Με την αντεξέταση του κατηγορούμενου Μεχμέτ Χακάν Ατίλα από την κατηγορούσα αρχή, αναμένεται να ολοκληρωθεί σήμερα στο ομοσπονδιακό δικαστήριο του Μανχάταν η ακροαματική διαδικασία στη δίκη για την παραβίαση των κυρώσεων κατά του Ιράν.
Οι δικηγόροι του Ατίλα αποφάσισαν τη Δευτέρα να καταθέσει ως μάρτυρας, αφού προηγουμένως ο δικαστής απέρριψε ένστασή να ακυρωθεί η δίκη.
Απαντώντας στις ερωτήσεις των συνηγόρων του, ο βοηθός γενικός διευθυντής της κρατικής τράπεζας Halkbank απέρριψε ότι ήταν αυτός ο αρχιτέκτονας του σχεδίου παραβίασης των αμερικανικών και διεθνών κυρώσεων σε βάρος του Ιράν και διέψευσε όσα ανέφερε ο συνεργαζόμενος πλέον με τις αμερικανικές αρχές συγκατηγορούμενός του Ρεζά Ζαράμπ, έμπορος χρυσού.
Ο Ατίλα υποβάθμισε το ρόλο του σε θέματα που είχαν σχέση με τις κυρώσεις, διέψευσε κάποιες συναντήσεις που ισχυρίστηκε ο Ζαράμπ ότι είχαν ενώ επανέλαβε ότι δεν είχε ίδιο όφελος από την υπόθεση, καθώς όπως παραδέχθηκαν δύο μάρτυρες κατηγορίες, ο Ζαράμπ κι ο Τούρκος αστυνομικός Κορμκάζ, πως ούτε ζήτησε να δωροδοκηθεί, ούτε πήρε ποτέ χρήματα.
Ένταση προκλήθηκε όταν η υπεράσπιση προσπάθησε στην έντασή της για ακύρωση της δίκης να παρουσιάσει επιστολή που υποτίθεται ότι έστειλε ο Φετουλά Γκιουλέν σε Τούρκο δικαστή, το 2015, ζητώντας να απελευθερωθεί ο Κορκμάζ. Η επιστολή αυτή χαρακτηρίστηκε πλαστή.
Πάντως, ο δικαστής επέκρινε την υπεράσπιση πως προσπαθεί να εισάγει στη δίκη «θεωρίες συνωμοσίες από το εξωτερικό». Είπε πως η δίκη είναι απόλυτα έντιμη και μάλιστα, σε σχέση με ζητήματα που ήγειρε στην κατάθεσή του ο Κορμκμάζ, είπε πως ο ίδιος τα βλέπει ευνοϊκά για τον κατηγορούμενο.
Ένα ακόμη θέμα στο οποίο αντέδρασε ο εισαγγελέας ήταν όταν η υπεράσπιση προσπάθησε να παρουσιάσει έγγραφο της Wikileaks, με συνομιλίες Αμερικανών αξιωματούχων και του ιδίου.
Στην έναρξη της αντεξέτασης, ο εισαγγελέας έθεσε ζήτημα αυξημένων ποσοστών που εισέπραττε η τράπεζα, λόγω των συναλλαγών με τον Ζαράμπ και το Ιράν και τα οφέλη που εξασφάλιζε ο ίδιος. Η πληροφορία χαρακτηρίστηκε απόρρητη και το έγγραφο δεν παρουσιάστηκε.
Δεν είναι βέβαιο αν οι αγορεύσεις των δικηγόρων ξεκινήσουν αργότερα σήμερα, ή αν ο δικαστής τους δώσει ακόμη μία μέρα. Η δίκη ωστόσο οδεύει προς το τέλος και ο δικαστής θα πρέπει να αποφασίσει, είτε να δεχθεί την πρόταση που έκανε η υπεράσπιση και να αθωώσει τον μοναδικό κατηγορούμενο Χακάν Ατίλα λόγω «έλλειψης επαρκών στοιχείων», ή να προχωρήσει παραπέμποντας την απόφαση στους ενόρκους.
Απαντώντας γραπτώς στην πρόταση, ο εισαγγελέας ανέφερε ότι έχουν παρουσιαστεί στοιχεία που αποδεικνύουν ότι ο Ατίλα γνώριζε τους σκοπούς του σχεδίου που είχε στηθεί για παραβίαση των κυρώσεων σε βάρος του Ιράν και συμμετείχε στη συνωμοσία για να αποφύγει η Halkbank τις δευτερογενείς κυρώσεις που είχαν επιβληθεί.
Την ίδια στιγμή γνώριζε πως ο Ζαράμπ χρησιμοποιούσε τα χρήματα για αγορά χρυσού, κάτι που απαγορευόταν από τις δευτερογενείς κυρώσεις που είχαν επιβληθεί στο Ιράν και μάλιστα επ’ αυτού οι αμερικανικές αρχές παρουσίασαν μαγνητοφωνημένες συνομιλίες. Τέλος, ο Ατίλα απέκρυψε από τις αμερικανικές τραπεζικές αρχές τις συναλλαγές που είχε ο Ζαράμπ με την Halkbank.
Αν τελικά ο δικαστής απορρίψει την πρόταση κι η ετυμηγορία αφεθεί στους 12 ενόρκους, νομικοί κύκλοι πιστεύουν ότι οι πιθανότητες καταδίκης του είναι 50-50, καθώς ακόμη κι αν τεχνικά τα στοιχεία που παρουσίασαν οι αρχές δείχνουν ότι γνώριζε τη συνωμοσία, η απουσία δωροδοκίας λειτουργεί συνήθως ευνοϊκά για το κατηγορούμενο.
Παραμένει ωστόσο το ερώτημα, αν και πως θα αξιοποιηθεί όλο το υλικό που παρουσιάστηκε στη δίκη για τους φυγοδικούντες κατηγορούμενους, όπως και για μέλη της κυβέρνησης Ερντογάν.
ΚΥΠΕ – Αποστόλη Ζουπανιώτη – ΗΠΑ/Νέα Υόρκη 19/12/2017
