛΔΚ και θα διευκολύνει την Πιονγκγιάνγκ να αποκτήσει προηγμένη στρατιωτική τεχνολογία.
Μπορεί επίσης να κάνει τη Βόρεια Κορέα πιο ριψοκίνδυνη όσον αφορά τις σχέσεις της με τη Δημοκρατία της Κορέας (ROK).
Από την πλευρά της, η Νότια Κορέα εξετάζει το ενδεχόμενο να επεκτείνει τις σχέσεις της με την Ουκρανία ως απάντηση στην ανάπτυξη βορειοκορεατικών στρατευμάτων.
Επιπλέον, η εσωτερική πολιτική της Νότιας Κορέας έχει κλονιστεί από ένα προφανές αυτογκόλ, καθώς ο Πρόεδρος Yoon Suk Yeol ανέφερε την απειλή της Βόρειας Κορέας ως δικαιολογία για την επιβολή στρατιωτικού νόμου.
Η τελική επίπτωση από αυτές τις αποφάσεις είναι αδύνατο να προβλεφθεί, αλλά θα μπορούσε να αποτελέσει σημαντικό κίνδυνο για τη σταθερότητα της κρίσης στη χερσόνησο.
Συρία
Ο Σύρος πρόεδρος Bashar Al-Assad έκανε τον κόπο να μείνει έξω από τους Πολέμους της 7ης Οκτωβρίου, ακόμη και όταν ισραηλινά αεροσκάφη και πύραυλοι σφυροκοπούσαν ιρανικές εγκαταστάσεις στη Συρία.
Η απροθυμία του μπορεί κάλλιστα να βασίστηκε σε ανησυχίες για τη σταθερότητα του καθεστώτος του.
Αυτές οι ανησυχίες επιβεβαιώθηκαν δραματικά την περασμένη εβδομάδα, όταν η πόλη του Χαλεπίου έπεσε σε έναν συνασπισμό ομάδων ανταρτών.
Αυτό άφησε τον Συριακό Αραβικό Στρατό και τους Ρώσους και Ιρανούς συμμάχους του να προσπαθούν να αμυνθούν ενάντια στις δυνάμεις των ανταρτών που προωθούνται.
Οι ίδιοι οι αντάρτες είναι ένα μείγμα διαφορετικών ομάδων, η καθεμία με τους δικούς της υποστηρικτές και τη δική της ατζέντα.
Ο συριακός εμφύλιος τράβηξε μεγάλο μέρος της περιοχής στο αποκορύφωμά του κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 2010 και δεν είναι δύσκολο να δεις τη Ρωσία, την Τουρκία, το Ισραήλ, το Ιράν, την Ιορδανία και τις Ηνωμένες Πολιτείες να παρεμβαίνουν με κάποιο τρόπο.
Εάν η κυβέρνηση Bashar Al-Assad πέσει είτε από εσωτερικές είτε από εξωτερικές δυνάμεις, ολόκληρη η περιοχή θα μπορούσε να ριχθεί στο χάος, πιθανώς αναζωπυρώνοντας τη σύγκρουση Ισραήλ-Ιράν και τραβώντας την Τουρκία σε άμεση μάχη.
Τρίτος Παγκόσμιος Πόλεμος: Θα μπορούσε να συμβεί τον επόμενο χρόνο;
Σύμφωνα με τον Δρ. Farley μπορούμε να παρηγορηθούμε στο γεγονός ότι οι πόλεμοι σπάνια γίνονται τυχαία. Κανείς δεν θέλει πραγματικά έναν Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο.
Κάθε σημαντικός παίκτης έχει ένα συγκεκριμένο σύνολο στόχων και αποτελεσμάτων που θα ήθελε να επιδιώξει, και είτε η ανατροπή του παγκόσμιου συστήματος είτε η επιβολή του με βίαιο τρόπο είναι έξω από αυτές τις επιδιώξεις.
Ωστόσο, είναι συχνά δύσκολο για τους ηγέτες να κατανοήσουν τον παγκόσμιο αντίκτυπο των αποφάσεών τους.
Μια βόμβα που έπεσε στο Κίεβο μπορεί να προκαλέσει καταιγίδα στην Τεχεράνη ή κυκλώνα πάνω από την Ταϊπέι.
Μπορούμε να ελπίζουμε ότι το νέο έτος θα φέρει μια βαθιά ανάσα, μια νέα προοπτική σε αυτές τις συγκρούσεις και μια νέα ελπίδα για την αποχώρηση από τον Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο.
www.bankingnews.gr
