Γράφει ο Andrea Marcigliano
Συρία. Τώρα είναι απλώς μια παλιά, γεωγραφική ονομασία του παρελθόντος. Δεν υπάρχει πια τέτοιο κράτος. Είναι ένα όνομα που, μόλις χθες, υποδήλωνε ένα κράτος. Σήμερα είναι μόνο μια γεωγραφική περιοχή. Και μια … νοσταλγική ανάμνηση.
Ας δούμε, όσο πιο ψύχραιμα γίνεται, την κατάσταση που διαμορφώνεται. Αυτό που απέμεινε, ουσιαστικά, από αυτό που ήταν κάποτε, για πάνω από πενήντα χρόνια, κάτω από την εξουσία της οικογένειας Αλ-Άσαντ. Και της ελίτ των Αλαουιτών που ήλεγχε τη χώρα.
Διεφθαρμένος; Πιθανόν. Ωστόσο, είχε προσπαθήσει να γίνει η Συρία κοσμική, και ουσιαστικά σύγχρονη. Σε αυτή την ταραγμένη & βασανισμένη γωνιά της Μέσης Ανατολής, αν και ήταν ένας άβολος γείτονας για εμάς τους Ευρωπαίους, κι αυτό δεν ήταν μικρό πράγμα.
Τώρα όλα τελείωσαν… Πάει η Συρία όπως την ξέραμε, τελείωσε… Μια κατά βάση σύγχρονη χώρα. Και, πάνω απ’ όλα, ενιαία.
Και τώρα λένε κουβέντες, κουβέντες κούφιες, χωρίς αντίκρισμα. Ότι τάχα θα ξεκινήσει μια Νέα Εποχή στην Συρία. Θα αναδυθεί τάχα μια νέα δημοκρατική Συρία στη διεθνή σκηνή. Αυτά είναι απλώς φαντασιώσεις. Και μάλιστα φαντασιώσεις ναρκωμένες από ιδεολογικά όνειρα. Ή, κάτι ακόμα χειρότερο.
Η Συρία δεν υπάρχει πια. Στη θέση της, απέμεινε ένα σύνθετο, πολύπλοκο και βίαια αλληλοσυγκρουσιακό, μωσαϊκό. Όπου είναι πολύ δύσκολο, όντως αδύνατο, να επικρατήσει ένα μόνο από τα στοιχεία του εθνικο-θρησκευτικο-πολιτικού αυτού παζλ. Είναι πλέον αδύνατο να ενοποιηθεί ξανά σαν χώρα.
Το Μωσαϊκό των Εθνοτήτων & των Θρησκειών της Συρίας
(χωρίς & τις πολιτικές παρατάξεις)
| Μουσουλμάνοι (Ισλάμ) | 87% του πληθυσμού |
| Σουνίτες Μουσουλμάνοι | 70 – 74% του πληθυσμού |
| Σουνίτες Άραβες | 59–60% του πληθυσμού |
| Σουνίτες Κούρδοι | 8.5% του πληθυσμού |
| Τουρκομάνοι | 3% του πληθυσμού |
| Σιίτες & Αλαουίτες (Άραβες, Κούρδοι & Τουρκομάνοι | 13% & κυριαρχούσαν στις κρατικές θέσεις ως αξιωματούχοι & ως αξιωματικοί στο στρατό & την αστυνομία του Αλ-Άσαντ |
| Χριστιανοί, η πλειοψηφία τους είναι Ελληνορθόδοξοι (Ρωμιοί), ενώ οι υπόλοιποι είναι Σύρορθόδοξοι, Ελληνοκαθολικοί, της Ασσυριακής Εκκλησίας της Ανατολής, Αρμένιοι Ορθόδοξοι, Προτεστάντες, Παλαιστίνιοι πρόσφυγες κ.ά. | 10% (περίπου 2,4 εκατομμύρια) & ανήκουν στην υψηλή κοινωνικοοικονομική τάξη |
| ΕλληνοΟρθόδοξοι Χριστιανοί (Ρωμιοί) | αποτελούν το 45,7% του Χριστιανικού πληθυσμού (περίπου 1.100.000) |
| Καθολικοί (Μελκίτες, Αρμένιοι Καθολικοί, Συριο-Καθολικοί, Μαρωνίτες, Χαλδαίοι Καθολικοί & Λατίνοι | αποτελούν το 16,2% του Χριστιανικού πληθυσμού |
| Αρμενική Αποστολική Εκκλησία | αποτελούν το 10,9% του Χριστιανικού πληθυσμού |
| Σύριο-Ορθόδοξοι αποτελούν το | αποτελούν το 22,4% του Χριστιανικού πληθυσμού |
| Η Ασσυριακή Εκκλησία της Ανατολής & άλλες μικρότερες Χριστιανικές εκκλησίες καταλαμβάνουν το υπόλοιπο ποσοστό. | αποτελούν το 5% περίπου του Χριστιανικού πληθυσμού |
| Δρούζοι | 3% (περίπου 500.000) |
Ας κάνουμε, στα γρήγορα, μια επισκόπηση της κατάστασης. Αν και λόγω της πολυπλοκότητάς της, ωστόσο, είναι πολύ δύσκολο, αν όχι αδύνατο, να περιγραψεις με ακρίβεια το τι ακριβώς συμβαίνει.
Η προσοχή των δυτικών ΜΜΕ επικεντρώνεται, ως επί το πλείστον, στη Hayat Tahrir al-Sham (HTS). Η οποία έχει καταλάβει τη Δαμασκό, με επικεφαλή τον οπλαρχηγό της Αλ-Τζολάνι, που θεωρείται ο νέος κυρίαρχος άρχοντας όλης της Συρίας. Υπόσχεται ότι θα εγκαθιδρύσει ένα μετριοπαθές καθεστώς, ότι θα κάνει σύντομα εκλογές, ότι θα σεβαστεί τα δικαιώματα των γυναικών, ότι θα υπάρχει ελεύθερη επιλογή στο αν θα ακολουθήσει κανείς ή όχι τη σαρία (τον Ισλαμικό νομο) κλπ…
Λόγια… λόγια… του αέρα, λόγια μεγάλα & ψεύτικα. Διότι, στην περιοχή της Συρίας που έχει καταλάβει η HTS, δεν βλέπουμε τίποτα από όλα αυτά. Αντιθέτως, εκείνο που βλέπουμε είναι ξεκάθαρα ένα κρεσέντο τζιχαντιστικού εξτρεμισμού, από το Συριακό παρακλάδι της Αλ-Κάιντα.
Και ο Αλ-Τζολάνι ήταν πάντα ένας από τους κορυφαίους εκφραστές του. Ο οποίος πρόσφατα μετρίασε τους τόνους του, και φόρεσε κουστούμι & γραβάτα. Αλλά η μεταμφίεση αυτή, έγινε μόνο για να ικανοποιήσει τις απαιτήσεις των ΗΠΑ και των συμμάχων τους, οι οποίοι στην πραγματικότητα τον στήριξαν και τον βοήθησαν με κάθε τρόπο να καταλάβει την Δαμασκό.
Η πραγματικότητα, όμως, είναι εντελώς διαφορετική. Οι τζιχαντιστές της HTS, είναι μια φατρία τζιχαντιστών που προέρχεται από την Αλ Κάιντα & το Isis, και αναρριχήθηκαν στην εξουσία σε ένα μέρος της Συρίας.
Το ίδιο το ορίζιναλ Ισλαμικό Κράτος (Isis), που παρεμπιπτόντως, εξακολουθεί να υπάρχει, και δεν έχει απορροφηθεί από το HTS, έχει κάποιες ακόμη αξιόμαχες δυνάμεις ειδικά στις ημιερημικές ανατολικές επαρχίες, ανακάμπτει, και όπως φαίνεται θα γίνει και πάλι απειλητικό, αν και οι Αμερικάνοι έχουν κινητοποιήσει περίπου 10.000 στρατιώτες για την καταστολή του.
Όσον αφορά την Τουρκία, ελέγχει άμεσα τον Συριακό Εθνικό Στρατό, καθώς και ένα πολυσύνθετο αρχιπέλαγος μικρών ομάδων, τις οποίες και χρησιμοποιεί στις αντι-κουρδικές επιχειρήσεις της. Και για να επεκτείνει την επιρροή της στο βόρειο τμήμα της Συρίας.
Πρωταρχικός στόχος της Τουρκίας είναι να περιορίσει, και αν είναι δυνατόν, να αφανίσει τους Κούρδους του YPG, τους οποίους θεωρεί στενούς συμμάχους του KKP, που δρα στο Τουρκικό έδαφος. Ωστόσο, είναι επίσης ολοφάνερη η επιθυμία του Ερντογάν να ελέγξει μια μεγάλη περιοχή της Συρίας, προκειμένου να επεκτείνει την Τουρκική επιρροή σε όλη τη Μέση Ανατολή.
Οι Κούρδοι, ωστόσο δεν το βάζουν κάτω, και δεν σκοπεύουν να υποχωρήσουν. Και αγωνίζονται, ενισχυόμενοι & υποστηριζόμενοι από ορισμένες Αραβοσυριακές ομάδες & τοπικές φυλές, που αντιτίθενται στην Τουρκική επέκταση. Προς το παρόν, φαίνεται ότι ελέγχουν περίπου το 30% της χώρας, ιδίως στα βορειοανατολικά. Αλλά η επίθεση, που έχει εξαπολύσει η Τουρκία εναντίον τους, τους αναγκάζει να περιορίσουν την περιοχή επιρροής τους.
Έπειτα, υπάρχει ο πολύπλοκος, συνασπισμός των ένοπλων ομάδων του λεγόμενου Νοτίου Μετώπου (Southern Front), τον οποίο, εδώ και καιρό, ήταν ανεκτό από τον Άσαντ και ουσιαστικά δεν βρίσκοταν σε ανοιχτή αντιπαράθεση μαζί τους. Τώρα, όμως, επανεμφανίστηκαν και επηρεάζουν αποφασιστικά το γενικότερο συριακό σκηνικό της Συρίας. Το Νότιο Μέτωπο είναι, στην πραγματικότητα, ένα βολικό ακρωνύμιο, μια ομπρέλα κάτω από την οποία στεγάζονται περισσότερες από πενήντα διαφορετικές & αυτόνομες ένοπλες ομάδες.
Μια κατάσταση, παρεμπιπτόντως, παρόμοια με την μετωπική οργάνωση της HTS, του αλ-Τζολάνι. Η οποία ως Μέτωπο-Ομπρέλα συμπεριλαμβάνει, γύρω από έναν ισχυρό πυρήνα τζιχαντιστών, ένα σύμπλεγμα πολλών ένοπλων ομάδων και μικρών φατριών, που είναι, κατά πολλούς τρόπους, αυτόνομες μεταξύ τους.
Και μετά υπάρχουν και οι Δρούζοι, μια μικρή ένοπλη μειονότητα, οι οποίοι, ανοιχτά δηλώνουν, ότι προτιμούν τον Ισραηλινό έλεγχο της περιοχής τους, παρά να υποταχθούν στην τυραννική κυριαρχία των τζιχαντιστών. Και υπάρχουν και οι Αλαουίτες, που αποτελούν, το 10% του Συριακού πληθυσμού περίπου, που τώρα εξαναγκάζονται, ως επί το πλείστον, να φύγουν από την χώρα, μετά την ανατροπή του Άσαντ. Και είναι σίγουρο ότι είναι έτοιμοι να ξαναπάρουν τα όπλα στο άμεσο μέλλον… ήδη αρχίζουμε να βλέπουμε τα πρώτα σημάδια.
Οι Δρούζοι αποτελούν μια ιδιαίτερη εθνικο-θρησκευτική μειονότητα, που αριθμεί περίπου τα 1.000.000 πληθυσμό και κατοικεί σήμερα στην Ιορδανία, τον Λίβανο, στη Συρία και στη Γαλιλαία (Ισραήλ). Η εθνότητα αυτή είναι αξιοσημείωτη λόγω της ιδιάζουσας θρησκείας, της κοινωνικής οργάνωσης και της έντονης ανυποταξίας τους. Στην Συρία αριθμούν 500.000.
Και όλα αυτά, φυσικά, χωρίς να αναφέρουμε την Ισραηλινή παρουσία, η οποία στην πραγματικότητα εκτείνεται από τα Υψίπεδα του Γκολάν, τα οποία τα έχει πλέον προσαρτήσει, μέχρι τα περίχωρα της Δαμασκού…
Οι Ελληνορθόδοξοι της Συρίας, απομεινάρια της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, είναι περίπου 1.100.000
Θα μπορούσα να συνεχίσω… αναφέροντας το αρχιπέλαγος των Χριστιανικών νησίδων, αλλά δεν θα είχε νόημα. Η κατάσταση είναι πολύ ρευστή και ευμετάβλητη για να αποτυπωθεί με ακρίβεια.
Η μόνη βεβαιότητα, για ό,τι αξίζει να θυμόμαστε… Η Συρία δεν είναι πλέον παρά ένας γεωγραφικός όρος του παρελθόντος, αλλά σαν χώρα δεν υπάρχει πια.
Ας το παραδεχτούμε… έστω με νοσταλγία.
ΠΗΓΗ: https://electomagazine.it/cio-che-resta-della-siria-2/
Μετάφραση : Βόρειος Παρατηρητής
