Βατόμουρα, άλλο ένα είδος μούρων όπου τα τελευταία χρόνια έχει μπει για τα καλά στη ζωή μας. Πρόκειται για βρώσιμους μικροσκοπικούς καρπούς, οι οποίοι εκτός από νοστιμιά, μας χαρίζουν απλόχερα μια μεγάλη ποικιλία πολύτιμων θρεπτικών συστατικών που θωρακίζουν τον οργανισμό και μας προστατεύουν από ασθένειες, σοβαρές και μη.
Βέβαια, τα ζουμερά αυτά φρούτα, δεν εκτιμήθηκαν από την αρχή τις ιστορίας τους. Πολλοί Αρχαίοι πολιτισμοί θεωρούσαν την βατομουριά ως ζιζάνιο ή άγριο φυτό. Ωστόσο, πριν από περίπου 2000 χρόνια, οι
εναλλακτικοί ιατροί τόσο της Ελλάδας, όσο και της Ρώμης, ξεκίνησαν να χρησιμοποιούν τους καρπούς, τα φύλλο και τη ρίζα του θάμνου για την αντιμετώπιση και τη θεραπεία πολλών ιατρικών καταστάσεων, που κυμαίνονταν από ήπιες λοιμώξεις μέχρι και δαγκώματα φιδιών.
Σήμερα, τα βατόμουρα ευδοκιμούν σε όλες τις εύκρατες περιοχές και συνιστούν ένα από τα 10 κορυφαία αντιοξειδωτικά τρόφιμα παγκοσμίως. Ως εκ τούτου, αν τα εντάξουμε στις καθημερινές διατροφικές μας συνήθειες, μόνο οφέλη θα μπορούσαμε να αποκομίσουμε!
Διατροφική αξία
15 φρέσκα βατόμουρα περιέχουν:
Θερμίδες: 62
Υδατάνθρακες: 14,7 gr
Πρωτεΐνες: 2 gr
Λιπαρά οξέα: 0,7 gr
Φυτικές ίνες: 7,6 gr
Βιταμίνη Α: 308 IU (6)*
Βιταμίνη Β3: 0,9 mg (5%)*
Βιταμίνη Β5: 0,4 mg (4%)*
Βιταμίνη Β9: 36 μg (9%)*
Βιταμίνη Ε: 1,7 mg (8%)*
Βιταμίνη Κ: 38,5 μg (36%)*
Μαγγάνιο: 0,9 mg (47%)*
Χαλκό: 0,2 mg (12%)*
Κάλιο: 233 mg (7%)*
Μαγνήσιο: 28,8 mg (7%)*
Σίδηρο: 0,9 mg (5%)*
Ψευδάργυρο: 0,8 mg (5%)*
Ασβέστιο: 41,8 mg (4%)*
Φώσφορο: 31,7 mg (3%)*
*RDA: Ημερήσια Συνιστώμενη Δόση
Οφέλη
Ορισμένα από τα πιο σπουδαία οφέλη που παρέχουν τα βατόμουρα στον οργανισμό:
Επιβραδύνουν την εξέλιξη του καρκίνου
Ένα από τα κορυφαία οφέλη των βατόμουρων είναι η ικανότητα να βοηθούν στην καταπολέμηση του καρκίνου. Σύμφωνα με αποτελέσματα ερευνών, οι ισχυρές αντικαρκινικές ιδιότητες του μικροσκοπικού καρπού, οφείλονται κυρίως στην υψηλή περιεκτικότητα σε πολυφαινόλες, και συγκεκριμένα στις ανθοκυανίνες. Ουσίες οι οποίες θεωρούνται ως ένα από τα αποτελεσματικά όπλα ενάντια στον καρκίνο.
Μπορεί οι αιτίες που προκαλούν τον καρκίνο να διαφέρουν για τον κάθε οργανισμό, ωστόσο, η μετάλλαξη του DNA και των υγιών κυττάρων είναι ο κύριο λόγος που οδηγεί στην ανάπτυξη του. Δεδομένου λοιπόν, ότι τα αντιοξειδωτικά συμβάλλουν στην καταστολή αλλοίωσης των υγιή κυττάρων. Η τακτική κατανάλωση τροφίμων που είναι πλούσιες σε αντιοξειδωτικά, φαίνεται να διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στο να επιβραδύνουμε την ανάπτυξη της ασθένειας.
Ενισχύουν την εγκεφαλική λειτουργία
Τα βατόμουρα, όπως και τα περισσότερα είδη μούρων, διακρίνονται για την ιδιότητα να ενισχύουν τη λειτουργία του εγκεφάλου. Τα αντιοξειδωτικά και το μαγγάνιο που περιέχονται στη σύνθεση τους αποτρέπουν τον εκφυλισμό των κυττάρων του εγκεφάλου, συμβάλλοντας στην διατήρηση της συνολικής υγείας του. Βέβαια να αναφέρουμε, ότι οι ευεργετικές επιδράσεις των μούρων εντοπίζονται μόνο στις άγριες και όχι στις εμπορικές ποικιλίες.
Βελτιώνουν την πέψη
Τα βατόμουρα αποτελούν καλή πηγή αδιάλυτων και διαλυτών φυτικών ινών, οι οποίες είναι απαραίτητες για τη βέλτιστη λειτουργία του πεπτικού συστήματος. Στην πραγματικότητα, οι ίνες του καρπού βοηθούν στην καλύτερη αφομοίωση των τροφίμων. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τη σωστή λειτουργία του εντέρου και την πρόληψη πεπτικών διαταραχών συμπεριλαμβανομένης της δυσκοιλιότητας.
Προάγουν την υγεία της καρδιάς
Η υψηλή περιεκτικότητα σε ανθοκυάνες, σε συνδυασμό με άλλες πολύτιμες ενώσεις όπως το μαγνήσιο και οι φυτικές ίνες, διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην τόνωση του κυκλοφορικού και ταυτόχρονα αποτρέπουν το σχηματισμό πλάκας στις αρτηρίες. Ως εκ τούτου, όταν καταναλώνουμε βατόμουρα τακτικά, βοηθάμε να μειωθεί σημαντικά ο κίνδυνος πρόκλησης διάφορων ασθενειών της καρδιάς όπως το εγκεφαλικό επεισόδιο και η αθηροσκλήρωση.
Άλλο ένα συστατικό που βοηθά στην διατήρηση της καρδιαγγειακής υγεία είναι το μαγνήσιο. Ένα μέταλλο που βοηθά στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης και αποτρέπει την καρδιακή αρρυθμία και την ακανόνιστη συστολή. Φυσικά, και αυτό περιέχεται στα βατόμουρα.
Δημιουργούν ισχυρό ανοσοποιητικό
Τα βατόμουρα περιέχουν σημαντικές ποσότητες φυτοοιστρογόνων, βιταμινών και μετάλλων, που βοηθούν στη δημιουργία ισχυρού ανοσοποιητικού συστήματος. Αν τα εντάξουμε στην καθημερινή μας διατροφή συμβάλλουμε στο χτίσιμο γερού ανοσοποιητικού. Έτσι, θα είναι σε θέση να καταπολεμήσει αποτελεσματικά διάφορους παθογόνους οργανισμούς που είναι υπεύθυνοι για λοιμώξεις και άλλες σοβαρές ασθένειες.
Υγιή οστά
Τα βατόμουρα περιέχουν μαγνήσιο, φώσφορο και ασβέστιο. Μέταλλα ζωτικής σημασίας, απαραίτητα για τη διατήρηση της υγείας των οστών. Το ασβέστιο ενισχύει τα οστά. Το μαγνήσιο διευκολύνει την απορρόφηση ασβεστίου και καλίου, από το σώμα. Ενώ, ο φωσφόρος συμβάλλει στην σωστή λειτουργία των κυττάρων.
Όμορφο και υγιές δέρμα
Πλούσια σε ισχυρά αντιοξειδωτικά και άλλα θρεπτικά συστατικά όπως η βιταμίνη C και η βιταμίνη Ε. Τα βατόμουρα μπορούν να γίνουν ο καλύτερος σύμμαχος στην προσπάθεια να διατηρήσουμε το δέρμα όμορφο κι υγιές.
Η βιταμίνη Ε βοηθά στη διατήρηση φυσιολογικών επιπέδων της υγρασίας στην επιδερμίδα και αποτρέπει την εμφάνιση πρόωρων ρυτίδων. Η βιταμίνη C, εκτός από την προστασία του δέρματος από την οξειδωτική βλάβη, είναι υπεύθυνη για το σχηματισμό και την ενίσχυση της δομής του κολλαγόνου. Μια πολύτιμη πρωτεΐνη που αποτελεί τη βάση του συνδετικού ιστού και είναι απαραίτητη για τη διατήρηση σφιχτής και χωρίς κυτταρίτιδα επιδερμίδας.
Βελτιώνουν την υγεία των ματιών
Ακόμη ένα σπουδαίο όφελος των βατόμουρων, είναι η ενίσχυση της υγείας των ματιών. Πιο συγκεκριμένα, η λουτεΐνη δημιουργεί ένα πέπλο προστασίας στην περιοχή του αμφιβληστροειδή, το οποίο συμβάλλει στην αποτροπή της βλάβης που προκαλεί το οξειδωτικό στρες και η υπεριώδης ακτινοβολία του ήλιου.
Επιπλέον, οι ανθοκυανίνες και οι βιταμίνες που υπάρχουν στα βατόμουρα, ενισχύουν την όραση και προστατεύουν τα μάτια από διάφορες ασθένειες όπως ο εκφυλισμός της ωχράς κηλίδας, ο καταρράκτης και η νυχτερινή τύφλωση.
Καλή πηγή βιταμίνης Κ
Τα βατόμουρα συνιστούν καλή πηγή βιταμίνης Κ. Πρόκειται για μια σπουδαία βιταμίνη, η οποία δεν βοηθά μόνο στη άμεση πήξη του αίματος, αποτρέποντας την ανεξέλεγκτη αιμορραγία από μικροτραυματισμούς, αλλά συμβάλλει και στην άμεση επούλωση των τραυμάτων. Επιπροσθέτως, η βιταμίνη Κ είναι απαραίτητη στη διαδικασία απορρόφησης των θρεπτικών στοιχείων και στη προστασία των οστών από σοβαρές παθήσεις συμπεριλαμβανομένης της οστεοπόρωσης.
Προσοχή! Δεδομένου ότι, η βιταμίνη Κ επιταχύνει την πήξη του αίματος, καλό είναι όσοι λαμβάνουν αντιπηκτική αγωγή να αποφεύγουν την ταυτόχρονη κατανάλωση. Συμβουλευόμαστε πάντοτε τον γιατρό μας.
Βοηθούν στην υγιή εξέλιξη της εγκυμοσύνης
Τα βατόμουρα είναι καλή πηγή φυλλικού οξέος. Πρόκειται για μια θρεπτική ουσία που συμβάλλει στην υγιή ανάπτυξη των κυττάρων και των ιστών του εμβρύου. Μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο γενετικών ανωμαλιών και βοηθά στην καλύτερη λειτουργία των κυττάρων σε όλες τις ηλικιακές ομάδες. Παράλληλα, η βιταμίνη C και οι υπόλοιπες ενώσεις όπως ασβέστιο, σίδηρος, μαγνήσιο και φώσφορος, ενισχύουν την υγεία της μέλλουσας μητέρας, καθιστώντας τα βατόμουρα ένα εξαιρετικό σνακ κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.
Τα βατόμουρα στην κουζίνα
Τα φρέσκα ή αποξηραμένα βατόμουρα έχουν μια μοναδική γεύση και μεγάλη ποικιλία θρεπτικών συστατικών που επιτρέπουν τη χρήση τους σε πολλές συνταγές. Προστίθενται σε φρέσκες φρουτοσαλάτες, τάρτες, κέικ, ζελέ και κομπόστες.
Επίσης, μπορούν να συνδυαστούν και να καταναλωθούν με παγωτό και γιαούρτι ή βρώμη για κάτι πιο θρεπτικό. Φυσικά δεν ξεχνάμε, ότι με τα βατόμουρα μπορούμε να φτιάξουμε και έναν πολύ υγιεινό χυμό.
Τα φύλλα από τα βατόμουρα και οι χρήσεις τους
Τα φύλλα των μούρων έχουν αξιοποιηθεί από την παραδοσιακή ιατρική για τη θεραπεία της διάρροιας και της δυσεντερίας. Αυτό οφείλεται στο γεγονός, πως τα φύλλα περιέχουν μεγάλο ποσοστό από στυπτικές τανίνες. Πρόκειται για ενώσεις που βοηθούν στον έλεγχο και στη διατήρηση της υγείας του πεπτικού συστήματος.
Άλλα σπουδαία οφέλη που αντλούνται από τις στυπτικές τανίνες, είναι η άμεση επούλωση των τραυμάτων. Η εξωτερική εφαρμογή βάμματος ή εγχύμα από τα φύλλα βατόμουρων, βοηθά στη συστολή των αιμοφόρων αγγείων και συμβάλει στην άμεση θεραπεία των μικροτραυματισμών. Επιπρόσθετα οφέλη είναι η ανακούφιση του πονόλαιμου και η θεραπεία των αιμορροΐδων.
Τρόπος χρήσης. Μπορούμε να επωφεληθούμε από τα φύλλα των βατόμουρων, καταναλώνοντας ένα φλιτζάνι τσάι ή όπως αναφέραμε να εφαρμόσουμε εξωτερικά βάμμα ή έγχυμα φύλλων.
Επιλογή και αποθήκευση
Επιλέγουμε φρέσκα, καθαρά και αρωματικά βατόμουρα με ομοιόμορφη όψη και «ζωντανό» χρώμα. Γενικά, τα ώριμα βατόμουρα τα οποία είναι έτοιμα για κατανάλωση, έχουν βαθύ μαύρο χρώμα, ενώ το χρώμα των άγουρων καρπών είναι ανοικτό κόκκινο.
Τα βατόμουρα, όπως και τα περισσότερα φρούτα, αλλοιώνονται και χάνουν τα θρεπτικά συστατικά τους γρήγορα. Για τον λόγο αυτό, θα πρέπει ιδανικά να τα καταναλώσουμε εντός 3-4 ημερών. Εναλλακτικά, τα τοποθετούμε σε ένα ταψί, σε μια μόνο στρώση έτσι ώστε να μη ζουληχτούν. Έπειτα, τα βάζουμε στο ψυγείο μέχρι να παγώσουν. Στην συνέχεια, τα μεταφέρουμε σε μια πλαστική σακούλα που κλείνει αεροστεγώς και τα αποθηκεύουμε στην κατάψυξη μέχρι να τα χρειαστούμε.
