Μια επιδημία που ξέφυγε
Η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό βρίσκεται αντιμέτωπη με την 17η επιδημία του Έμπολα, η οποία σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα έχει λάβει διαστάσεις που θυμίζουν τις πιο σκοτεινές σελίδες της πρόσφατης ιστορίας. Τουλάχιστον 1.077 ύποπτα κρούσματα έχουν καταγραφεί, εκ των οποίων 121 είναι εργαστηριακά επιβεβαιωμένα. Ο αριθμός των θανάτων (17) θεωρείται δραματικά υποτιμημένος, καθώς οι διαγνώσεις καθυστερούν και πολλά περιστατικά δεν έχουν ακόμα αναφερθεί.
Η αντίδραση των γειτονικών χωρών ήταν άμεση και δραστική. Η Ουγκάντα, η οποία έχει ήδη επτά επιβεβαιωμένα κρούσματα και έναν θάνατο που συνδέονται με την επιδημία, αποφάσισε να κλείσει τα σύνορά της για έναν μήνα. Μόνες εξαιρέσεις αποτελούν το υγειονομικό προσωπικό, οι ανθρωπιστικές αποστολές και οι παραδόσεις τροφίμων. Όσοι εισέρχονται από τη ΛΔ Κονγκό θα τίθενται σε απομόνωση 21 ημερών – τον μέγιστο χρόνο επώασης του ιού.
Το στέλεχος Μπουντιμπουγκιό – Μια νέα, αφύλακτη απειλή
Η σημερινή επιδημία δεν προκαλείται από το γνωστό στέλεχος Ζαΐρ του ιού, για το οποίο υπάρχουν εμβόλια και αποτελεσματικές θεραπείες. Προκαλείται από το σπανιότερο στέλεχος Μπουντιμπουγκιό (Bundibugyo). Για αυτό το στέλεχος δεν υπάρχουν ούτε εμβόλια, ούτε θεραπείες. Ο δείκτης θνητότητάς του φτάνει ως και το 50%.
Αυτό αλλάζει ριζικά τα δεδομένα. Οι υγειονομικές αρχές δεν διαθέτουν τα όπλα που είχαν κατά προηγούμενων επιδημιών. Η μόνη άμυνα είναι η απομόνωση, η ιχνηλάτηση επαφών, και τα βασικά μέτρα υγιεινής – όλα αυτά σε μια περιοχή όπου μαίνονται μάχες, οι υποδομές είναι κατεστραμμένες, και η πρόσβαση σε απομακρυσμένες κοινότητες είναι εξαιρετικά δύσκολη.
Η αντίδραση των ΗΠΑ – “Δεν θα επιτρέψουμε ούτε ένα κρούσμα”
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, ήταν κατηγορηματικός: οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχουν πρόθεση να επιτρέψουν να εισέλθει «ούτε ένα κρούσμα» του Έμπολα στην αμερικανική επικράτεια. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, η Ουάσιγκτον σκοπεύει να ανοίξει ένα «κέντρο καραντίνας» στην Κένυα, για ύποπτα κρούσματα (ιδίως Αμερικανούς) που επιθυμούν να επιστρέψουν στη χώρα.
Η αμερικανική αντίδραση είναι ενδεικτική του φόβου που προκαλεί αυτή η επιδημία. Παρά την ανάπτυξη εμβολίων για άλλα στελέχη, η έλλειψη εργαλείων για το στέλεχος Μπουντιμπουγκιό καθιστά την εξάπλωση δύσκολο να ελεγχθεί.
Ο ρόλος του ΠΟΥ – Καθυστερήσεις, μάχες, και μια αποστολή υψηλού κινδύνου
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας παραδέχεται ότι η επιδημία εντοπίστηκε εβδομάδες μετά την εκδήλωσή της. Οι διαστάσεις της είναι πολύ μεγαλύτερες από αυτές που δείχνουν οι επίσημες αναφορές. Ταυτόχρονα, στην περιοχή της Ιτουρί (που γειτονεύει με Ουγκάντα και Νότιο Σουδάν) μαίνονται μάχες, καθιστώντας εξαιρετικά επικίνδυνη και δύσκολη την προσπάθεια περιορισμού της εξάπλωσης.
Ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ, Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεέσους, αναμένεται να φτάσει απόψε στη ΛΔ Κονγκό, σε μια προσπάθεια να συντονίσει την ανταπόκριση και να ασκήσει πίεση για περισσότερους πόρους.
Μια νέα πρόκληση, όχι πανικός, αλλά εγρήγορση
Η επιδημία στο Κονγκό δεν είναι μια μακρινή είδηση που δεν μας αφορά. Σε έναν παγκοσμιοποιημένο κόσμο, με ταξίδια και μεταφορές, μια ανεξέλεγκτη επιδημία μπορεί να γίνει παγκόσμια απειλή.
-
Το κλείσιμο των συνόρων από την Ουγκάντα και η επιβολή καραντίνας 21 ημερών είναι μέτρα που θυμίζουν την αρχή της πανδημίας COVID-19.
-
Η αμερικανική αντίδραση (κέντρα καραντίνας στην Κένυα, άρνηση εισόδου) δείχνει ότι η Ουάσιγκτον παίρνει την απειλή εξαιρετικά σοβαρά.
