Οι ιρανικοί πύραυλοι που απειλούν τα αμερικανικά αεροπλανοφόρα

Κώστας Γρίβας

Τον τελευταίο καιρό η ένταση στις σχέσεις ΗΠΑ-Ιράν έχει αυξηθεί κατακόρυφα και η πιθανότητα στρατιωτικής αναμέτρησης στην περιοχή έχει εμφανιστεί ξανά στο προσκήνιο. Ωστόσο, παρόμοια επιλογή δεν θα ήταν καθόλου εύκολο να την κάνουν οι Αμερικανοί. Και ένας από τους λόγους για αυτό είναι γιατί δεν είναι σίγουροι για το πόσο επικίνδυνα είναι οι νέοι ιρανικοί πύραυλοι, ιδιαίτερα για τα απόλυτα σύμβολα της αμερικανικής ισχύος, τα αεροπλανοφόρα.

Το κομμάτι του ιρανικού οπλοστασίου που περισσότερο απασχολεί τις ΗΠΑ είναι εξειδικευμένοι βαλλιστικοί πύραυλοι εναντίον πλοίων (ASBM), τους οποίους το Ιράν έχει αναπτύξει τα τελευταία χρόνια, ακολουθώντας το παράδειγμα των Κινέζων, που ήταν οι πρώτοι διδάξαντες. Στην αρχή οι ιρανικοί αντιπλοϊκοί βαλλιστικοί πύραυλοι αντιμετωπίστηκαν με έντονο σκεπτικισμό από τη Δύση, αλλά τον τελευταίο καιρό φαίνεται πως τα πράγματα έχουν αλλάξει.

Οι ΗΠΑ θεωρούν πλέον ότι ενδέχεται όντως να υπάρχει σοβαρός κίνδυνος από αυτούς, γιατί οι Ιρανοί έχουν επιτύχει μεγάλες προόδους στις σχετικές τεχνολογίες. Για παράδειγμα, στις 13 Αυγούστου 2018 το Ιράν ανέφερε ότι έχει αναπτύξει μια νέα έκδοση της οικογένειας βαλλιστικών πυραύλων στερεών καυσίμων Fateh-110 που αναφέρεται ως Fateh Mobin. Ο νέος πύραυλος εμφανισιακά είναι ίδιος με προηγούμενες εκδόσεις του Fateh-110, αλλά έχει ένα σκέπαστρο πάνω από το ρύγχος το οποίο ενδέχεται να καλύπτει έναν ηλεκτροοπτικό αισθητήρα.

Ιρανικά ΜΜΕ υποστήριξαν ότι ο Fateh Mobin διαθέτει ένα νέο σύστημα καθοδήγησης με έναν “έξυπνο ερευνητή” (smart seeker) που του προσφέρει τη δυνατότητα να προσβάλει τόσο θαλάσσιους όσο και χερσαίους στόχους, ημέρα και νύχτα, με υψηλή ακρίβεια. Επίσης, υποστηρίχθηκε ότι μπορεί να διαπεράσει πλέγματα αντιπυραυλικών αμυνών και να επιχειρεί σε περιβάλλον υψηλών ηλεκτρονικών αντιμέτρων. Το βεληνεκές του δεν έγινε γνωστό.

Το Ιράν διαθέτει ήδη ένα έκδοχο του Fateh-110 με ηλεκτροοπτικό ερευνητή, που είναι ο αντιπλοϊκός βαλλιστικός πύραυλος Khalij Fars. Εκτιμάται ότι ο πύραυλος αυτός διαθέτει ερευνητή υπερύθρων που μπορεί να διακρίνει το θερμικό ίχνος ενός μεγάλου πλοίου από το ψυχρό περιβάλλον του νερού γύρω του, αν και υπό επιχειρησιακές συνθήκες εκφράζονται αμφιβολίες για την αξιοπιστία του. Ωστόσο, ο εγκλωβισμός χερσαίων στόχων είναι ένα πολύ πιο δύσκολο έργο. Πιθανολογείται ότι ο Mobin Fateh ενδέχεται να διαθέτει σύστημα ταυτοποίησης του αναγλύφου με ψηφιακή εικόνα που έχει αποθηκευμένη στη μνήμη του (scene–matching guidance) για τον εντοπισμό του προσδιορισμένου στόχου.

Το Πεντάγωνο επιβεβαιώνει

Η ύπαρξη του αντιπλοϊκού βαλλιστικού πυραύλου Khalij Fars είναι γνωστή εδώ και χρόνια. Οι ισχυρισμοί της Τεχεράνης ότι είχε προχωρήσει στην κατασκευή ενός παρόμοιου όπλου είχαν αντιμετωπιστεί αρχικώς με σκεπτικισμό. Όμως, το Φθινόπωρο του 2014 το Πεντάγωνο, στην ετήσια έκθεσή του προς το Κογκρέσο, ενημέρωσε ότι ο Khalij Fars είχε ήδη παραδοθεί στις ιρανικές Ένοπλες Δυνάμεις και είχε καταστεί επιχειρησιακός.

Η έγκυρη αμυντική επιθεώρηση Jane’s Defence Weekly χαρακτηρίζει τον συγκεκριμένο πύραυλο ως ένα όπλο που θα μπορούσε να αλλάξει τις στρατιωτικές ισορροπίες στην περιοχή του Περσικού Κόλπου. Η αναφορά του Πενταγώνου υποστήριζε ότι «η Τεχεράνη αθόρυβα κατασκευάζει και θέτει σε υπηρεσία αυξανόμενης φονικότητας συμμετρικά και ασύμμετρα όπλα, συμπεριλαμβανομένων προηγμένων θαλάσσιων ναρκών, μικρά αλλά υψηλών ικανοτήτων υποβρύχια, πυραύλους cruise παράκτιας άμυνας, ταχύπλοα σκάφη και αντιπλοϊκούς βαλλιστικούς πυραύλους».

Στο μεταξύ, ο αντιναύαρχος James Syring, διευθυντής της Υπηρεσίας Αντιπυραυλικής Άμυνας των ΗΠΑ (US Missile Defence Agency), δήλωσε σε μια υποεπιτροπή του Κογκρέσου τον Ιούνιο του 2014 ότι το βεληνεκές των 300 χλμ του Khalij Fars «τον καθιστά ικανό να απειλήσει οποιαδήποτε θαλάσσια δραστηριότητα στον Περσικό Κόλπο και στα Στενά του Ορμούζ».