Άλλη μια ήττα διαφαίνεται στον ορίζοντα για την τουρκική διπλωματία, ως αποτέλεσμα αφενός της εν γένει «νευρικής» στάσης σε ό,τι αφορά τα ζητήματα ασφαλείας και αφετέρου της βαθιά ριζωμένης πεποίθησης, ότι σε όσα εξελίσσονται στην ευρύτερη περιοχή με έμφαση τη Βόρεια Συρία, οι Αμερικανοί θα έπρεπε να ακολουθούν το «τουρκικό πρόσταγμα», μόνο που όλες οι προσδοκίες των Τούρκων διαψεύδονται σε καθημερινή βάση…
Αυτό είχε ως αποτέλεσμα οι Τούρκοι να στραφούν εναντίον του Αμερικανού ειδικού προεδρικού απεσταλμένου για την παγκόσμια συμμαχία εξουδετέρωσης του ISIS, Μπρετ ΜακΓκουρκ, του οποίου την αντικατάσταση ζήτησε ο πολύς υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, κατηγορώντας τον ότι υποστηρίζει τους Κούρδους της Βόρειας Συρίας.
Μόνο που ο ΜακΓκουρκ, πριν λίγες ώρες, στεκόταν δίπλα στον υπουργό Άμυνας των ΗΠΑ Τζέιμς Μάτις και τον αρχηγό των ενόπλων δυνάμεων στρατηγό Ντάνφορντ, στην ενημέρωση για τις εξελίξεις στο θέμα, σε ένα προφανές μήνυμα στην Τουρκία, ότι δεν θα υπαγορεύσει αυτή τα πρόσωπα που θα επιλεγούν από αμερικανικής πλευράς.
Σημαντικό ενδιαφέρον είχε λοιπόν η ενημέρωση που έγινε στο αμερικανικό Πεντάγωνο και σαφές το μήνυμα, όμως όπως θα διαπιστωθεί, το μήνυμα μπορεί να στάλθηκε διά της παρουσίας του αξιωματούχου, τα λόγια όμως που ακούστηκαν ήταν σε απόλυτα κατευναστικό τόνο…
Προεξάρχουσα ήταν η δήλωση ότι «δεν μπορούμε να νικήσουμε το ISIS χωρίς την Τουρκία», μια κουβέντα που στέλνει το εντελώς αντίθετο μήνυμα στην Άγκυρα, η οποία αντιλαμβάνεται με τον πρωτόγονο τρόπο σκέψης και δράσης των υπευθύνων, ότι «δεν θα νικήσετε εάν δεν μας ικανοποιήσετε», με αποτέλεσμα να διαιωνίζεται το αδιέξοδο.
Επειδή τον ισχυρισμό πρόβαλε ο ίδιος ο ΜακΓκουρκ, ο οποίος φρόντισε να τον διανθίσει με αναφορές στον μεγάλο σεβασμό που τρέφει για το πρόσωπο του υπουργού Εξωτερικών της Τουρκίας, αν και τόνισε ότι οι συζητήσεις αφορούν τον τρόπο σταθεροποίησης της Ράκα όχι την επιχείρηση απελευθέρωσής της, έμμεση επιβεβαίωση ότι αυτή θα γίνει σε συνεργασία με τους Κούρδους, παρά τις σφοδρές αντιδράσεις των Τούρκων.
Όταν ρωτήθηκε συγκεκριμένα για όσα ανέφερε ο Τσαβούσογλου για το πρόσωπό του, ο ΜακΓκουρκ απάντησε σε τέλεια «διπλωματική γλώσσα» τα ακόλουθα: «Είχαμε μερικές διαφορές τακτικής φύσεως με την Τουρκία, ξανά όπως με πολλούς εταίρους της συμμαχίας, αλλά τρέφω μεγάλο σεβασμό για τον υπουργό Εξωτερικών. Είναι στενός συνεργάτης και φυσικά, επαφή του υπουργού Εξωτερικών Τίλερσον. Τον συναντούμε συχνά και προσβλέπουμε στη συνέχεια της σχέσης. Έχω τεράστιο σεβασμό γι’ αυτόν και όλους τους Τούρκους αξιωματούχους»…
Με απλά λόγια, το μήνυμα που βγήκε από την ενημέρωση αυτή, ήταν ότι τα πρόσωπα που θα επιλέγονται για να εκπροσωπήσουν τις ΗΠΑ δεν θα επιλέγονται από οποιονδήποτε άλλο πέραν της εκάστοτε αμερικανικής κυβέρνησης. Ίσως σε αυτό να προσβλέπουν οι Τούρκοι και επέλεξαν να αναζητήσουν μια εύκολη νίκη εξωτερικής πολιτικής, έστω κι αν γνωρίζουν ότι την ουσία της πολιτικής δεν μπορούν έτσι να την επηρεάσουν.
Η αντικατάσταση του ΜακΓκουρκ δεν μπορεί εντελώς να αποκλειστεί, αν και όταν αποφασιστεί, θα συνεκτιμηθεί η απώλεια και το κενό που θα δημιουργηθεί, αφού η ενασχόληση τόσα χρόνια έχει σωρεύσει τεράστια εμπειρία την οποία δεν θα την έχει κάποιος «αμύητος» όσο ευφυής και ικανός κι να είναι.
Επίσης, η λογική λέει, ότι αυτό δεν το κάνεις υπό το καθεστώς εξωτερικής πίεσης, διότι το κόστος να εμφανιστεί μια χώρα σαν τις ΗΠΑ α υποχωρεί απέναντι σε ένα κατά βάση παράλογο αίτημα, δεν θα έστελνε και το πιο σωστό μήνυμα προς κάθε ενδιαφερόμενο.
Στο θέμα της Τουρκίας αναφέρθηκε όμως και ο στρατηγός Ντάνφορντ κατά τη συνέντευξη – ενημέρωση, λέγοντας ότι οι ΗΠΑ θα προστατεύσουν αυτή τη σχέση (αναφορά που επιδέχεται πολλαπλών ερμηνειών). Στο πλαίσιο της ανάγκης συντονισμού, ο ίδιος έχει μεταβεί στην Τουρκία εννιά φορές ήδη φέτος και έχει συναντηθεί συνολικά πάνω από 15 φορές με τον ομόλογό του – τον στρατηγό Χουλούσι Ακάρ – για να διασφαλίσει την πολύ στενή σχέση ανάμεσα στις ένοπλες δυνάμεις ΗΠΑ και Τουρκίας.
Παρόλα ταύτα, ο στρατηγός Ντάνφορντ επιβεβαίωσε τη διαφωνία στο ζήτημα της Ράκα και τη διαφορετική οπτική (different perspective) για την επιχείρηση κατάληψης της «πρωτεύουσας» του αυτοαποκαλούμενου ως «ισλαμικού κράτους», με τους Αμερικανούς να θεωρούν ως τη μόνη βιώσιμη επιλογή τη συνεργασία με τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις, που εμπεριέχουν σε ποσοστό σχεδόν 50% τους Κούρδους της Συρίας.
Μια πρώτη παρατήρηση είναι η αντίστροφη ανάγνωση των δηλώσεων του στρατηγού Ντάνφορντ: Ισχύει ή όχι το «η συνεργασία με τους Τούρκους για την ανακατάληψη της Ράκα, ΔΕΝ είναι βιώσιμη επιλογή (viable option)»; Αν ναι, γιατί; Ο Ντάνφορντ προχώρησε διευκρινίζοντας, ότι λαμβάνονται μέτρα στο έδαφος για να αντιμετωπιστούν οι τουρκικές ανησυχίες…
Οι εξελίξεις αναμένονται με ενδιαφέρον, ο ΜακΓκουρκ δείχνει να παραμένει στη θέση του και κανένας Τσαβούσογλου – ή άλλος – δεν θα υπαγορεύσουν ποιος θα εκπροσωπεί τις ΗΠΑ, η επιχείρηση κατά της Ράκα θα γίνει με άξονα τους Κούρδους… και η Τουρκία θα συνεχίσει να ακούει αμερικανικά «γλυκόλογα» με στόχο να κατευναστούν οι αντιδράσεις της. Μέχρι να κάνει το λάθος και να χαθούν ζωές Αμερικανών…
